Túi cuội của Tín

Chương 7: Túi cuội của Tín

Hai đứa qua khỏi cột mốc thứ bảy lúc mặt trời còn chưa lên khỏi vách núi.

Ngạn không cãi khi Tín vác túi bước đi. Nó đi theo, phía bên trái Tín, tai phải quay về phía bạn. Sau này nghĩ lại, nó biết đó là lựa chọn của nó, không phải của Tín. Nó cũng muốn thấy cái đường kẻ đen kia là gì.

Đoạn sông trên cột bảy hẹp và dốc. Hai vách núi khép lại, cao vút, đá đen bóng như được nước mài suốt nghìn năm. Lối đi khô ở giữa rộng chừng mười sải, hai bên là những vũng Khí Tù nối nhau thành dãy, sương tro nằm trên mặt dày cả sải tay. Nhưng những bãi bồi trong khúc quanh thì còn nguyên. Cuội Linh ở đây to bằng trái chanh, có viên bằng trái cam, xanh lục đậm, cầm lên thấy nặng như cầm cục chì.

Tín lượm như người ta lượm của rơi. Tới trưa, túi nó đã một trăm mười bảy viên. Nó đếm lại ba lần.

– Dư rồi. Dư rồi mày. Viên to bằng ba viên nhỏ. – Nó cười tới chảy nước mắt. – Tầng chín. Không xuống núi. Không về Ba Cửa ngồi đếm bạc cho cha.

– Vậy về.

– Về. – Tín ngó lên phía bắc. Đường kẻ đen giờ đã gần lắm, chỉ còn chừng chục dặm, cao như một vách thành. – Mày không muốn coi nó là cái gì hả?

– Muốn. Nhưng mai là ngày cuối.

– Mai mình đi từ sớm. Đêm nay ngủ ở cột tám, gần hơn.

Hai đứa tới cột mốc thứ tám khi mặt trời đã chạm đỉnh vách núi phía tây. Cột tám đứng trên một doi sỏi gồ cao giữa lòng sông, như một hòn đảo nhỏ, bốn bề là những vũng Khí Tù. Lối đi khô vòng qua nó rồi đi tiếp lên phía bắc.

Ngạn đứng trên doi sỏi, nhìn quanh. Nó không thích chỗ này, như cha nó đứng trên một khúc đê chưa thấy nứt mà đã biết đêm nay nó sẽ vỡ.

Chuyện xảy ra lúc chạng vạng.

Gió đổi chiều. Cả ngày gió thổi từ dưới lên, nhè nhẹ, mát. Mặt trời vừa khuất thì gió dừng hẳn. Một lúc sau, nó thổi lại, lần này từ trên đầu nguồn đổ xuống, lạnh buốt, đều đều, như hơi thở của một cái hang. Ở Hạ Phù, người ta kêu nó là gió núi về đêm. Ngạn chưa bao giờ nghĩ tới nó.

Lớp sương tro trên những vũng Khí Tù bắt đầu động.

Nó không dâng lên như hôm ở cột sáu. Nó bò. Gió đẩy nó tràn qua mép vũng, chảy xuống những chỗ trũng, nối vũng này với vũng kia, đặc dần, dày dần. Rồi cả cái lòng sông chung quanh doi sỏi biến thành một biển sương xám, mặt phẳng lì dưới ánh trăng mười ba. Lối đi khô mất tăm. Doi sỏi của hai đứa là cái gò duy nhất còn nhô lên, và mặt biển sương đang lên dần, chậm như nước triều.

– Ngạn. – Giọng Tín run. – Ngạn.

– Tui thấy rồi.

Mép sương đã liếm tới chân doi sỏi. Nó leo lên từng viên đá một. Ngạn bước xuống chỗ mép, đưa tay vô sương. Lạnh. Tê ngay tới cùi chỏ. Khí Tù ở đây không giống ở cột sáu. Nó đặc hơn, già hơn, lạnh hơn, nó bám vào da và thấm vô, không chậm như lần trước. Đất sét cũng có lúc thấm, khi nước đủ nặng.

Nó rút tay ra. Tay trái của nó tím tái tới cổ tay.

Nó tính. Đó là việc duy nhất nó làm được lúc đó. Nó tính như cha nó tính trên đê lúc nước lên. Mặt sương lên một sải thì mất chừng nửa canh giờ. Doi sỏi cao hơn mặt sương chừng hai sải rưỡi. Gió núi thổi tới gần sáng mới đổi chiều. Tức là còn ba canh giờ. Khí Tù sẽ ngập doi sỏi trước canh tư, ngập qua đầu hai đứa trước canh năm. Hai đứa không thể lội ra. Mười dặm sương, căn giữ như nó may ra lội được một dặm. Tín thì không được mười sải.

– Nếu có cái bờ, – nó nói, nửa với Tín, nửa với chính nó. – Đắp được một cái bờ quanh cái doi này là sương không vô được. Như đê bao ruộng hồi nước nổi.

– Bằng gì? Đá cuội không đắp được. Có đắp, sương nó bò qua kẽ.

– Không phải bờ đất. – Ngạn nhìn hai bàn tay mình. – Bờ khí. Người Đắp Bờ đắp được bờ khí ra ngoài người. Ông Khải đắp được.

– Mày mới tầng tám.

– Tui biết.

Hai đứa im lặng. Mép sương lên thêm một viên đá.

Tín cởi cái túi da khỏi hông. Nó mở dây, đổ ra mặt sỏi trước mặt Ngạn. Một trăm mười bảy viên Cuội Linh lăn lóc, xanh lục dưới trăng.

– Ăn đi.

Ngạn nhìn đống cuội. Rồi nhìn Tín.

– Của ông. Ông ăn đi, ông lên tầng chín.

– Tao ăn cả túi này đêm nay cũng không lên kịp. Căn tao mỏng, ngậm một tháng mới lên được hai tầng, mày biết mà. – Tín nói nhanh, giọng run mà rành rọt, đúng cái giọng dân buôn tính sổ. – Mày tầng tám đỉnh rồi. Ông già nói mày đang chạm cửa tầng chín, chỉ thiếu khí. Đây là khí. Mày lên tầng chín, rồi mày đắp bờ. Mày đắp được bờ thì hai đứa sống. Mày không đắp được thì hai đứa chết. Tao ôm cả túi này mà chết thì nó cũng chẳng để làm gì.

– Còn kỳ xét...

– Mày đắp xong cái bờ rồi hẵng lo cho tao. – Tín đẩy đống cuội về phía nó. – Lẹ lên. Sương lên tới đầu gối tao rồi.

Tín đứng ở chỗ thấp hơn nó, không lùi lên, mặt trắng bệch.

Ngạn đổ cả túi của nó ra. Sáu mươi viên nữa. Nó nhặt một viên lên, bỏ vô miệng.

Cuội Linh không cứng như đá. Ngậm một lúc thì nó mềm ra như đường phèn, tan dần, chảy xuống cổ họng một dòng lạnh như nước giếng sâu. Nó mang theo một vị nói không ra tên: vị phù sa, vị đá, vị của cái gì đó rất cũ. Viên thứ hai. Viên thứ ba. Tới viên thứ hai mươi, bụng nó căng như cái đêm đứng dưới Thác Ngược. Viên thứ bốn mươi, nó thấy cái mạch thứ chín, mạch Cuối Nguồn, chạy dọc sống lưng xuống tận gót chân, mà hai tháng nay nó không chọc nổi. Cái cửa mương bít đó đang run.

Nó không đập cửa. Nó tìm chỗ mềm nhất.

Viên thứ sáu mươi hai, mạch Cuối Nguồn mở. Không có tiếng nổ. Chỉ có một dòng lạnh chảy suốt từ gáy xuống gót, rồi chín cái mương trong người nó nối thành một mạng, khí chạy vòng quanh rì rào như nước trong một cánh đồng vừa mở cống.

Tầng chín. Khơi Mương viên mãn.

Nó mở mắt. Sương đã tới thắt lưng Tín. Tín vẫn đứng yên chỗ cũ, môi tím ngắt, hai tay ôm lấy người.

– Lên đây! – Ngạn kéo nó lên chỗ cao nhất, cạnh cột mốc. – Đứng sát vô tui!

Rồi nó nhắm mắt lại.

Thủy Lợi Kinh viết về Đắp Bờ rất ngắn. Ngạn đã đọc thuộc lòng: "Mương có rồi thì nước vô. Nước vô bao nhiêu rỉ ra bấy nhiêu. Phải đắp bờ. Bờ đắp bằng đất của mình. Đáy rộng, đỉnh hẹp. Đắp từng lớp, đầm từng lớp. Đắp vội thì bờ bể."

Bờ đắp bằng đất của mình. Người căn động hiểu là nén khí quấn quanh từng con mương như quấn vải. Ngạn chỉ nghĩ được một kiểu.

Nó nghĩ tới cha nó.

Ba mươi năm cha nó đắp bờ, không bao giờ đắp vội. Lớp đất đầu tiên dày một gang, rải đều, rồi cho trâu đi lên đi xuống đầm cho chặt, rồi tưới nước, rồi mới rải lớp thứ hai. Đáy bờ rộng gấp ba đỉnh. Mái bờ xiên, không dựng đứng, vì bờ dựng đứng là bờ chờ sập.

Ngạn rải lớp thứ nhất.

Nó chỉ làm như cha nó làm. Khí chạy trong chín con mương, nó gạn lấy phần đặc nhất, nặng nhất, rải ra dọc hai bên bờ mỗi con mương, mỏng như một lớp đất. Rồi nó đầm. Nó nhớ bước chân Nghé Già trên mặt Đê Sau, ba năm, mỗi sáng. Thịch. Thịch. Thịch. Mỗi bước đầm, lớp khí đó chặt lại một chút, cứng lại một chút.

Lớp thứ hai.

Bên ngoài, Tín la lên cái gì đó. Ngạn không nghe được. Tín đang đứng bên trái nó.

Lớp thứ ba. Thứ tư. Tới lớp thứ bảy, nó thấy chín con mương trong người không còn rỉ nữa. Khí chạy vô bao nhiêu, ở lại bấy nhiêu, dềnh lên, đầy lên, ấm lên. Và cái bờ đó không dừng ở trong người nó. Nó tràn ra. Như đất đắp quá tay thì tràn ra ngoài chân bờ. Một lớp khí mỏng, mờ, hơi nâu như màu nước sông hồi xưa, nở ra từ người Ngạn, phủ lên Tín, phủ ra tới mép doi sỏi.

Mặt sương chạm vô nó.

Ngạn cảm thấy cú chạm đó như một con sóng chạm vô chân đê. Lạnh, nặng, đẩy vô. Cái bờ lún vô một chút. Nhưng không vỡ. Nó dựng mái bờ xiên lại, như hôm trên Đài Cối. Sương bò lên mái xiên, trượt xuống, bò lên, trượt xuống.

Cái bờ đứng.

Ngạn không dám mở mắt. Cả đêm đó, nó ngồi xếp bằng dưới chân cột mốc thứ tám, hai tay đặt trên đầu gối, mồ hôi đổ ròng ròng giữa cái lạnh cắt da. Mỗi lần sương dềnh lên, nó mò một viên cuội bỏ vô miệng, đắp thêm một lớp. Mỗi lần bờ lún, nó đầm lại. Tín ngồi sát bên phải nó, lâu lâu đút cho nó một ngụm nước từ bầu da. Có một lúc, gần canh tư, mặt sương đã lên cao hơn đầu hai đứa. Hai đứa ngồi trong một cái bong bóng nâu mờ, chung quanh là xám đặc, không thấy trăng, không thấy gì.

Rồi gió đổi chiều.

Lúc trời hửng, Ngạn mở mắt. Sương đã rút, nằm im lại trong mấy cái vũng hai bên như chưa từng có chuyện gì. Doi sỏi ướt đẫm hơi nước. Cái bong bóng nâu quanh hai đứa mỏng đi, rồi tan.

Ngạn không cần ai nói. Nó biết. Chín con mương trong người nó giờ có bờ. Đắp Bờ, sơ kỳ.

Nó quay sang Tín. Tín ngồi bó gối, mặt hốc hác, nhìn xuống cái túi da rỗng trên mặt sỏi. Cạnh đó là cái túi vải rỗng của Ngạn. Một trăm bảy mươi bảy viên Cuội Linh, không còn viên nào.

– Lỗ vốn, – Tín nói, giọng khàn khàn. – Lỗ vốn to nhất đời tao.

Rồi nó cười. Cười tới ho sặc sụa.

Ngạn không cười được. Nó nghĩ tới cái câu Kiều Lão nói hôm ở Thác Ngược, câu nó tưởng đã quên: thằng nào lên cảnh mà không mất gì là có người khác trả thay nó.

– Tui sẽ trả ông.

– Trả bằng gì? Mày có gì đâu mà trả. – Tín đứng dậy, phủi quần. – Thôi về. Hôm nay ngày bảy. Trăm sáu chục dặm. Mày Đắp Bờ rồi, mày có bay được không?

Ngạn nhìn cái mai gỗ lim trong tay. Người Đắp Bờ cưỡi được vật mà bay, chậm, thấp, nhưng bay được. Nó đặt cái mai nằm ngang dưới đất, bước một chân lên, dồn khí xuống lòng bàn chân. Cái mai rung, nhích lên khỏi mặt sỏi chừng một gang tay, chòng chành, rồi đứng.

– Được.

– Vậy đi.

Nhưng Ngạn không quay về phía nam. Nó nhìn về phía bắc.

Đường kẻ đen hôm qua giờ ở ngay đó, cách doi sỏi chưa tới hai dặm, hiện ra rõ ràng dưới nắng sớm. Một con đê. Không phải đê đất. Mặt ngoài của nó lát toàn đá tảng, mỗi tảng to bằng cái chòi, xếp khít tới nỗi không lọt một sợi tóc, nối từ vách núi bên này qua vách núi bên kia, cao gấp đôi Đê Sau. Từ phía sau nó, tiếng nước ầm ầm vọng ra, không cần áp tai xuống đất cũng nghe.

– Hai dặm, – Ngạn nói. – Bay một khắc. Coi một khắc rồi về.

Tín nhìn nó, rồi nhìn con đê. Nó thở dài.

– Lỗ thì lỗ cho trót.

Cái mai gỗ lim chở hai đứa bay chòng chành, thấp sát mặt đá cuội, tới chân con đê đá. Cột mốc thứ chín đứng nghiêng dưới chân đê, cạnh đó có mấy dấu giày còn mới in trên cát, dấu giày đế mỏng của nội môn. Ở chính giữa chân đê, chỗ lòng sông sâu nhất, có một tảng đá lớn hơn hết thảy những tảng khác, to bằng cả cái nhà rường, mặt phẳng nhẵn, như cái ấn niêm ngay chỗ hiểm nhất.

Giữa mặt tảng đá đó có khắc một hình. Hình đã mờ vì mưa gió hơn tám mươi năm, nhưng vẫn rõ.

Một con chim nhạn sải cánh, bay ngang trên một cây sậy cong.

Ngạn nhìn xuống cán cái mai trong tay mình. Rồi nhìn lên tảng đá. Rồi nhìn xuống cán mai.

Cùng một hình. Cùng một nét. Cùng cái đuôi nhạn hơi lệch sang trái.

— Hết chương 7 —