Chuyến xe đêm về Cẩm Phả

Chương 9: Chuyến xe đêm về Cẩm Phả

Tôi bắt chuyến xe khách bảy giờ sáng đi Hà Nội, cái hộp gỗ đựng thẻ đồng nằm trong túi áo ngực, đè lên chỗ tim như một viên sỏi.

Lần cuối cùng tôi đi xe đường dài một mình là bốn năm trước, lần lên thay vỏ chân. Lần ấy có Mến đi cùng. Lần này tôi không bảo ai, chỉ nhắn cho Mến một dòng: anh lên Hà Nội, tối về, dặn khách quen là hôm nay quán nghỉ. Mến nhắn lại đúng một chữ: vâng. Rồi năm phút sau nhắn thêm: anh nhớ mang áo ấm, Hà Nội trở lạnh rồi.

Xe chạy qua Hạ Long, qua Uông Bí, qua những quả đồi trọc lốc trơ ra những vỉa than đen nhánh. Tôi ngồi ghế cạnh cửa sổ, cái chân giả duỗi chéo ra lối đi, nhìn ra ngoài. Qua Uông Bí, xe chạy ngang cổng bệnh viện. Cái hành lang có ghế chờ. Cái giường kê cạnh cửa sổ. Cái tin nhắn chín chữ.

Ba tiếng rưỡi. Mười giờ rưỡi tôi xuống xe ở bến phía đông, bắt xe ôm sang phía tây thành phố.

Con ngõ có trung tâm chỉnh hình đang mùa hoa sữa. Từ đầu ngõ đã ngửi thấy mùi hoa, nồng, ngọt gắt, xộc thẳng vào mũi. Mấy cây hoa sữa trong sân trung tâm trổ bông trắng muốt, rụng đầy trên nền gạch. Bốn năm trước tôi đến vào mùa hè, không có hoa. Tám năm trước tôi đến vào mùa thu, cũng mùa này. Tôi nhớ ra mình đã từng đứng ở đúng cái sân này, giữa mùi hoa này, cười như thằng dở.

Anh Quý ra đón tôi ở cửa. Anh gầy hơn, tóc đã điểm bạc. Anh nắm tay tôi, lắc lắc, mắt nhìn tôi như người có lỗi.

– Anh Thảnh. – Anh nói. – Em xin lỗi anh. Tám năm em giấu anh.

– Không phải lỗi của anh.

– Chị ấy ở trong xưởng. – Anh Quý nói. – Sáng nay chị ấy về tới đây lúc chín giờ, đi thẳng vào xưởng, không nói với ai câu nào. Anh vào đi. Em không vào đâu.

Xưởng nằm ở dãy nhà phía sau, cửa sắt kéo, bên trong rộng và sáng, mùi keo, mùi nhựa, mùi thạch cao ướt. Dọc theo tường là những dãy giá gỗ cao, xếp đầy những khuôn thạch cao trắng đục, mỗi khuôn dán một mẩu giấy ghi tên. Khuôn mỏm cụt người lớn, khuôn bàn chân, khuôn bàn tay. Và những khuôn rất nhỏ, nhỏ bằng bắp tay tôi, ghi tên những đứa trẻ con.

Cuối xưởng là một tấm kính mờ lớn, cao từ eo lên tới trần. Bên kia tấm kính, tôi biết, là phòng thử chân.

Chinh ngồi ở cái bàn làm việc sát tấm kính ấy, quay lưng ra cửa. Cô đang cầm một cái vỏ chân nhỏ xíu, nhỏ bằng hai bàn tay úp lại, dùng giấy nhám mài mép. Cô không quay lại khi nghe tiếng cửa. Nhưng tôi thấy tay cô dừng lại.

– Của con bé sáu tuổi. – Cô nói, không quay lại. – Con bé bị xe tải cán năm ngoái. Tuần sau lắp. Em phải làm cho xong.

Tôi đi tới, đứng cạnh bàn. Cô vẫn không ngẩng lên.

– Anh lên đây làm gì? – Cô hỏi.

– Em nghe hết rồi, phải không? – Tôi nói. – Đêm qua. Ngoài ngõ nhà anh.

Chinh đặt cái vỏ chân nhỏ xuống. Cô xoay ghế lại, nhìn tôi. Mắt cô sưng, đỏ, như người đã khóc suốt ba tiếng rưỡi trên xe khách.

– Em nghe hết. – Cô nói.

– Thế thì em biết rồi. Mẹ anh nói rồi. Lời hứa ấy, mẹ anh xin rút lại rồi.

– Em biết.

– Thế sao em còn đi?

Chinh không trả lời ngay. Cô nhìn qua tấm kính mờ, như nhìn vào căn phòng bên kia, nơi tám năm trước có một thằng đàn ông vừa tập đi vừa cười.

– Vì em không biết phải làm gì. – Cô nói. – Mười một năm em sống với lời hứa ấy. Nó là cái để em bám vào. Em không gọi cho anh là vì em hứa. Em không về Cẩm Phả là vì em hứa. Em làm chân cho anh mà không cho anh biết là vì em hứa. Đêm qua, đứng ngoài ngõ nhà anh, nghe mẹ anh nói, em thấy như có ai rút cái cột chống lò ra khỏi tay em. Em không đứng được nữa. Em chạy.

– Em có biết anh giận ai nhất không? – Tôi hỏi.

– Mẹ anh.

– Không. – Tôi nói. – Anh giận mẹ anh. Nhưng mẹ anh là mẹ anh. Mẹ anh sợ, mẹ anh làm sai, mẹ anh khóc, mẹ anh chẻ củi mười lăm năm. Anh hiểu được mẹ anh. – Tôi dừng lại. – Anh giận em.

Chinh nhìn tôi.

– Mẹ anh xin em buông anh ra. – Tôi nói. – Em quỳ xuống, em hứa. Em có hỏi anh không? Hai người đứng trước cái bảng thẻ đồng, quyết đời anh. Một người nghĩ anh ở với em là anh ở dưới lò. Một người tin thế. Không ai hỏi anh có muốn đi Hải Phòng không. Không ai hỏi anh có muốn được cứu khỏi cái mỏ không.

– Anh nằm dưới lò. – Chinh nói, giọng vỡ ra. – Anh nằm dưới lò, làm sao em hỏi anh được?

– Thế sau đấy? Anh lên rồi. Anh nằm viện mười hai ngày. Em có thể đến hỏi anh. Em có thể bảo anh, mẹ anh bắt em hứa thế này, anh nghĩ sao. Em không hỏi. Em nhắn chín chữ. Em chọn thay anh.

Chinh cúi đầu. Hai bàn tay cô siết chặt vào nhau trên đùi.

– Em tin mẹ anh đúng. – Cô nói nhỏ. – Đấy là cái tệ nhất. Em không hứa vì sợ mẹ anh. Em hứa vì em tin. Em nghĩ, nếu không có em, anh đã đi Hải Phòng. Nếu không có em, anh đã không ở dưới lò đêm ấy. Anh mất chân là vì em. Em hứa với mẹ anh, nhưng thật ra em hứa với chính em. Em phạt em.

Tôi đứng im. Tiếng máy mài từ cuối xưởng rè rè. Mùi hoa sữa từ ngoài sân lọt vào qua khe cửa sắt.

– Anh không cần ai cứu anh khỏi cái mỏ. – Tôi nói, cuối cùng. – Anh chưa bao giờ cần. Cái anh cần là một người đứng chờ ở phòng đèn.

Chinh ngẩng lên. Nước mắt chảy dài trên má cô.

Tôi thò tay vào túi áo ngực, lấy cái hộp gỗ nhỏ ra, đặt lên mặt bàn, cạnh cái vỏ chân bé xíu của con bé sáu tuổi.

– Hôm trước anh hỏi em một câu. – Tôi nói. – Em trả lời bằng cách cúi xuống mài nhựa. Hôm nay anh hỏi lại. Lần này em trả lời bằng miệng.

Chinh nhìn cái hộp gỗ. Rồi nhìn tôi. Môi cô mấp máy.

Điện thoại trong túi quần tôi rung lên.

Tôi định không nghe. Nó rung tiếp. Rồi tắt. Rồi rung tiếp. Tôi rút ra. Thằng Hiếu. Hiếu chưa bao giờ gọi tôi hai lần liền vào giờ này. Giờ này nó đang trực ca một trên văn phòng phân xưởng.

– Thảnh. – Giọng Hiếu khàn đặc, gấp gáp, xung quanh ồn ào tiếng người. – Mày đang ở đâu?

– Hà Nội. Có chuyện gì?

– Sập lò. – Hiếu nói. – Lò chợ mức âm một trăm năm mươi, khu phía đông. Sập một đoạn nóc khoảng mười hai mét, lúc mười một giờ kém mười lăm. Không có nước, không có khí, tao nói trước để mày yên tâm. Nhưng có một tổ đang làm ở phía trong khúc sập. Sáu người. Chưa liên lạc được.

Tôi đứng sững.

– Tổ nào?

Hiếu im lặng một giây. Một giây dài như cả mười một năm.

– Tổ cơ điện. – Nó nói. – Tổ của thằng Tùng.

Tôi nhìn Chinh. Cô nhìn mặt tôi, và cô biết. Cô đã đứng trước cái bảng thẻ đồng bốn ngày, cô thuộc cái nét mặt của người nghe tin dưới lò.

– Tùng à? – Cô hỏi. Giọng cô không còn chút hơi nào.

Tôi gật đầu.

Chúng tôi không đợi xe khách. Anh Quý gọi cho một người quen chạy taxi, ba triệu một chuyến, đi ngay. Chinh không kịp tháo tạp dề. Cô vớ lấy cái ba lô, chạy ra sân, giẫm lên những bông hoa sữa rụng trắng mặt gạch. Tôi chạy theo cô, cái chân giả gõ xuống nền gạch từng nhịp gấp gáp. Lâu lắm rồi tôi mới lại chạy.

Taxi chạy ra cao tốc lúc mười hai giờ trưa. Chinh ngồi ghế sau, cạnh tôi, hai tay ôm cái ba lô vào lòng, mắt nhìn thẳng về phía trước. Cô gọi cho Mến, dặn đừng để ai báo cho bác Bộ, bác yếu, nghe tin này không chịu nổi. Mến đang khóc, nói không thành câu. Cô cúp máy, nhắn cho Mến một dòng dài, rồi lại ôm cái ba lô.

Tôi không nói gì. Tôi không biết nói gì. Tôi chỉ đưa bàn tay mình ra, đặt lên mu bàn tay cô đang bấu chặt vào quai ba lô.

Chinh không rút tay lại. Cô lật bàn tay lên, nắm lấy tay tôi. Nắm chặt tới mức móng tay cô cắm vào da tôi.

Ba tiếng hai mươi phút. Taxi chạy qua Uông Bí, qua Hạ Long, qua những quả đồi lộ vỉa than đen nhánh. Trời bắt đầu chuyển chiều, nắng nhạt dần, mây xám kéo về từ phía biển.

Hiếu gọi thêm hai lần. Lần thứ nhất, đội cứu hộ đã xuống, đang đánh giá khúc sập. Lần thứ hai, đã nghe được tiếng gõ từ phía bên trong. Có người còn sống. Chưa biết bao nhiêu người.

Bốn giờ kém mười chiều, taxi dừng trước cổng mỏ.

Sân mỏ chật người. Vợ con thợ, thợ các ca khác, người của ban chỉ huy, xe cứu thương đỗ sẵn hai chiếc. Tiếng người xì xào, tiếng loa, tiếng còi xe. Chinh đẩy cửa taxi, chạy thẳng vào giữa đám đông, không cần hỏi đường. Tôi biết cô chạy đi đâu.

Phòng đèn vẫn ở chỗ cũ. Gian nhà dài, mái tôn mới, cửa kính mới. Bên trong, cái bảng thẻ đồng đã không còn. Thay vào đó là một cái màn hình lớn treo trên tường, hiện danh sách những người chưa lên. Từ trưa, mỏ đã rút hết thợ ở các khu khác, không cho ca hai xuống lò. Trên màn hình chỉ còn sáu cái tên, nhấp nháy màu đỏ.

Nhưng dọc hai bên tường, những cái giá sạc đèn vẫn nguyên như mười một năm trước. Những hàng ô đèn kéo dài tới tận cuối phòng, mỗi ô một chiếc đèn lò cắm sạc, đèn xanh nhỏ xíu sáng lấp lánh.

Cả phòng đèn, ô nào cũng đã có đèn. Trừ sáu ô ở giá thứ ba bên trái.

Chinh đứng trước sáu cái ô trống ấy. Tạp dề xưởng chỉnh hình còn đeo trên người, bụi thạch cao trắng lấm tấm trên vai. Cô đứng thẳng, hai tay buông thõng, nhìn những cái ô trống như mười một năm trước cô đã nhìn.

— Hết chương 9 —