Khuấy theo một chiều

Chương 16: Khuấy theo một chiều

Thy tắt điện thoại lúc xe vừa ra khỏi bến.

Giường nằm tầng trên, cuối xe, sát cửa kính. Thy nằm nghiêng, ôm cái ba lô vào bụng. Trong ba lô có hai bộ quần áo, cái ví, và một mẩu giấy học trò gấp tư đã nhàu đến mức mềm như vải. Thy không cần mở ra cũng thuộc từng chữ. Chữ cuối cùng viết run hơn những chữ khác: "Mạ."

Xe chạy qua Phủ Lý, qua Ninh Bình, qua những cây cầu mà Thy không biết tên. Bên ngoài tối đen, thỉnh thoảng một trạm xăng sáng trắng vụt qua. Người đàn ông nằm giường bên cạnh ngáy đều đều. Thy không ngủ. Thy nghĩ đến lúc xuống xe. Thy sẽ nói gì? "Cháu chào bác"? "Con chào mạ"? Hay không nói gì, chỉ đứng đó, như hôm rót trà làm đổ nước ra đĩa?

Năm giờ kém mười lăm, phụ xe gọi: "Ngã ba Yên Lự, ai xuống thì chuẩn bị!" Thy xuống. Trời rét căm. Sương dày đến mức đèn xe vừa quay đi đã bị nuốt mất.

Ở ngã ba có một ông xe ôm ngồi co ro dưới mái hiên quán nước đóng cửa.

– Bác ơi, cho cháu đến nhà bác Đạm làm tương.

– Ông Đạm phó hợp tác xã à? – Ông xe ôm ngẩng lên, nhìn Thy từ đầu đến chân, nhìn đôi giày trắng, cái áo khoác lông. – Răng giờ ni mà mi đến nhà ông Đạm?

Thy không biết trả lời thế nào.

– Cháu là... người nhà.

Ông xe ôm nhìn thêm một lúc, rồi đứng dậy, đội mũ.

– Lên đi.

Xe chạy dọc mặt đê. Bên trái là sông, chỉ nghe tiếng nước, không thấy gì. Bên phải là những mái nhà thấp, những bờ rào dâm bụt lờ mờ. Rồi mùi đến trước cả hình. Một mùi ngai ngái, ngọt lịm, lan trong sương. Thy chưa bao giờ ngửi thấy mùi này ngoài trời, nhưng Thy biết nó. Thy đã ngửi nó mỗi tháng một lần, mỗi lần bóc lớp lá chuối trên miệng hũ, ngồi trên sàn phòng ngủ ở Hà Nội.

Xe dừng ở đầu một con ngõ lát gạch vỡ. Cuối ngõ có ánh đèn.

Thy trả tiền, đi bộ vào. Ánh đèn là một bóng điện treo trên cây tre giữa sân. Dưới bóng điện, hai dãy hũ sành xếp thẳng hàng. Và giữa hai dãy hũ, một người đàn bà mặc áo bông cũ, quấn khăn len kín đầu, đang cúi xuống một cái chum lớn, tay cầm cây đũa cả dài, khuấy chầm chậm.

Thy dừng lại ở bờ rào. Không bước thêm được.

Người đàn bà ngẩng lên. Nhìn thấy Thy. Cây đũa cả dừng lại giữa chum.

Một lúc lâu, hai người đứng như thế, cách nhau một khoảng sân và hai dãy hũ.

– Con về rồi à. – Mạ nói.

Không phải câu hỏi.

Thy há miệng. Không có tiếng nào ra. Nước mắt chảy xuống trước.

Mạ dựng cây đũa cả vào thành chum, chùi tay vào vạt áo, đi tới. Đi chậm, như sợ đi nhanh thì người trước mặt sẽ tan mất trong sương. Đến bờ rào, mạ đưa tay lên, chạm vào má Thy. Bàn tay lạnh, thô ráp, có mùi muối.

– Vô nhà. – Mạ nói. – Lạnh lắm.

Thy ngồi bên bếp lửa, hai tay ôm bát nước chè xanh nóng. Mạ ngồi đối diện, trên cái ghế đẩu thấp, nhìn Thy không chớp mắt.

– Con Mừng nói với tau từ tháng Tám. – Mạ nói. – Mà tau chưa dám tin. Đến bữa tháng Mười, con rót nước cho tau, tay run làm đổ. Tau nhìn đôi lông mày con, là tau biết thật. Lông mày ni là lông mày mạ tau. Rồi tau về, tau đếm mấy hũ tương gửi cho con Mây. Hơn sáu chục hũ. Tau nằm cả đêm, đếm đi đếm lại.

– Con xin lỗi. – Thy nói. – Con xin lỗi mạ. Con không dám...

– Xin lỗi chi. – Mạ cắt ngang, giọng khàn đi. – Con có làm chi sai mô. Người ta bế nhầm con, chớ con có tự bò sang giường người khác mô.

Có tiếng cửa buồng kẹt mở. Bọ bước ra, áo khoác bộ đội cũ khoác vội trên vai. Bọ nhìn Thy. Nhìn rất lâu. Rồi bọ không nói gì, đi thẳng ra sân, nhấc cây đũa cả mạ để ở thành chum, quay lại, đưa cho Thy.

– Khuấy đi. – Bọ nói. – Khuấy theo một chiều, đừng đảo. Đảo là tương nó nhão.

Thy cầm cây đũa cả. Nó nặng và nhẵn bóng vì tay người cầm nhiều năm. Thy đi ra sân, đứng bên chum, đặt đũa vào lòng tương sánh đặc màu hổ phách, và khuấy. Một vòng. Hai vòng. Bọ đứng bên cạnh, hai tay chắp sau lưng, nhìn.

– Chậm thôi. – Bọ nói. – Tương không chạy mô mà vội.

Thằng Tùng thò đầu ra khỏi buồng, tóc rối bù, mắt nhắm mắt mở. Nó nhìn cái người lạ đang khuấy chum tương nhà mình dưới bóng đèn, quay vào hỏi:

– Mạ ơi, chị ni là ai rứa?

Mạ đứng ở cửa bếp, lau tay vào tạp dề.

– Chị mi. – Mạ nói.

Năm giờ rưỡi sáng, Mừng gọi về. Mạ nghe máy, nói đúng một câu: "Hắn đang khuấy tương với bọ mi." Rồi mạ cúp máy, không đợi cô nói thêm.

Duy lái xe. Anh không hỏi ai, chỉ xuống nhà lấy chìa khóa, mặc áo khoác, nói với mẹ Diệp "con đưa mẹ đi". Mừng ngồi ghế trước, mẹ Diệp ngồi sau, suốt sáu tiếng đồng hồ gần như không ai nói gì. Qua Thanh Hóa thì trời sáng. Mẹ Diệp ngủ thiếp đi, mặt vẫn còn vệt nước mắt khô.

Chín giờ, xe đỗ ở chân đê.

Mẹ Diệp đi trước. Đến bờ rào thì bà dừng lại.

Giữa sân, dưới nắng mùa đông nhợt nhạt, Thy ngồi xổm cạnh dãy hũ, mặc chiếc áo bông của mạ, rộng thùng thình. Bọ ngồi bên cạnh, chỉ vào miệng một chiếc hũ, nói gì đó. Thy gật đầu, đưa ngón tay lên gõ vào vai hũ. Một cái. Hai cái. Ba cái. Rồi nghiêng đầu, áp tai sát lại, lắng nghe.

Thằng Tùng ngồi trên bậc hiên, gặm khoai lang, nhìn chị mới với vẻ hoài nghi của đứa trẻ mười hai tuổi vừa được báo mình có thêm một bà chị từ trên trời rơi xuống.

Mẹ Diệp đứng lặng ở bờ rào. Rồi bà quay đi, không vào sân, mà đi vòng ra cửa bếp. Mạ đang đứng đó.

Mừng không theo vào bếp. Nhưng bếp nhà cô vách mỏng, ngồi ở hiên vẫn nghe được.

– Em xin lỗi chị. – Mẹ Diệp nói, giọng vỡ ra. – Em nuôi con chị mười tám năm. Tối qua em hỏi nó sao không nói với mẹ. Em quát nó. Em không giữ được nó.

Bếp im một lúc. Tiếng lửa tí tách.

– Chị giữ hắn mười tám năm rồi. – Mạ nói. – Giờ chị cho tui mượn mấy hôm.

Mẹ Diệp bật khóc. Rồi Mừng nghe tiếng mạ cũng khóc. Hai người đàn bà khóc trong một cái bếp ám khói bên sông Lam, mỗi người khóc cho một đứa con mà người kia đã nuôi.

Một lúc sau, mẹ Diệp từ bếp đi ra. Bà đi thẳng ra giữa sân, đến chỗ Thy đang ngồi xổm bên dãy hũ.

Thy đứng dậy, cây đũa cả còn cầm trên tay, lúng túng như đứa trẻ bị bắt quả tang trốn học.

– Mẹ...

Mẹ Diệp không để Thy nói hết. Bà ôm lấy Thy, ôm cả chiếc áo bông rộng thùng thình của mạ, ôm cả cây đũa cả dính tương. Bà ôm chặt đến mức Thy phải ngửa cổ lên mới thở được.

– Tối qua mẹ sai. – Bà nói vào tóc Thy. – Mẹ hỏi con sao không nói với mẹ. Mẹ không hỏi con sợ cái gì. Con mười lăm tuổi, con sợ đến mức phải giấu bố mẹ hai năm, mà mẹ không hề biết. Mẹ mới là người có lỗi.

– Con sợ mẹ không còn là mẹ con nữa.

– Mẹ vẫn là mẹ con. – Mẹ Diệp nói. – Con có thêm một người mạ. Mẹ thì không mất con. Con nhớ chưa?

Thy gật đầu trong vòng tay mẹ, nước mắt lại chảy. Bọ đứng bên cạnh, quay mặt đi chỗ khác, đưa tay lên dụi mắt, bảo khói bếp cay.

Thằng Tùng vẫn ngồi trên bậc hiên, cắn dở củ khoai. Nó nhìn cảnh ấy một lúc, rồi quay sang Mừng, hỏi nhỏ:

– Chị Mừng, rứa là giờ em có hai chị, mà chị nớ có hai mạ à?

– Ừ.

Thằng Tùng nghĩ một lúc, rồi gật gù như vừa giải xong bài toán khó.

– Rứa thì công bằng.

Mười giờ, Thy kéo Mừng và Duy ra gốc ổi đầu ngõ. Thy đã thôi khóc. Mắt còn sưng nhưng giọng đều.

– Hôm qua cô hỏi em có bằng chứng gì không. – Thy nói. – Em không trả lời được. Vì lúc đó em sợ. Nhưng em có.

Thy lấy điện thoại ra, bật lên. Máy vừa mở, hàng chục cuộc gọi nhỡ hiện ra. Thy lờ đi, mở một ứng dụng nhắn tin, vào một cuộc trò chuyện đã ẩn, cần mật khẩu.

– Cô hay nhắn thoại cho em. – Thy nói. – Cô bảo nhắn chữ thì dễ bị chụp lại, nói thì không ai bằng chứng được. Nhưng cô quên là tin nhắn thoại cũng lưu. Em không xóa cái nào. Em không biết tại sao. Có lẽ em nghĩ có ngày em cần.

Thy bấm vào một tin nhắn thoại cũ, ngày hai mươi hai tháng Mười Một năm 2023. Giọng cô Huyền vang lên, mềm và nhẫn nại:

"Cháu đừng khóc nữa. Cô nói rồi, cô giữ kín cho cháu. Bố mẹ cháu mà biết thì cháu không ở lại cái nhà này được đâu, cháu hiểu không. Mà nhà bên kia, người ta điều tra ra thì cả bố mẹ đẻ cháu cũng không yên. Cháu cứ ngoan, cứ nghe lời cô, là không ai biết gì hết."

Thy bấm sang một tin khác. Ngày mười hai tháng Bảy năm 2026, sáu hôm trước ngày Mừng về.

"Nó về thì cháu biết phải làm gì rồi đấy. Đừng để nó thấy cái nhà này là nhà nó. Nó không ở được, nó tự bỏ đi, là xong. Cháu giữ được chỗ của cháu."

Duy đứng tựa gốc ổi. Mừng thấy hàm anh nghiến chặt.

– Còn bao nhiêu tin như thế? – Anh hỏi.

– Bốn mươi hai tin. – Thy nói. – Từ năm 2023 đến tháng trước.

Điện thoại Mừng rung. Luật sư Khuê.

– Em đang ở đâu? – Chị hỏi, không chào. – Chị vừa nhận tin từ một người quen làm ở kho phân phối. Lô Tương Yên Lự đã về kho đại lý ở ba tỉnh từ thứ Năm. Họ đang dán tem, đóng thùng quà Tết. Cuối tuần này lên kệ siêu thị.

Mừng nhìn ra sân, nơi bọ đang lom khom đậy lại miệng những chiếc hũ vừa mở ra cho Thy xem.

– Còn một chuyện. – Chị Khuê nói. – Chị Hảo vừa gọi cho chị. Chị ấy hỏi: nếu chị ấy đứng tên làm chứng, thì phải đến đâu, lúc nào.

— Hết chương 16 —