Ai nói với ông

Chương 6: Ai nói với ông

Tối hôm ấy, u tôi đi ngủ sớm, bố tôi nằm quay mặt vào tường. Phiên ngồi ở bậc thềm, cái chỗ anh vẫn ngồi uống nước chè mỗi tối. Tôi bưng ra hai chén nước, đặt một chén cạnh anh, rồi ngồi xuống, cách anh một quãng xa hơn mọi khi.

– Đây không phải da con Mốc. – Tôi nói.

Phiên không cầm chén nước lên. Anh ngồi im, hai tay đặt trên đầu gối.

– Bố tôi biết từ đêm đầu tiên. – Tôi nói tiếp. – Tôi thì biết từ hôm anh nhìn thẳng vào mắt tôi, bảo con Mốc to như trâu đực. Tôi biết mà tôi không muốn biết. Hôm nay tôi đứng ở sân, nhìn ông anh bò trên tấm da ấy, gọi nó là Mốc. Anh để tôi đứng đấy. Anh để tôi gật đầu với ông.

Anh vẫn im. Tôi đợi. Một con chuột chạy qua mái ngói, lộc cộc.

– Bố tôi bán con Mốc. – Phiên nói, cuối cùng. Giọng anh khàn đặc. – Ông nằm viện ở Việt Trì hai tháng, ngày nào cũng tiền. Tiền thuốc, tiền phòng, tiền xét nghiệm. Bảo hiểm trả được một phần. Bố tôi làm thợ hồ, mẹ tôi mất sớm, nhà chẳng có gì. Tôi gửi về được bao nhiêu thì gửi, còn phải nuôi con Bống. Không đủ. Bố tôi bán con Mốc cho lò mổ được ba mươi tám triệu. Bố tôi không nói với tôi.

Anh cầm chén nước lên, uống một ngụm, đặt xuống.

– Ông về nhà, hỏi con Mốc. Bố tôi cuống, nói nó chết già, chôn rồi. Ông khóc. Ông khóc cả buổi. Rồi ông bảo: thế da nó đâu, sao không lột da để dành, đem bịt trống cho đình. Bố tôi lại nói dối, bảo lột rồi, phơi rồi. Nói dối một câu thì phải nói dối thêm mười câu. – Phiên cười, cái cười khô khốc. – Tối hôm ấy bố tôi gọi cho tôi, khóc. Lần đầu tiên trong đời tôi nghe bố tôi khóc.

– Rồi anh đi mua da.

– Tôi lên lò mổ ở Việt Trì. Con Mốc người ta mổ được ba tuần rồi. Da bán cho một lái buôn, người ta không nhớ tên, chỉ nhớ là người dưới xuôi lên, trả tiền mặt. Tôi hỏi khắp nơi. Không ai biết. – Anh nói. – Ông tôi sắp chết, cô ạ. Bác sĩ bảo không qua mùa hè. Tôi không có thời gian đi tìm một tấm da trâu trên cả cái miền Bắc này. Lò mổ có tấm da trâu đực tám tuổi, to nhất trong kho, người ta mới mổ hôm trước, trâu ở Sơn La về. Tôi mua. Tôi ướp muối, lái xe cả đêm xuống đây.

– Anh nói với tôi là da con Mốc.

– Tôi nói với tất cả mọi người là da con Mốc. – Anh nói. – Nói với cô thì cô sẽ không làm. Cô sẽ bảo tôi đi tìm da thật. Bố cô cũng thế. Thợ trống các cô có cái lòng tự trọng ấy, tôi biết, tôi đọc trong mắt cô từ hôm đầu tiên.

– Anh đọc đúng. – Tôi nói.

Anh quay sang nhìn tôi. Lần đầu tiên tối hôm ấy anh nhìn thẳng vào tôi.

– Cô sẽ bỏ à?

Tôi nhìn ra sân. Tấm da vẫn trải trên tấm bạt, tôi chưa kịp cuộn lại. Dưới ánh đèn sân, cái dấu phấn tôi đánh cạnh vệt sẹo cong cong mờ mờ hiện ra. Tôi nghĩ tới bàn tay ông Nhượng miết lên vệt sẹo ấy. Tôi nghĩ tới câu ông nói: "Cô hứa với tôi đi."

– Tôi không bỏ. – Tôi nói. – Tôi làm cái trống cho ông. Không phải cho anh.

– Luyện...

– Anh có biết làm thế này là anh bắt tôi làm gì không? – Tôi quay lại, và tôi nghe giọng mình run lên, thứ run mà tôi ghét. – Anh bắt tôi đứng trước mặt một ông già sắp chết, gật đầu, bảo đây là con trâu của ông. Anh bắt tôi khắc tên mình vào lòng một cái trống nói dối. Nghề nhà tôi năm đời, chưa ai bịt một cái trống nói dối.

Phiên cúi đầu. Anh không cãi. Anh ngồi đó rất lâu, hai bàn tay đan vào nhau, đốt ngón tay trắng bệch.

– Tôi xin lỗi. – Anh nói. – Tôi xin lỗi cô.

Tôi đứng dậy, đi vào nhà. Tôi không nói "không sao". Tôi không nói gì cả.

Sáng hôm sau anh đi từ lúc trời chưa sáng. Tôi nghe tiếng xe nổ máy ngoài ngõ, nằm im trong chăn, không ra. Khi tôi dậy, trên bậc thềm có hai cái chén đã rửa sạch, úp ngay ngắn, và một mẩu giấy gấp tư dằn dưới chén. Tôi không mở ra đọc. Tôi nhét nó vào túi áo.

Hai ngày sau đó, tôi vùi đầu vào việc. Cắt da.

Tấm da trâu đực tám tuổi trải giữa sân. Tôi lấy cái compa gỗ của bố tôi, cái compa to bằng cánh tay, một đầu cắm cái đinh, một đầu buộc cục phấn, vạch hai vòng tròn lên mặt da. Mỗi vòng đường kính một mét chín mươi, rộng hơn miệng tang ba tấc để còn kéo căng và đóng đinh. Hai vòng tròn ấy là hai mặt trống. Tôi đặt một vòng sao cho cái vệt sẹo cong cong ở vai trái nằm lệch về một bên mặt trống, ở cái chỗ mà người đứng trước trống nhìn vào là thấy.

Tôi làm đúng như ông Nhượng dặn. Một cái sẹo của một con trâu khác, để ở chỗ người ta nhìn thấy.

Tôi cầm dao định cắt thì không cắt được. Tay tôi không chịu. Tôi đứng đó nửa tiếng, con dao trong tay, rồi bỏ dao xuống, đi vào nhà nấu cơm.

Tối hôm ấy, tôi bưng bát cháo vào cho bố, ngồi xuống mép giường. Tôi không định nói gì. Nhưng bố tôi ăn xong thìa cháo thứ ba thì gạt tay tôi ra, nhìn tôi chằm chằm.

– Không... cắt được à?

– Vâng.

– Vì sao?

Tôi kể. Tôi kể hết, cả chuyện ông Nhượng sờ vệt sẹo không có mười bảy cái chấm, cả chuyện ông bắt tôi hứa. Bố tôi nghe, mắt nhìn trần nhà. Lúc tôi kể xong, ông im lâu đến mức tôi tưởng ông ngủ.

– Hứa... thì giữ. – Bố tôi nói. – Nhà mình... hứa là giữ.

– Con biết.

– Nhưng... trống... – Ông giơ bàn tay phải lên, gõ một ngón vào ngực mình, chỗ tim. – Trống... phải thật. Cái này... con không hứa... với ai cả. Cái này... nghề hứa.

Tôi ngồi im. Bố tôi nhắm mắt lại, thở ra một hơi dài, như người vừa nói hết số chữ được phép nói trong một ngày.

Giữ lời hứa với ông Nhượng, mà trống vẫn phải thật. Tôi nghĩ mãi không ra hai cái ấy đứng chung được ở chỗ nào.

Tối thứ Năm, Phiên gọi.

Tôi nhìn cái tên trên màn hình cho tới khi chuông reo lần thứ tư mới nghe. Giọng anh ở đầu dây bên kia lạnh, căng, như dây đàn lên quá tay.

– Tối qua tôi gọi video cho ông như mọi tối. – Anh nói. – Ông hỏi tôi một câu. Ông hỏi: "Con bé thợ trống nó có nói gì với mày không?"

Tôi đứng sững giữa sân.

– Ông hỏi thế là sao, Luyện? – Giọng anh cao lên. – Ông chưa bao giờ hỏi câu nào như thế. Hôm ấy tôi để cô ngồi riêng với ông năm phút, lúc tôi ra ngoài lùi xe. Năm phút. Cô nói với ông rồi phải không?

– Tôi không nói gì với ông cả.

– Thế sao ông hỏi?

Tôi mở miệng. Tôi có thể nói. Tôi có thể nói: ông biết từ trước, từ lúc không ai chở ông về nhìn mặt con trâu lần cuối. Ông xuống tận đây chỉ để chắc, ông sờ một vệt sẹo không có mười bảy cái chấm, ông bắt tôi hứa không nói với anh. Tôi có thể nói hết. Rồi anh sẽ biết ông biết. Rồi tất cả những gì ông muốn, cái việc để cho con cháu tưởng chúng nó đã làm được cho ông một điều tử tế cuối cùng, sẽ vỡ ra như một mặt trống căng quá tay.

Tôi đã hứa với ông.

– Tôi không nói gì cả. – Tôi nói lại, và tôi biết câu ấy nghe yếu ớt như thế nào.

– Ông sắp chết, Luyện. – Phiên nói. Giọng anh vỡ ra. – Cả nhà tôi chỉ có một việc là giữ cho ông vui mấy tháng cuối. Bố tôi bán con trâu đã đủ khổ rồi. Nếu cô nói với ông, cô có biết cô vừa làm gì không?

Tôi đứng giữa sân, điện thoại áp tai, gió bấc thổi lạnh buốt qua cái áo bông. Tôi nghe tiếng anh thở ở đầu dây bên kia, gấp, đứt quãng. Tôi nghĩ tới hai chén nước úp ngay ngắn trên bậc thềm. Tôi nghĩ tới mẩu giấy gấp tư tôi chưa mở.

Và tôi giận. Tôi giận vì anh nói dối tôi, rồi giờ anh lại nghĩ tôi là đứa đi mách lẻo. Tôi giận vì tôi không được phép tự bào chữa cho mình. Tôi giận vì cái nhà này, ai cũng giữ bí mật vì thương nhau, và tôi là người duy nhất bị nghi là phản bội.

– Anh về đi. – Tôi nói. – Trống tôi làm cho ông, không làm cho anh. Từ giờ anh không cần về đây nữa. Xong trống, tôi tự mang lên Phú Thọ.

Tôi cúp máy.

Tôi đứng ngoài sân rất lâu, đến khi u tôi ra kéo vào. Đêm ấy tôi không ngủ. Tôi nằm nhìn lên trần nhà, nghe tiếng bố tôi trở mình ở gian bên, nghe gió lùa qua khe cửa.

Gần sáng, tôi lấy mẩu giấy gấp tư trong túi áo ra. Chữ Phiên viết ngay ngắn như chữ kỹ sư điền bản vẽ:

"Nếu cô muốn bỏ, tôi hiểu. Tiền đặt cọc cô cứ giữ. Tôi sẽ nói với ông là lỗi của tôi."

Tôi đọc đi đọc lại. Rồi tôi ngồi dậy, nhìn ra sân, nhìn tấm da trâu đực tám tuổi có hai vòng phấn tròn chưa cắt.

Tôi nhớ tới cái hôm đầu tiên, ông Tề dừng xe, cúi xuống miết tay lên tấm da này. Tôi nhớ ông nói: "Tháng trước chú cũng mua được một tấm to cỡ này trên ấy, qua thằng Khoái lái da. Trâu già mà to như trâu đực."

Tháng trước. Phú Thọ. Một tấm da trâu già, to như trâu đực.

Tôi ngồi bật dậy, mặc vội cái áo khoác, chạy ra cổng.

— Hết chương 6 —