Đám của thầy

Chương 5: Đám của thầy

– Mai phường mình có đám bên kia sông rồi. – Bố nói, mắt nhìn xuống cái điện thoại như đang tìm một lý do trong đó.

– Đám bên kia sông là chiều Chủ nhật. – Mẹ nói. – Anh nhận từ tuần trước, em ghi trên lịch đây này.

Mẹ chỉ vào tờ lịch treo cạnh bàn thờ. Bố không nhìn. Ông Đoái chống tay đứng dậy khỏi cái ghế mây, đi chậm ra chỗ bố đứng.

– Thầy giáo dạy mày hai năm. – Ông nói, to như mọi lần ông nói với người khác, vì tai ông không nghe được giọng mình. – Mày không đi thì sáng mai tao đi. Tao đánh trống không, không có kèn cũng được.

Bố đứng im rất lâu. Rồi bố cầm điện thoại lên, gọi lại số vừa gọi đến.

– Anh Tuyển à. Năm giờ sáng mai phường tôi có mặt.

Đám thầy Khoát đông hơn mọi đám Biền từng đi. Rạp dựng chiếm nửa con phố chợ, xe máy để kín hai bên vỉa hè. Vòng hoa xếp từ trong nhà ra đến ngoài đường, vòng nào cũng có dải băng đen ghi tên học trò cũ, khoá này khoá kia, có vòng từ tận Sài Gòn gửi ra. Bác Tuyển, bố Bảo, mặc áo sô, đứng ở cửa đón khách, mắt đỏ, giọng khàn. Bảo đội khăn tang trắng, quỳ bên cạnh linh cữu, cái lưng bình thường lúc nào cũng ưỡn ra như muốn gây sự với cả lớp giờ còng xuống.

Phường Cừ ngồi ở góc trái rạp. Bố ngồi ghế đầu, Biền ngồi cạnh. Anh Phong đã khỏi ốm, nhưng bố vẫn bảo Biền cầm kèn.

Lúc phường bày đồ, bác Tuyển đi đến, đưa cho bố một mảnh giấy gấp đôi. Giấy xé từ một tập giấy kẻ ô của bệnh viện, chữ viết bằng bút bi, run và xiêu, nhưng vẫn cái nét nghiêng ấy.

– Bố tôi viết hôm thứ Năm, lúc tỉnh lại. – Bác Tuyển nói. – Bố tôi dặn đưa tận tay anh.

Bố mở ra. Biền ngồi sát bên, đọc được. Chỉ có ba dòng: "Mời phường Cừ, xóm Đình. Bài cuối cùng, lúc đưa tôi ra đồng, thổi Hành khúc sân trường. Thổi chậm."

Bố gấp mảnh giấy lại, cất vào túi áo ngực. Bố không nói gì với bác Tuyển. Bố chỉ gật đầu.

Cả ngày thứ Bảy, khách đến không ngớt. Phường thổi từ năm giờ sáng đến mười giờ đêm, chỉ nghỉ hai lần ăn cơm. Biền biết từng nhóm khách qua cách họ cắm hương. Người già cắm chậm, khấn lâu. Người trung niên cắm nhanh, rồi đứng lại nói chuyện với bác Tuyển về những năm ông dạy Toán, về cái thước gỗ ông gõ lên bảng, về chuyện ông cho học trò nghèo mượn sách. Có một nhóm mấy ông bà tóc đã bạc, đi cùng nhau, đứng trước linh cữu rất lâu. Lúc đi ra, một bà trong nhóm ấy quay sang nhìn về góc phường kèn, nhìn bố, rồi cúi xuống nói gì đó với người bên cạnh. Biền thấy vai bố cứng lại.

Đến trưa, lúc phường nghỉ ăn cơm, bà ấy đi thẳng đến góc rạp. Bà mặc áo dài nâu, tóc búi, tay cầm cái quạt nan. Bố đặt bát cơm xuống, đứng dậy.

– Cừ đấy à. – Bà nói.

– Em chào cô Ngà.

– Mấy chục năm rồi. – Bà nhìn bố từ đầu đến chân, nhìn cái áo sơ mi trắng của phường. – Cô nghe nói em theo nghề ông cụ.

– Vâng.

Bà định nói thêm. Biền thấy môi bà mấp máy, tay bà nắm chặt cái quạt nan. Nhưng bố đã cúi đầu chào thêm một lần nữa, lễ phép và xa, như người ta chào một vị khách lạ ở đám. Bà đứng lại thêm một lúc rồi quay về chỗ nhóm bạn già của mình.

Chú Tèo ghé sang, thì thào với Biền trong lúc gắp miếng giò:

– Bà Ngà ngày xưa là hiệu phó. Hồi ấy chính bà đi lục cặp. Mày đừng hỏi bố mày.

Biền không hỏi. Nó ngồi ăn hết bát cơm mà không biết mình vừa ăn món gì.

Ba giờ chiều, đoàn của trường cấp ba đến.

Đi đầu là thầy Quang hiệu trưởng, rồi các thầy cô trong ban giám hiệu, rồi cô Hằng chủ nhiệm lớp 11A3. Đi sau là cả lớp 11A3, vì Bảo là học sinh lớp ấy. Ba mươi tám đứa mặc đồng phục, xếp thành hai hàng, mỗi đứa cầm một nén hương. Cô Hân đi cuối cùng, dẫn theo mấy đứa trong đội kèn ở các lớp khác.

Biền đang thổi. Nó không ngừng được. Phường đang thổi bài viếng, bố đi bè chính, nó đi bè hai, chú Tèo vào trống nhẹ. Nó thấy hàng đầu lớp nó đi qua trước mặt. Nó thấy cái chun buộc tóc màu xanh lá có con cá nhựa nhỏ. Nó thấy Linh Đan liếc sang, nhìn cái áo sơ mi trắng của phường, nhìn cây kèn trên môi nó, rồi nhìn thẳng vào mặt nó.

Linh Đan không quay đi. Cô cũng không cười, không nhăn mặt. Cô chỉ nhìn, rồi cúi xuống vái ba vái trước linh cữu, cắm nén hương vào bát.

Mấy đứa đi sau thì khác. Biền nghe thấy những tiếng xì xào len vào giữa hai câu nhạc. Đứa này huých đứa kia. Có đứa che miệng. Thằng Khánh bàn đầu trợn mắt lên nhìn nó như nhìn một con vật lạ. Quyên trong đội kèn giật mình đến mức suýt đánh rơi nén hương.

Mão đi gần cuối hàng. Nó không xì xào. Nó giơ cái điện thoại lên ngang ngực, màn hình quay về phía phường kèn. Biền nghĩ nó đang quay đám, như người ta vẫn hay quay để gửi cho con cháu ở xa. Nó không nghĩ gì thêm.

Bảo vẫn quỳ bên linh cữu. Bảo nhìn Biền, đôi mắt sưng mọng. Rồi Bảo cúi đầu xuống, vai rung lên.

Lúc đoàn giáo viên đứng thành hàng, thầy Quang thắp hương, bố đặt kèn xuống, rồi lại đưa kèn lên. Bố quay sang chú Tèo, nói khẽ một câu. Chú Tèo đổi nhịp.

Bố thổi Hành khúc sân trường.

Bố không thổi như hành khúc. Bố thổi chậm, chậm như bước chân người đi sau linh cữu. Cả phường không ai tập bài này, nên chỉ có tiếng kèn của bố và tiếng trống của chú Tèo dò theo. Đến cuối câu thứ tư, bố luyến lên.

Biền thấy một ông giáo già trong đoàn giáo viên về hưu ngẩng phắt đầu lên. Rồi một bà. Rồi bà lúc nãy đã nhìn bố. Những người bảy mươi tuổi ấy đứng sững giữa rạp, nhìn về phía cây kèn của bố như nhìn một cái gì từ ba mươi lăm năm trước vừa đi qua cổng trường.

Thầy Quang không hiểu chuyện gì. Ông thầy còn trẻ, mới về trường làm hiệu trưởng được ba năm. Ông chỉ thấy mấy thầy cô già đứng im, nên ông cũng đứng im theo.

Bố thổi hết bài thì đặt kèn xuống đùi, cúi mặt.

Chập tối, Bảo được người nhà cho ra ngoài một lúc. Nó ngồi phịch xuống cái ghế nhựa cạnh Biền ở góc phường, cái khăn tang vẫn trên đầu, tay cầm hai cái bánh giầy bọc lá chuối. Nó đưa cho Biền một cái.

– Ăn đi. Nhà tao làm nhiều quá.

Hai đứa ngồi ăn. Bảo nhai được nửa cái thì dừng lại.

– Hôm thứ Năm ở bệnh viện, ông tao tỉnh lại được một lúc. – Nó nói, không nhìn Biền. – Ông tao bảo tao: thằng con Cừ thổi kèn còn hay hơn bố nó hồi bằng tuổi. Ông tao chưa khen ai thế bao giờ. Ông tao còn chê cả tao đánh trống như đóng đinh.

Biền không biết nói gì. Nó cầm cái bánh giầy trên tay, thấy nó còn ấm.

– Tao xin lỗi vụ hôm ở kho. – Bảo nói nhanh, như sợ nói chậm thì không nói được. Rồi nó đứng dậy, đi vào nhà, không đợi Biền trả lời.

Đêm ấy, lúc khách đã về gần hết, bác Tuyển ra ngồi ở góc phường kèn, rót cho bố một chén rượu. Bố không uống.

– Anh Cừ. Bố tôi còn dặn tôi một chuyện. Chuyện năm chín mươi. Bố tôi bảo tôi phải nói với anh.

– Để sau đám. – Bố nói. – Bây giờ anh lo cho thầy đã.

Bác Tuyển ngồi thêm một lúc rồi đứng dậy. Biền nhìn bác đi vào nhà, nhìn mảnh giấy ba dòng chữ còn hằn hình gấp đôi trong túi áo ngực của bố.

Năm giờ sáng Chủ nhật, đám đưa ra đồng. Con đường từ phố chợ ra cánh đồng nghĩa trang dài ba cây số, chạy giữa những ruộng lúa vừa gặt, gốc rạ còn ướt sương. Phường đi bộ trước xe tang. Bố đi đầu, cây kèn ngửa lên trời. Biền đi sau bố, ông Đoái ngồi trên một chiếc xe ba gác có người kéo, ôm cái trống cái. Người hai bên đường đứng ra cổng nhìn theo, có bà cụ chắp tay vái xe tang. Học trò cũ của thầy đi bộ theo sau thành một hàng dài, có người đã sáu mươi tuổi, có người còn mặc áo khoác của công ty, xin nghỉ một buổi từ khu công nghiệp về.

Đến ngã ba rẽ ra đồng, bố giơ tay ra hiệu. Phường dừng bài đang thổi. Bố quay lại, gật đầu với Biền.

Hai bố con thổi Hành khúc sân trường. Thổi chậm, như thầy dặn. Biền thổi bè hai, đi sau bố nửa nhịp, như cái bóng. Đến cuối câu thứ tư, hai cây kèn cùng luyến lên một lúc. Bác Tuyển đang bước sau xe tang dừng chân lại, bàn tay bác bám vào thành xe.

Trên đường về, Biền ngồi sau xe máy của chú Tèo, ngủ gục vào lưng chú. Chiều ấy phường đi tiếp cái đám bên kia sông. Mười giờ đêm Chủ nhật, Biền nằm xuống phản thì không còn cảm thấy cái môi của mình nữa.

Điện thoại rung. Mão gọi. Biền định không nghe, nhưng nó rung đến lần thứ ba.

– Biền. – Giọng Mão run run, khác hẳn mọi khi. – Mày lên trang tâm sự của trường chưa?

– Chưa. Có chuyện gì?

Mão không trả lời ngay. Biền nghe tiếng nó thở dồn trong máy.

– Mày đừng xem. Mày ngủ đi. Mai tao giải thích. Tao thề tao không...

Biền tắt máy, mở trang tâm sự ẩn danh của trường. Bài mới nhất đăng lúc chín giờ tối. Một đoạn video mười lăm giây quay trong rạp đám, cảnh một thằng con trai áo sơ mi trắng đang thổi kèn, cây kèn có cái ống ngậm giơ ra trước mặt. Dòng chữ đề ở trên viết: "Thằng kèn đám ma lớp 11A3. Ai ngồi cạnh nó nhớ mang theo nắm muối."

Bên dưới đã có hơn một nghìn lượt thích.

— Hết chương 5 —