Bốn giờ chiều trên bờ ruộng con thoi

Chương 11: Bốn giờ chiều trên bờ ruộng con thoi

Chiếc xe tải xanh đỗ trên mặt đê, máy vẫn nổ, cửa ca bin mở toang. Thiều nhìn thấy nó từ xa, lúc đang chở một bao cói từ xóm Đồng về, và cái cửa ca bin mở toang ấy làm nó dừng xe lại.

Chú Khoát không bao giờ để máy nổ không. Chú tiếc dầu như tiếc máu.

Bốn giờ chiều ngày mười tám tháng Ba năm 2021. Trời nắng nhạt, gió nồm hây hẩy. Thiều dựng xe, chạy tới mép đê, nhìn xuống. Dưới bãi, trên bờ ruộng con thoi, chú Khoát đang ngồi bệt, lưng dựa vào một cái cọc tre, một chân duỗi thẳng xuống bùn. Chú nhìn thấy Thiều, giơ tay lên vẫy, nhưng chỉ có một tay giơ lên được.

Thiều lao xuống.

– Chú ơi.

Chú Khoát nhìn nó. Một nửa mặt chú vẫn là mặt chú. Nửa kia xệ xuống, khóe miệng trễ ra, nước dãi chảy một dòng xuống cằm. Chú mở miệng định nói gì, tiếng ra lè nhè, như người ngậm một hòn sỏi.

– Chú cười cháu xem nào. – Thiều nói. Giọng nó bình tĩnh tới mức chính nó cũng lạ. – Chú giơ hai tay lên. Hai tay.

Chú Khoát cố. Tay phải lên. Tay trái nằm im trên đùi như một khúc gỗ.

Thiều biết những dấu hiệu ấy. Sáu năm ngồi hành lang bệnh viện tỉnh chờ mẹ chạy thận, nó đã đọc thuộc tấm áp phích dán ở cửa khoa thần kinh: méo miệng, yếu tay chân một bên, nói khó, gọi cấp cứu ngay, giờ vàng là bốn tiếng rưỡi đầu tiên. Nó nhìn đồng hồ điện thoại. Bốn giờ mười.

– Chú ngồi đây từ bao giờ?

Chú Khoát giơ một ngón tay. Một tiếng, hay mười phút, Thiều không biết.

Nó gọi cấp cứu. Đầu dây bảo xe đang đi ca khác, nhanh nhất bốn mươi phút mới tới được Cồn Ngang. Thiều cúp máy. Nó nhìn lên mặt đê, chiếc xe tải xanh vẫn nổ máy. Nó cúi xuống, luồn tay dưới nách chú Khoát.

– Cháu cõng chú lên. Chú bám vào cháu.

Chú Khoát nặng hơn nó tưởng. Đôi dép cao su của nó lún sâu trong bùn bờ ruộng, mỗi bước như nhổ chân khỏi keo. Ô cói con thoi vụ chiêm lên được ngang đùi, lá cói cứa vào bắp chân. Hai mươi bậc đất lên mặt đê, Thiều trèo bằng cả tay lẫn chân. Lên tới nơi, nó đặt chú vào ghế phụ, thắt dây an toàn, rồi vòng sang ghế lái.

Nó chưa lái xe tải bao giờ. Nó có bằng lái xe máy, chưa có bằng ô tô. Nó đã ngồi cạnh chú Khoát hàng trăm chuyến, nhìn chú vào số, nhả côn. Nó vào số một. Xe giật một cái, chết máy. Nó nổ lại. Vào số. Lần này xe đi.

Bốn chục cây số lên bệnh viện tỉnh, Thiều chạy hết bốn mươi tám phút. Dọc đường nó vừa lái vừa bật loa ngoài gọi cho bệnh viện, gọi cho Hảo, gọi cho Miên. Cuộc gọi cho Miên, nó chỉ nói được ba câu.

– Bố em bị đột quỵ. Anh đang chở lên tỉnh. Em ra bến xe đi.

Ở ghế bên, chú Khoát ngồi nghiêng, mắt nhìn ra cửa kính. Có một lúc, khi xe chạy qua cánh đồng lúa đầu tiên sau đoạn cói, chú với tay phải chéo qua người, đặt lên cổ tay Thiều đang cầm vô lăng. Bàn tay ấy nặng, nóng, run run. Chú để nguyên như thế suốt quãng đường còn lại.

Ở cửa khoa cấp cứu, có một người mặc áo xanh của khoa hồi sức chạy ra đón, đẩy theo cái cáng. Người ấy cao, đeo khẩu trang, nhưng Thiều nhận ra đôi mắt.

– Thiều?

– Tuệ.

Đặng Minh Tuệ, lớp trưởng năm nào, người năm ấy thi Y, trượt ngành bác sĩ, chuyển sang học điều dưỡng. Giờ cậu làm ở khoa hồi sức tích cực bệnh viện tỉnh đã hai năm. Tuệ không hỏi gì thêm. Nó cùng Thiều đưa chú Khoát lên cáng, đẩy thẳng vào trong. Cửa kính đóng lại.

Kết quả chụp phim có sau một tiếng. Bác sĩ gọi Thiều vào. Xuất huyết não, chảy máu trong não do tăng huyết áp, ổ chảy máu lớn, ở chỗ khó. Không mổ được. Sẽ điều trị hồi sức, theo dõi từng giờ.

– Người nhà gần nhất là ai? – Bác sĩ hỏi.

– Con gái chú ấy. Đang trên đường từ Hà Nội về ạ.

– Em là gì của bệnh nhân?

Thiều đứng im một lúc.

– Cháu là hàng xóm ạ.

Miên tới lúc mười một giờ đêm. Nó bắt xe khách từ bến Giáp Bát, rồi xe ôm từ chỗ xe khách thả. Nó mặc nguyên bộ đồ công sở, áo sơ mi trắng, quần âu đen, tay xách cái túi máy tính, chưa kịp về phòng trọ thay. Nó chạy dọc hành lang, nhìn thấy Thiều ngồi trên băng ghế nhựa xanh trước cửa khoa hồi sức.

Một cái băng ghế y hệt. Sáu năm trước, Miên mười sáu tuổi đã ngồi ở đây, ôm cái nón lá của bà Thoảng, đợi Thiều.

Thiều đứng dậy. Hai người đứng đối diện nhau trong hành lang.

– Bố em sao rồi?

Thiều kể. Đúng những gì bác sĩ nói, từng chữ.

Miên nghe xong, gật đầu. Rồi nó ngồi xuống băng ghế. Thiều ngồi cạnh nó. Vai chạm vai. Không ai nói câu gì.

Tuệ đi ra lúc gần nửa đêm, kéo khẩu trang xuống cằm, nhìn Miên, rồi nhìn Thiều.

– Em Miên phải không? – Tuệ nói. – Anh là Tuệ. Em còn nhớ anh không?

Miên nhìn người điều dưỡng cao gầy, gương mặt mệt mỏi, mắt thâm quầng. Nó nhớ một cái phong bì màu hồng nhạt, một trang giấy xé từ vở Hóa, một câu "anh coi em như em gái". Bảy năm. Chuyện ấy bây giờ nhỏ như một hạt cát.

– Em nhớ anh.

– Anh trực đêm nay. – Tuệ nói. – Có gì anh ra báo ngay. Em với Thiều cứ ngồi đây, đừng về.

Chú Khoát nằm ở khoa hồi sức ba ngày.

Ngày thứ hai, chú tỉnh được một lúc. Người nhà được vào thăm năm phút. Miên vào trước, cầm tay bố, nói những câu gì đó Thiều đứng ngoài cửa kính không nghe được. Rồi Miên đi ra, mắt đỏ, bảo Thiều:

– Bố gọi anh.

Thiều vào. Chú Khoát nằm giữa một đống dây nhợ, mặt nghiêng, nửa mặt xệ xuống. Mắt chú mở, nhìn Thiều. Bàn tay phải chú nhấc lên khỏi chăn, Thiều nắm lấy.

Chú mở miệng. Tiếng ra méo mó, đứt đoạn. Thiều phải cúi sát xuống mới nghe được.

– Ruộng... – Chú nói. – Ruộng... mẹ nó...

– Cháu nghe đây ạ.

– Nói... – Chú siết tay Thiều, siết chặt tới mức đau. – Nói với nó...

Thiều không biết chú muốn nói gì. Ruộng của mẹ nó. Nói với nó. Nó có thể là cả trăm điều. Nhưng chú Khoát đang nhìn nó bằng con mắt còn nhìn được, cái nhìn lâu, dò dẫm, cái nhìn trên mặt đê tháng Hai năm 2013, khi chú hỏi mày trồng cho ai.

– Cháu nói. – Thiều nói. – Cháu hứa với chú.

Chú Khoát nhắm mắt. Bàn tay nới dần ra.

Đêm thứ ba, lúc ba giờ sáng, Tuệ đi ra băng ghế nhựa xanh, không kéo khẩu trang xuống. Nó chỉ đứng đó, nhìn hai người, và Miên đứng dậy trước khi nó kịp nói.

Đám tang chú Khoát làm trong ba ngày, trong lúc dịch bệnh vẫn còn rình rập, xã yêu cầu hạn chế tụ tập. Người đến viếng đeo khẩu trang, đứng ngoài sân, thắp hương xong là về. Thiều lo hết. Nó thuê rạp, mời thầy cúng, đặt quan tài, gọi đội kèn, sắp mâm cơm cho người làm. Hảo bế con Cốm sang trông bếp. Bà Thoảng, trừ buổi sáng phải lên tỉnh chạy thận, ngồi cạnh quan tài suốt, thỉnh thoảng lại sửa cái khăn trắng phủ trên mặt kính.

Miên mặc áo sô, đội khăn tang, quỳ bên quan tài bố, đúng chỗ bố nó đã quỳ bên quan tài bà nội bảy năm trước.

Tối ngày đầu, Tuệ đến viếng. Cậu mặc áo sơ mi trắng, vừa hết ca trực, mắt còn đỏ vì thức. Cậu thắp hương, cúi đầu trước ảnh chú Khoát rất lâu, rồi ra ngồi với Thiều ở góc rạp, uống một chén nước chè.

– Tao làm ở khoa ấy hai năm. – Tuệ nói. – Đưa người ra khỏi cửa nhiều rồi. Lần này khó.

– Mày làm hết sức rồi.

– Không phải thế. – Tuệ lắc đầu, nhìn sang phía quan tài, chỗ Miên đang quỳ. – Hồi mày đưa tao cái phong bì màu hồng, tao mười sáu tuổi, tao viết cho em ấy một câu, tao tưởng thế là tử tế. Đêm qua tao đứng sau cửa kính nhìn hai đứa ngồi trên ghế, tao mới biết hồi ấy tao đưa trả lá thư cho đúng người.

Thiều đặt chén nước xuống. Tuệ đứng dậy, vỗ vai nó một cái, đi về.

Chiều ngày thứ hai, lúc đã vãn khách, Miên đến cạnh Thiều ở góc sân.

– Anh có báo cho mẹ em không?

Thiều nhìn nó. Nó không còn sức để nói dối nữa, và hình như Miên cũng biết thế.

– Có. Hôm chú vào viện anh nhắn cô. Hôm qua anh gọi.

– Mẹ em nói gì?

– Cô khóc. Cô bảo cô về. Nhưng không có chuyến bay nào, em ạ. Cả Đài Loan với bên mình đều đóng đường bay vì dịch, chỉ có chuyến đưa công dân về nước, phải đăng ký, chờ cả tháng, về rồi còn phải cách ly. Cô về tới nơi thì đã quá bốn chín ngày.

Miên đứng im. Nó không hỏi anh liên lạc với mẹ em từ bao giờ. Nó không hỏi gì cả. Nó chỉ gật đầu, như người ta ghi thêm một dòng vào sổ, rồi quay vào quỳ lại bên quan tài.

Tối hôm chôn cất, mưa phùn. Khách đã về hết. Thiều dọn rạp xong, ra mặt đê ngồi. Phía dưới, ô cói con thoi tối thẫm, chiếc xe tải xanh của chú Khoát vẫn đỗ ở chỗ cũ, chưa ai lái đi.

Một lúc sau Miên ra. Nó đã thay áo sô, mặc cái áo gió cũ của bố, rộng thùng thình, khăn tang vẫn quấn trên đầu. Nó ngồi xuống cạnh Thiều, không cách hai bước như năm nào, mà sát bên.

Hai người ngồi nghe mưa. Rồi Miên đưa tay ra, nắm lấy cổ tay trái của Thiều, lật ngửa lên. Dưới ánh đèn đường mờ từ phía xóm hắt lên, hai cái chấm trắng nhỏ vẫn còn đó, nhạt hơn, nhưng vẫn còn.

– Anh còn sẹo. – Miên nói.

– Ừ.

– Mười lăm năm rồi.

– Ừ.

Miên nắm chặt cổ tay ấy. Rồi nó cúi đầu, tựa trán vào vai Thiều. Lần đầu tiên từ chiều mười tám tháng Ba, nó khóc thành tiếng.

Thiều ngồi yên. Nó không ôm Miên, không vỗ lưng, không nói câu nào. Nó chỉ ngồi đó, để cái vai mình làm một cái cọc tre cho người ta dựa vào. Trong đầu nó, câu nói đứt đoạn của chú Khoát cứ vang lên mãi. Nói với nó. Nó đã hứa. Nhưng không phải tối nay. Tối nay thì không.

Bốn mươi chín ngày sau, cúng xong tuần chung thất, khi Miên đã về Hà Nội đi làm lại được hai tuần, ông Hách đến nhà Thiều.

Ông đi bộ, chắp tay sau lưng, như năm nào. Lần này trong tay ông có một tờ giấy gấp làm tư, mép đã sờn.

– Mày gọi con Miên về đi. – Ông nói. – Thằng Khoát nợ tao một trăm năm mươi triệu. Giấy trắng mực đen đây. Nó chết thì con nó trả. Không trả được tiền thì trả bằng cái ruộng con thoi. Trong giấy ghi rõ cả rồi.

— Hết chương 11 —