Đĩa cá kho không rắc hành

Chương 2: Đĩa cá kho không rắc hành

Năm giờ chiều, xe dừng trước một cánh cổng sắt sơn xám, bên trên trùm kín một giàn hoa giấy màu cam. Qua khe cổng, Mừng thấy sân lát đá, một cây khế già, và xa xa, sau mấy mái nhà, một mảng nước hồ Tây loang loáng nắng.

Cô đã đứng ở đúng chỗ này một lần. Cũng giờ này, cũng tiếng ve ran trên cây khế, cũng tiếng xe cộ ù ù từ phía đường lớn vọng vào. Chỉ có cô là khác.

Bác Chiên mở cổng. Sáu mươi mốt tuổi, người Nam Định, làm giúp việc cho nhà họ Tạ đã hai mươi năm, tóc cắt ngắn, tạp dề kẻ ô. Bác cười với cô, nụ cười chừng mực của người đã thấy nhiều thứ đi qua cánh cổng này.

Xe cô Huyền đỗ ngay sau. Cô Huyền bước xuống, nhìn thấy cái hũ trong tay Mừng, liền nói nhẹ như không:

– Chị Chiên ơi, chị cất hộ cháu cái hũ ra sau bếp nhé. Đồ quê để trong nhà nóng, nó bốc mùi.

Bác Chiên đưa tay ra. Mừng lùi nửa bước.

– Dạ, cháu tự cất được ạ.

Bàn tay bác Chiên dừng giữa chừng. Bác nhìn cô, rồi nhìn cái hũ, rồi rút tay về, chùi vào tạp dề. Cô Huyền cười xòa:

– Ừ, của bọ cho, cháu giữ. Cô quên mất.

Mừng ôm chặt cái hũ vào bụng, bước qua bậc tam cấp. Kiếp trước, ở bậc thứ hai này, cô đã buông tay.

Trên hiên, một cô gái đang đứng chờ.

Tạ Bảo Thy mặc váy trắng cổ tròn, tóc buộc thấp, gầy và cao hơn Mừng nửa cái đầu. Da trắng như chưa từng phải phơi nắng một ngày. Hai bàn tay đan vào nhau trước bụng, các khớp ngón trắng bệch. Mừng biết đôi tay ấy. Mười hai năm học piano, những ngón dài và mềm, cái móng ngón út bên trái lúc nào cũng cắt sát hơn các móng khác.

– Chị Mừng. – Thy cúi đầu. – Chị về rồi.

Giọng Thy nhỏ và trong, đúng cái giọng trong điện thoại lúc trưa. Mắt Thy nhìn xuống cái hũ trong tay Mừng, dừng ở đó lâu hơn một cái chớp mắt, rồi mới ngẩng lên.

– Chào Thy. – Mừng nói.

Kiếp trước, câu đầu tiên cô nói với Thy là "Chị xin lỗi". Cô cũng không biết mình xin lỗi vì cái gì. Vì đã tồn tại, có lẽ.

Phòng khách rộng, trần cao, có bộ sập gụ kê sát cửa sổ. Trên sập, một bà cụ ngồi thẳng lưng, tay cầm quạt nan, tóc bạc trắng búi gọn sau gáy. Bà Hoàng Thị Tố, bảy mươi chín tuổi, người đã cùng chồng gây dựng xưởng tương Tạ Gia ở Vinh từ năm 1986, giờ là chủ tịch hội đồng quản trị một công ty có nhà máy ở Hưng Yên và hàng trên kệ khắp nửa nước.

Bà nhìn Mừng từ đầu xuống chân, không nói. Mừng đặt hũ tương xuống chân sập, khoanh tay cúi đầu:

– Cháu chào bà nội ạ.

– Nhà Đạm làm tương bên bãi sông phải không. – Bà hỏi, giọng Hà Nội đã ròng, chỉ còn dấu hỏi rơi xuống hơi nặng như người xứ Nghệ.

– Dạ phải.

Bà gật một cái, quạt tiếp. Thế thôi.

Bảy giờ, mâm cơm dọn ra ở phòng ăn. Bác Chiên nấu kiểu Hà Nội: canh cua rau đay mướp, cà pháo muối xổi, đậu rán, và một nồi cá trắm kho riềng sánh màu cánh gián. Bác chia cá ra hai đĩa, đĩa nào cũng rắc một nắm hành lá thái nhỏ lên trên cho đẹp.

Anh trai cô về muộn, khi mọi người đã ngồi. Tạ Quang Duy, hai mươi bảy tuổi, kiểm toán viên ở một hãng kiểm toán, áo sơ mi xắn tay, tai còn đeo một bên tai nghe. Anh liếc Mừng một cái, gật đầu:

– Chào.

Rồi anh kéo ghế ngồi cạnh Thy, hỏi nhỏ em gái hôm nay đi tập đàn có mệt không. Thy lắc đầu.

Mừng ngồi giữa mẹ Diệp và cô Huyền. Bữa cơm bắt đầu bằng những câu hỏi lịch sự: đường có xa không, có say xe không, ở quê bây giờ đã có mạng chưa. Cô trả lời từng câu. Rồi cô nhận ra một điều.

Đĩa cá đặt trước mặt cô không có hành.

Không phải hành đã được gạt sang một bên. Đĩa đó ngay từ đầu không rắc hành. Đĩa kia, đặt phía Duy và Thy, vẫn xanh một lớp hành sống.

Mừng không ăn được hành sống. Từ bé đã thế, ăn vào là buồn nôn cả buổi. Mạ biết, bọ biết, thằng Tùng biết. Ngoài ra không ai biết.

Cô ngẩng lên. Thy đang cúi đầu gỡ xương cá cho mình, chậm rãi, cẩn thận. Lúc dọn mâm, Mừng nhớ đã thấy Thy đổi chỗ hai cái đĩa, đẩy cái đĩa này về phía cô. Lúc đó cô tưởng Thy chỉ xếp cho cân mâm.

– Cháu ăn đi chứ. – Cô Huyền gắp cho cô một khúc cá. – Ở đây là nhà mình, đừng ngại.

Cô ăn. Cá kho vừa, riềng thơm. Nhưng trong đầu cô chỉ có một câu hỏi: ai đã nói với bác Chiên? Hay ai đã nói với Thy?

Giữa bữa, ông Thụy đặt đũa xuống, hắng giọng. Cả mâm im lặng.

– Có một việc bố muốn nói luôn hôm nay, cho đâu ra đấy. – Ông nhìn Mừng, cố gắng cười. – Bố đã nhờ một thầy có tiếng xem tên cho con. Con về nhà mình thì mang họ Tạ, tên là Khánh Ngân. Tạ Khánh Ngân. Khánh là mừng, Ngân là bạc, ý là mừng con về như được của quý. Tuần sau bố cho người làm thủ tục.

Mẹ Diệp nhìn cô, mắt sáng lên, chờ đợi.

Kiếp trước, cô đã gật đầu ngay. Cô đã nói "Con cảm ơn bố", đã tập ký cái tên Khánh Ngân suốt một buổi tối, đã bắt bạn bè mới gọi mình là Ngân. Bảy năm sau, khi cô nằm ở hành lang bệnh viện, cái tên trên vòng đeo tay bệnh nhân vẫn là Tạ Khánh Ngân. Cô đã nhìn nó và không nhận ra người đó là ai.

– Con cảm ơn ông đã nghĩ cho con. – Mừng đặt đũa xuống, nói chậm. – Nhưng con xin giữ tên Mừng ạ.

Mẹ Diệp chớp mắt. Ông Thụy hơi nghiêng đầu như nghe chưa rõ.

– Mạ con đặt tên con là Mừng vì bọ mạ chờ con bốn năm mới có. – Cô nói tiếp. – Ông bảo Khánh là mừng. Thì con tên Mừng sẵn rồi. Con chỉ xin giữ cái tên đó.

– Nhưng con về đây thì...

– Con mười bảy tuổi rồi ạ. – Cô không lên giọng. – Con học môn Giáo dục công dân, cô giáo có dạy: người từ đủ chín tuổi trở lên, muốn đổi tên thì phải được chính người đó đồng ý. Con không đồng ý đổi tên. Còn họ thì con chưa nghĩ tới. Khi nào con thấy con là người nhà mình thật, con sẽ thưa với ông.

Không ai cầm đũa lên.

Duy bật cười một tiếng ngắn, không rõ là khen hay chê. Cô Huyền đặt tay lên lưng Mừng, giọng ngọt như rót mật:

– Cháu ơi, ở Hà Nội tên Mừng bạn bè nó trêu đấy. Cô nói thật vì thương.

– Dạ, kệ họ trêu ạ.

Từ đầu bữa tới giờ, bà Tố chưa nói câu nào. Giờ bà bật ra một tiếng cười khô, như tiếng que củi gãy. Bà đẩy cái bát con đựng tương chấm đậu rán về phía Mừng.

– Nếm đi.

Mừng nhìn cái bát. Màu tương vàng sậm, lỏng, mặt có lớp váng dầu mỏng. Cô biết đây là tương gì. Kiếp trước, cô đã đứng mấy tháng trời trong nhà máy làm ra nó.

Cô lấy đầu đũa chấm, đưa lên lưỡi, ngậm một lúc.

Kiếp trước, cô đã nói "Ngon ạ", vì sợ. Bà Tố nghe xong quay đi, và từ hôm ấy không bao giờ hỏi cô thêm câu nào về tương.

– Mặn gắt ở đầu lưỡi trước, rồi mới ngọt. – Cô nói. – Mà là ngọt đường, không phải ngọt nếp, nên hậu hơi đắng. Đậu rang chưa tới, còn mùi ngái. Cuối cùng có một vị chua rất nhẹ, như tương chưa đủ ngày đã đóng chai.

Mẹ Diệp nín thở. Ông Thụy nhìn sang em gái. Cô Huyền cười, vẫn tươi:

– Dòng phổ thông, giá rẻ mà cháu. Bán cho bếp ăn công nghiệp, người ta cần giá, không cần ủ hai tháng.

Bà Tố không nhìn con gái. Bà nhìn Mừng.

– Con bé có lưỡi. – Bà nói, như nói với cái quạt nan. Rồi bà hất cằm về phía hũ tương Mừng vẫn để dưới chân ghế. – Còn cái hũ kia, bao giờ mở?

– Bọ cháu dặn để càng lâu càng ngọt ạ. Cháu chưa mở.

Bà gật đầu, cầm đũa lên. Bữa cơm lại tiếp tục, nhưng không ai nói nhiều nữa.

Ăn xong, mẹ Diệp dắt cô lên tầng hai. Hành lang trải thảm, treo mấy bức tranh sơn dầu vẽ phố cổ. Cửa phòng đầu tiên mở sẵn, đèn sáng.

Đó là căn phòng đẹp nhất nhà. Ban công nhìn ra hồ, một cây đàn piano đen bóng kê cạnh cửa sổ, giường trải ga trắng mới tinh, trên gối có một con gấu bông màu vàng đội nơ. Mừng nhớ con gấu ấy. Kiếp trước, sáng hôm sau cô thấy nó trong thùng rác dưới bếp, và cô đã không bao giờ dám hỏi ai vứt.

– Phòng của con đây. – Mẹ Diệp nói. – Thy nó dọn từ hôm qua, cứ đòi nhường bằng được.

Thy đứng ở cuối hành lang, cạnh một cánh cửa nhỏ hơn. Hai tay vẫn đan vào nhau.

– Con cảm ơn mẹ. – Mừng nói. Đây là lần đầu tiên cô gọi "mẹ", và cô thấy bà Diệp đưa tay lên che miệng. – Nhưng con xin ở phòng nhỏ cuối hành lang được không ạ? Phòng này có đàn của Thy, Thy cần tập. Con quen ở phòng bé, phòng rộng con ngủ không được.

– Nhưng em đã dọn đồ sang...

– Thì mai chị giúp em dọn lại. – Mừng quay sang Thy. – Chị nặng tay, bê được nhiều.

Thy đứng yên. Gương mặt ấy, trong một khoảnh khắc rất ngắn, không giấu kịp một thứ gì đó giống như nhẹ nhõm. Rồi nó biến mất, nhường chỗ cho vẻ bối rối. Thy liếc xuống cầu thang, nơi cô Huyền vừa đi lên tới chiếu nghỉ.

Căn phòng nhỏ cuối hành lang vốn là phòng để đồ, mới dọn làm phòng khách. Một cái giường đơn, một cái tủ gỗ, cửa sổ nhìn xuống sân sau và cây khế. Mừng đặt hũ tương lên bậu cửa sổ, chỗ có gió. Cô nằm xuống, nhìn trần nhà, nghe tiếng xe máy rất xa ngoài đường Lạc Long Quân, và không ngủ được.

Một giờ sáng, cô dậy đi tìm nước uống.

Hành lang tối, chỉ có ánh đèn ngủ hắt ra từ khe cửa phòng tắm chung ở giữa tầng. Có tiếng nước chảy. Lẫn trong tiếng nước là tiếng người. Mừng dừng lại.

Tiếng Thy, rất nhỏ, đứt quãng như đang cố nén khóc:

– Dạ... Cháu biết rồi... Nhưng chị ấy không như cô nói...

Một khoảng im. Từ chiếc điện thoại bật loa ngoài, một giọng phụ nữ rè rè vọng ra, nhỏ đến mức chỉ nghe được âm điệu, không nghe được chữ. Âm điệu đều đều, nhẫn nại, như người lớn dỗ trẻ con.

– Dạ. – Thy nói. – Cháu nhớ lời cô dặn rồi ạ.

Tiếng nước tắt.

Mừng lùi lại, bước thật khẽ về phòng, khép cửa. Cô đứng trong bóng tối, tay đặt lên cái hũ trên bậu cửa sổ, lá chuối khô ráp dưới đầu ngón tay.

Nhà này chỉ có một người Thy gọi là "cô".

Kiếp trước, cô Huyền thương cả hai đứa. Cô Huyền dỗ Thy cũng là thường. Mừng tự nhủ thế, và gần như tin.

Nhưng câu hỏi vẫn nằm đó, như hạt sạn trong bát cơm.

Cô dặn Thy điều gì?

— Hết chương 2 —