Chữ nhất trên băng rôn ba mét

Chương 1: Chữ nhất trên băng rôn ba mét

– Chị gạch chữ "nhất" thì em lấy gì mà bán nước mắm?

Câu hỏi bay vào phòng pháp chế trước, người vào sau, kèm theo một cuộn giấy in dài gần ba mét. Mạc Đăng Quân trải cuộn giấy ra ngay trên sàn gạch, chân trái chặn đầu này, tay phải giữ đầu kia, và dòng chữ màu nâu cánh gián nằm phơi trước mặt cả phòng: Nước mắm ngon nhất Phan Thiết. Ngay trên chữ "nhất" là một vạch bút bi đỏ, gạch chéo, gọn gàng, không run tay.

Ninh Thư Uyển ngẩng lên khỏi màn hình. Cô đang uống dở bịch cà phê sữa đá mua ở xe đầu hẻm, cái ống hút còn ngậm trên môi. Cô nhả ống hút ra, nhìn cuộn giấy, rồi nhìn người đàn ông đang đứng chàng hảng giữa phòng.

– Em hai mươi chín tuổi, anh Quân. Anh gọi em là chị thì em cũng không gạch nhẹ tay hơn đâu.

– Hai mươi chín mà gạch như cô giáo dạy bốn mươi năm. – Quân chỉ xuống vết đỏ. – Bảy mươi năm nay bà con Phan Thiết chấm cái mắm này. Người ta bảo ngon nhất thì nó ngon nhất. Chị cho em biết em sai chỗ nào.

– Bốn mươi bảy năm, – Uyển sửa. – Ông Bảy Chèo mở xưởng năm bảy chín. Anh muốn in bảy mươi năm lên băng rôn thì em gạch luôn con số đó.

Phòng pháp chế của Nước mắm Bảy Chèo có ba cái bàn, một cái tủ hồ sơ sắt sơn xanh, một chậu xương rồng mẹ Uyển gửi từ Quảng Ngãi vào. Ba cái bàn thì hai cái trống từ đầu năm, vì công ty cắt giảm. Còn lại một mình Uyển ngồi giữa đống hợp đồng phân phối, hồ sơ tự công bố sản phẩm, và giờ là mười một bản khẩu hiệu quảng cáo của giám đốc sáng tạo mới từ Hà Nội vào.

Mười một bản. Bản nào cũng về lại bàn anh với một vệt đỏ.

"Đậm đà số một" – gạch, vì chữ "số một" cũng như chữ "nhất", phải có giấy tờ chứng minh hợp lệ mới được dùng. "Chấm là nghiện" – gạch, vì chữ "nghiện" đứng cạnh đồ ăn nghe không ổn, và vì chị tổng giám đốc ghét chữ đó. "Tốt cho tim mạch, ngon cho cả nhà" – gạch hai lần, một lần cho chữ "tim mạch", một lần nữa cho chắc. Bên lề Uyển ghi bằng nét chữ nhỏ đều như in: Nước mắm không phải thuốc. Muốn nói tốt cho tim, phải có nghiên cứu. Anh có không?

Quân ngồi phịch xuống cái ghế trống bên cạnh, xoay một vòng.

– Chị đọc luật cả ngày à?

– Em đọc nhãn cả ngày. Luật thì đọc lúc rảnh.

– Thế chị cho em một chữ thay chữ "nhất". Một chữ thôi. Mà phải bán được hàng nhé, đừng đưa em chữ "tương đối".

Uyển kéo cái băng rôn lại gần, cúi xuống nhìn. Ở góc dưới, ngay chỗ người thiết kế để cái logo con thuyền nan với một mái chèo, có một dòng chữ nhỏ viết tay bằng bút chì. Chắc Quân ghi chú cho người dàn trang rồi quên xóa: mặn cho đáng.

Cô đặt ngón tay lên dòng chữ ấy.

– Cái này là gì?

– À, cái đó là em viết nháp. Bỏ đi, không ra câu.

– Em thấy nó ra câu hơn chữ "nhất".

Quân nhìn cô một lúc lâu, như người mua hàng đang ngờ cân điêu. Ở cửa phòng, Gia Bông, thực tập sinh phòng marketing hai mươi mốt tuổi, đang giả vờ đứng rót nước, cái điện thoại dựng nghiêng trong tay không giấu nổi.

– Bông, – Uyển nói không quay đầu, – em quay chị mà đăng lên mạng thì chị gạch luôn cả hợp đồng thực tập của em.

– Dạ em quay cái bình nước thôi chị.

– Bình nước của công ty có đẹp tới mức đó đâu.

Bông lủi mất. Quân bật cười, tiếng cười ồ lên rất Hà Nội, không cần biết phòng bên có ai đang họp.

Mười giờ, phòng họp tầng ba. Cái bàn gỗ dài kê giữa phòng có một khay chén chấm nhỏ, mỗi chén một kiểu nước mắm của Bảy Chèo, có cả lát dưa leo để thử. Chị Hồ Thanh Ngân, tổng giám đốc, cháu nội ông Bảy Chèo, ngồi đầu bàn, tóc búi gọn, tay xoay cây bút máy cũ của ông nội để lại. Chị bốn mươi sáu tuổi, về nắm công ty được ba năm, từ ngày ba chị yếu. Ba năm, chị đổi bao bì hai lần, mở thêm bán hàng trên mạng, và giờ bỏ tiền thuê người từ Hà Nội vào làm lại hình ảnh cho cả thương hiệu.

Ngồi bên phải chị là anh Lực, giám đốc kinh doanh, năm mươi tuổi, hai mươi lăm năm theo công ty, người đã đi từng chợ miền Tây bằng xe máy hồi Bảy Chèo còn chưa ai biết tên. Anh mặc sơ mi trắng, tay áo xắn tới khuỷu, cái đồng hồ dây da cũ đeo lỏng lẻo.

– Mười tuần, – chị Ngân nói. – Mười lăm tháng Mười Hai chiến dịch Tết phải lên. Phim, ảnh, bao bì quà Tết, băng rôn ngoài chợ. Anh Quân, tới đâu rồi?

– Ý tưởng có rồi chị, – Quân nói. – Chữ thì đang kẹt ở phòng pháp chế.

Mọi ánh mắt quay sang Uyển. Cô đặt tập giấy lên bàn.

– Em không kẹt chữ, chị. Em kẹt mấy chữ không chứng minh được. Anh Quân muốn nói ngon nhất, số một, tốt cho tim. Quảng cáo mà nói "nhất" thì phải có tài liệu chứng minh hợp lệ. Nói tốt cho sức khỏe thì phải có cơ sở. Mình in lên mà bị người ta kiện, hoặc bị phạt, thì cái chiến dịch Tết thành chiến dịch xin lỗi.

– Ai mà kiện nước mắm, – anh Lực khoát tay. – Em lo xa quá.

– Đối thủ kiện, anh. Người tiêu dùng cũng có quyền khiếu nại. Năm ngoái một hãng nước tương bị bắt gỡ cả loạt quảng cáo vì chữ "duy nhất". Anh nhớ không?

Anh Lực im, gõ gõ ngón tay xuống bàn. Rồi anh rút từ túi áo ra một tờ giấy gấp tư.

– Thôi thì bỏ chữ "nhất". Nhưng có cái này phải in to. – Anh trải tờ giấy ra. – Hưng Lộc ký với mình một trăm hai mươi nghìn chai Bảy Chèo Vàng cho Tết. Chuỗi siêu thị lớn nhất miền Đông đó. Người ta đòi quảng cáo phải nói rõ bốn mươi độ đạm. Con số đó là thật, em khỏi gạch.

– Số thật thì em không gạch, – Uyển nói. – Anh gửi em giấy kiểm nghiệm lô năm nay, em đính vào hồ sơ là xong.

– Có, có. Mai anh gửi.

Quân nhổm người lên, mắt sáng ra như người vừa thấy món ăn ngon.

– Bốn mươi độ đạm. Hay đấy. Con số làm người ta tin. Mình làm hẳn một phim: ông già ngồi giữa sân phơi, tay cầm chai mắm giơ lên nắng, giọng đọc: bốn mươi độ, không thiếu một độ.

– Ông già nào? – Uyển hỏi.

– Thì ông thợ cả dưới xưởng. Chị Ngân bảo có một ông làm từ thời ông Bảy.

– Ông Sáu Lưới, – chị Ngân gật. – Bảy mươi mốt tuổi. Ông không đóng phim đâu, anh đừng mơ.

– Chưa thử sao biết.

Hai người, một bên đòi dùng chữ cho mạnh, một bên đòi chữ phải đúng, cứ thế cãi qua cãi lại thêm mười lăm phút. Quân đưa ra câu "Mặn như lời bà dặn", Uyển hỏi bà nào dặn, có ghi âm không. Quân đưa câu "Giọt mắm Phan Thiết chuẩn nhất", Uyển chỉ cần nhìn lên là anh tự lấy tay che chữ "nhất" lại. Bông ngồi cuối bàn, cắn môi tới đỏ để khỏi cười.

Chị Ngân đặt cây bút máy xuống. Tiếng nắp bút gõ lên mặt gỗ, nhỏ thôi, mà cả phòng im.

– Thứ Năm này hai người ra Phan Thiết. Ở xưởng ba ngày. Ăn ở đó, ngủ ở đó, ngửi mùi chượp ở đó. – Chị nhìn Quân. – Anh viết quảng cáo cho nước mắm mà chưa đứng cạnh thùng chượp lần nào, tôi không tin chữ của anh. – Chị quay sang Uyển. – Còn em gạch giỏi, nhưng tôi không trả lương cho em để gạch hết. Về đây, mang cho tôi một câu mà hai người cùng ký tên. Không có câu đó thì Tết này Bảy Chèo im lặng, không quảng cáo gì hết, để tiền đó thưởng Tết cho công nhân.

– Chị Ngân… – anh Lực lên tiếng.

– Anh Lực, hợp đồng Hưng Lộc vẫn giữ, em biết. Nhưng em không chạy một chiến dịch mà nội bộ còn cãi nhau.

Cuộc họp tan. Ra hành lang, Quân đi ngang Uyển, hai tay đút túi quần.

– Thứ Năm chị đi xe gì?

– Xe khách giường nằm, sáu giờ sáng ở bến miền Đông mới.

– Em đi xe máy ra. Ba trăm cây, chạy một mạch là tới.

– Anh có biết đường Quốc lộ Một đoạn qua Đồng Nai giờ đó đông cỡ nào không?

– Thế thì em đi xe khách với chị. – Anh dừng lại. – Chị có say xe không?

– Không. Anh?

– Em chưa say bao giờ.

Từ phía sau, giọng Bông vọng tới, rất trong, rất đúng lúc:

– Anh Quân nói dối. Hôm đi Cần Giờ dã ngoại công ty, anh ói hai lần, lần hai ói ra cả cái bánh bao.

Quân quay lại định mắng, nhưng Bông đã chui tọt vào phòng marketing. Uyển nhìn theo, khóe miệng giật nhẹ một cái, rồi cô cúi đầu đi tiếp, để anh không kịp thấy.

Buổi chiều, văn phòng vắng dần. Ngoài cửa sổ, đường Phan Xích Long kẹt xe từ năm giờ, tiếng còi xe máy dồn lên như ong vỡ tổ, mùi khói xe lẫn mùi bột chiên từ hàng ăn vặt dưới đường bay lên tận tầng hai. Uyển ở lại soạn nốt bộ hồ sơ tự công bố cho dòng Bảy Chèo Vàng. Hồ sơ cũ sắp tới hạn phải cập nhật, cô cần kết quả kiểm nghiệm mới nhất từ xưởng.

Tuần trước cô đã gọi xuống xưởng hỏi. Người nghe máy là bác bảo vệ, bác bảo chờ ông Sáu đi coi bồn về rồi gọi lại. Một tuần, không ai gọi lại.

Sáu giờ kém mười lăm, điện thoại bàn của cô reo. Số máy bàn Phan Thiết, đầu số quen.

– Alo, pháp chế Bảy Chèo nghe.

Đầu dây im một lúc. Có tiếng gió, tiếng sóng xa xa, tiếng một con gà trống gáy sai giờ. Rồi một giọng già, khàn, nói chậm, chữ nào cũng như phải nhai rồi mới nhả ra:

– Cô Uyển hả. Tui là Sáu Lưới dưới xưởng.

– Dạ con chào ông Sáu. Con đang chờ ông gọi về vụ giấy kiểm nghiệm lô Vàng…

– Tui nghe nói thứ Năm cô ra.

– Dạ, con với anh Quân bên sáng tạo ra ba ngày.

Lại im. Tiếng gió rít qua cái gì đó, nghe như qua mái tôn.

– Cô ra thì ra. Mà có chuyện này, – ông Sáu nói, rồi ngừng như đang đếm chữ, – tui chỉ nói với mình cô. Đừng dắt ai theo lúc tui gọi cô ra sân bồn. Nghe chưa?

– Dạ chuyện gì ông?

– Ra rồi biết.

Đầu dây cụp. Tiếng tút tút kéo dài trong tai, đều đều như tiếng đồng hồ.

Uyển đặt ống nghe xuống, ngồi im. Trên màn hình, ô "Kết quả kiểm nghiệm lô sản xuất gần nhất" trong bộ hồ sơ vẫn trống trơn, con trỏ chuột nhấp nháy ở đó như đang chờ ai điền vào.

Cô cầm cây bút bi đỏ lên, rồi lại đặt xuống. Lần đầu tiên trong ngày, cô không biết phải gạch cái gì.

— Hết chương 1 —