Hợp đồng nói miệng

Chương 2: Hợp đồng nói miệng

Năm giờ sáng, ông Bồng đã ngồi trên chiếc đò nan ở bến, gõ ống điếu vào mạn đò, cộc, cộc.

Hạ ra bến vì không ngủ được. Sương sông còn dày, mặt nước trắng đục như nước vo gạo, bên kia bờ chỉ thấy lờ mờ một hàng dừa. Ông Bồng gầy hơn cô nhớ, lưng còng, cái nón lá rách vành sụp xuống tận mày. Ông không quay lại, chỉ nói vọng ra sông:

– Con Đọt đó hả?

– Dạ, con chào ông.

– Về bán nhà hả?

Tin đi nhanh thật. Mới chiều qua o Lợi biết, sáng nay cả bến đã biết. Hạ đứng trên bậc đá, chưa biết trả lời sao, thì ông Bồng đã nói tiếp, vẫn không quay lại:

– Bán thì bán. Nhà là của mi. – Ông gõ ống điếu thêm hai cái. – Ăn chi chưa?

– Dạ chưa.

– Xuống đây.

Ông lôi trong khoang đò ra một cái gùi nhỏ, trong có ba củ khoai lang luộc còn ấm bọc lá chuối, đưa cô một củ. Hai ông cháu ngồi trên đò ăn khoai, nhìn sương tan dần. Ông không hỏi gì thêm. Ông kể con sông năm nay cạn sớm, cá bống ít, tụi nhỏ trong xóm đi học hết không đứa nào chịu ra sông. Ông kể cái giàn mướp nhà ông năm nay sai trái, hái ăn không kịp. Ông không nhắc tới ngoại một chữ nào. Lúc Hạ đứng dậy, ông mới nói, giọng nhỏ hẳn:

– Cái gác nước, mi đừng chất đồ lên đó nặng quá nghe. Tháng Tám tau với thằng Nghiễm thay thêm mấy tấm ván.

– Ván gác còn tốt mà ông.

– Tốt là tốt với người ở trên đất. – Ông nói, rồi chống sào đẩy đò ra giữa dòng.

Hạ đứng trên bậc đá nhìn chiếc đò khuất vào sương. Cô không hiểu câu đó, và cũng không hỏi lại kịp.

Chủ nhật, Tín dẫn khách tới.

Khách là một người đàn ông chừng ba mươi lăm, ba mươi sáu, áo sơ mi trắng xắn tay, quần kaki, giày vải sạch tinh dù đường làng còn lầy. Anh ta tên Vĩ, đại diện một công ty làm nhà vườn nghỉ dưỡng ngoài Đà Nẵng. Vĩ bắt tay Hạ bằng cái bắt tay chắc, ngắn, đúng như sách dạy. Anh ta nói giọng Bắc pha lẫn giọng Sài Gòn, kiểu người đi làm nhiều nơi.

– Nhà đẹp quá chị. – Vĩ đứng giữa sân, ngửa mặt nhìn mái ngói. – Rường mít hả? Bây giờ kiếm cột mít cỡ này khó lắm.

– Anh định giữ cái nhà?

Vĩ cười, liếc Tín một cái.

– Bên em thiết kế lại toàn bộ khu đất chị ạ. Mình sẽ có mười hai căn nhà gỗ nhỏ, một hồ bơi nhìn ra sông, nhà hàng ở ngay chỗ này. – Anh chỉ chỗ cái bếp củi. – Còn cái nhà cũ thì bên em tháo ra, có người sưu tầm gỗ mua lại. Chị yên tâm, gỗ quý không phí đâu.

Hạ gật đầu. Cô biết mình nên vui vì người ta không chê. Vậy mà khi Vĩ bước vô gian giữa, giơ tay gõ gõ lên cột cái như gõ cửa, cô vẫn thấy có cái gì đó trong bụng co lại.

Họ đi ra vườn sau. Nắng tháng Tư đã gắt, ruộng rau phả hơi nóng lên mặt. Nghiễm đang ở đó, quẩy đôi thùng tưới bằng thiếc trên vai, đi dọc mấy luống húng. Hai cái thùng có vòi sen ở đáy, anh đi tới đâu nước rơi xuống tới đó thành hai vệt mưa nhỏ. Anh đi đều, không nhanh không chậm.

– Anh Nghiễm! – Tín gọi. – Lại đây chút coi!

Nghiễm tưới hết luống, đặt đôi thùng xuống bờ, rồi mới đi lại. Anh gật đầu với Vĩ, không bắt tay, vì tay anh dính đất.

– Bên anh Vĩ muốn mua đất, – Tín nói. – Bên anh cần giao mặt bằng trước tháng Mười. Anh tính sao, chừng nào dọn được vườn?

– Hết Tết năm sau.

– Thôi mà anh, bà Út mất rồi, có giấy tờ chi đâu…

– Không có giấy tờ, – Nghiễm nói, – thì có lời.

Vĩ chen vào, giọng nhẹ nhàng:

– Bên em hiểu, bên em hỗ trợ anh chi phí di dời. Ruộng rau thế này, anh tính bao nhiêu, anh cứ nói.

Nghiễm nhìn Vĩ, rồi nhìn Hạ. Cái nhìn không giận, không van, chỉ chậm, như người đang đếm.

– Hết Tết năm sau, – anh nói lại. – Rau tui gieo rồi. Rau không biết đọc giấy.

Rồi anh quay về quẩy đôi thùng, đi tiếp luống ngò.

Trên đường ra ngõ, Tín đi cạnh Hạ, nói nhỏ:

– Thằng nớ cứng đầu y như ông nội nó. Mà Hạ đừng lo. Anh hỏi rồi, nói miệng thì chẳng có ràng buộc chi hết. Làm căng là nó phải dọn.

– Làm căng là sao anh?

– Thì… Hạ là chủ đất mà.

Hạ không trả lời. Cô nhớ cái nồi cháo, nhớ ba tháng mười một ngày có người nhóm bếp, đốt nhang cho ngoại. Làm căng với một người như vậy thì cả xóm này sẽ nhìn cô ra sao. Tín cũng biết điều đó. Tín chỉ nói để nói, vì Tín cần mối này. Con gái Tín đang học năm hai ở Đà Nẵng, tháng nào cũng gọi về xin tiền nhà trọ. Chuyện đó Hạ cũng nghe o Lợi kể rồi.

Vĩ bắt tay cô ở đầu ngõ, lần này giữ tay lâu hơn một chút.

– Bên em vẫn muốn mua. Giá hai tỷ ba giữ nguyên. Nhưng bên em cần đất sạch trước khi khởi công, chị ạ. Chị thu xếp được thì mình ký cọc. – Anh ta cười. – Chị nấu ăn đúng không? Tín bảo chị làm bếp ở Sài Gòn. Hôm nào chị nấu cho em ăn một bữa, em xin.

Chiếc xe hơi màu bạc lùi ra khỏi con đường đất, bánh xe nghiến lên mấy vũng nước, bắn bùn lên hàng rào dâm bụt của o Lợi. O Lợi đứng trong quầy tạp hóa, mắt dõi theo cho tới khi xe khuất, rồi quay qua nhìn Hạ một cái rất dài.

Hạ về nhà, ngồi tính.

Muốn ký cọc thì phải dọn được vườn. Muốn dọn được vườn trước tháng Mười thì phải làm Nghiễm đổi ý. Muốn làm Nghiễm đổi ý thì… cô không biết. Anh không cần tiền, hoặc là không cần thứ tiền cô đưa. Còn cô thì đã nghỉ việc, đã trả phòng trọ ở Sài Gòn, đã gửi hết đồ đạc ở nhà một người bạn. Một trăm tám chục triệu tiền dành dụm cô không dám đụng, vì đó là phần góp. Tháng này ăn gì, cô còn chưa nghĩ tới.

Sáng hôm sau, chuyện ăn gì tự gõ cửa.

Bảy giờ, một đoàn sáu chiếc xe đạp chạy vào con đường đất, dừng lại trước nhà chị Mến bên cạnh. Toàn người nước ngoài, mũ bảo hiểm sặc sỡ, mặt đỏ gay vì nắng. Chị Mến đang tráng bánh tráng dưới mái hiên, cái lò đất phả khói. Đám khách đứng vòng quanh, chụp ảnh từng cái bánh chị lật lên tấm phên tre.

Hạ đứng bên hàng rào coi. Chị Mến lớn hơn cô bảy tuổi, hồi nhỏ hay cõng cô đi coi hát bội. Giờ chị ở vậy nuôi thằng Sún, chín tuổi, răng cửa sún hai cái nên cả xóm gọi luôn là Sún. Thằng nhỏ đang đứng cạnh mẹ, cầm cái quạt nan quạt lửa, mắt liếc mấy người khách lạ.

Đám khách coi xong, mua mỗi người một xấp bánh, rồi hỏi gì đó bằng tiếng Anh. Chị Mến lắc đầu cười, chỉ vào miệng, chỉ ra đường. Người hướng dẫn trẻ đi theo đoàn dịch lại: họ hỏi gần đây có chỗ nào ăn trưa không, ăn đồ nhà nấu, không phải nhà hàng.

– Có! – Hạ nói vọng qua hàng rào, trước khi kịp nghĩ.

Cả đoàn quay lại nhìn cô.

Bữa trưa đó cô nấu cho chín người, kể cả người hướng dẫn, chị Mến và thằng Sún. Cô chạy ra chợ đầu xã mua cá bống sông, thịt ba chỉ, rau, đậu, mượn thêm của o Lợi hai cái nồi và một chục cái chén kiểu. Cô nấu như ở bếp nhà hàng: nhanh, gọn, mỗi món một đĩa, bày lên mâm đồng của ngoại dưới gốc khế. Thịt ba chỉ luộc cuốn bánh tráng của chị Mến. Cá bống kho tiêu. Đậu que xào tỏi. Và nồi canh cá bống nấu ngót, món của ngoại, món mà mười hai năm đứng bếp cô chưa dám đưa lên thực đơn nhà hàng nào vì sợ làm sai.

Khách Tây ăn sạch. Một ông râu bạc vét nồi canh, giơ ngón cái. Người hướng dẫn hỏi giá. Hạ nói đại một con số. Người hướng dẫn trả gấp rưỡi, xin số điện thoại, nói tuần sau dẫn đoàn khác ghé.

Chiều đó, cô nấu thêm một nồi canh nữa, gọi o Lợi, chị Mến, thằng Sún qua ăn. Cô còn bưng một tô đậy lá chuối qua bên kia mương, đứng trước cổng nhà mái tôn có giàn mướp, gọi ông Bồng.

Ông Bồng ngồi trên chõng tre ngoài hiên, cái quạt mo cau trên tay. Nghiễm không có nhà, chắc đi giao rau. Ông nhận tô canh, đặt lên đùi, mở lá chuối, cúi xuống hít một hơi. Rồi ông múc một muỗng, thổi, húp.

Hạ đứng chờ. Ở bếp nhà hàng, người ta dạy cô đừng bao giờ đứng chờ khách khen. Vậy mà cô vẫn đứng.

Ông Bồng húp thêm một muỗng nữa, chậm rãi đặt muỗng xuống, đậy lá chuối lại.

– Ngon, – ông nói. – Mà không phải canh bà Út.

– Con nấu đúng y như ngoại dạy mà ông. Cá bống, rau ngót, hành, ngò, nêm…

– Đúng y, – ông gật. – Mà không phải.

– Thiếu chi ông?

Ông Bồng lắc đầu, ngả lưng ra chõng, phe phẩy quạt mo. Ngoài kia, giàn mướp rì rào. Một con gà mái dẫn bầy con đi ngang qua sân, bới tung một đống lá.

– Mi hỏi thằng Nghiễm, – ông nói, mắt nhắm lại. – Rau mi mua ở chợ, đúng không?

Hạ không trả lời. Đúng là rau chợ. Cô mua ở sạp đầu chợ xã, rau xanh, sạch, bó gọn gàng bằng dây chuối.

– Bà Út nấu canh, – ông Bồng nói, – có bao giờ ra chợ mua rau đâu.

Cô đi về, qua con mương, lội qua chỗ nước cạn tới mắt cá chân. Mặt trời đã xuống thấp, chiếu xiên qua ruộng rau, làm mấy luống húng ánh lên màu tím đậm. Mùi húng bốc lên, cay và ngọt, gắt hơn hẳn mấy bó húng chợ cô đã thả vào nồi.

Ở cuối ruộng, Nghiễm đang ngồi xổm, cắt rau bỏ vào sọt. Anh thấy cô, đứng dậy, chùi tay vào quần.

Hạ đi tới, đứng trước anh, giữa hai luống rau. Cô nghĩ tới hai tỷ ba, tới cái suất bếp trưởng ở đường Pasteur, tới câu "rau không biết đọc giấy". Rồi cô nghĩ tới cái gật đầu của ông Bồng: ngon, mà không phải.

– Rau này, – cô nói, – anh bán cho tui được không?

Nghiễm nhìn cô một lúc lâu. Ánh nắng chiều chiếu ngang mặt anh, làm hiện lên một vết sẹo nhỏ trên lông mày mà hôm trước cô không thấy.

– Không bán, – anh nói.

Rồi anh cúi xuống, cắt tiếp một nắm húng, bỏ vào sọt, nói thêm, không ngẩng lên:

– Muốn thì đổi. Mai năm giờ ra đây gánh nước. Gánh một buổi, lấy rau một ngày.

— Hết chương 2 —