Không một lít

Chương 3: Không một lít

Tôi ngồi ở quán bún ốc đến khi bà chủ ra dọn bàn bên cạnh mới đứng dậy.

Bát bún nguội ngắt. Tôi nhìn hai cái ảnh cho đến khi màn hình tự tắt, bật lên lại, nhìn tiếp. Cái đồng hồ nước loại cơ, mặt kính tròn, dãy số đen chỉ khối, bốn cái kim đỏ nhỏ chỉ phần lẻ, cái kim nhỏ nhất quay một vòng là một lít. Tôi đọc nó ba năm. Nhà ông Khoáng một tháng ba khối, tức là mỗi ngày trên dưới một trăm lít. Một ông già ở một mình, một trăm lít một ngày là vừa: nấu nồi cơm, rửa mấy cái bát, giặt bộ quần áo, tắm, dội bồn cầu, đun ấm nước pha trà.

Từ bốn giờ mười một phút chiều đến bảy giờ bốn phút sáng, mười lăm tiếng. Không một lít.

Tôi nghĩ đến cái ấm tích ông ôm ở cửa chiều hôm qua. Ông bảo sáng nào cũng dậy từ bốn giờ rưỡi hứng đầy ấm nước, đun sôi, tráng chén, pha trà, uống xong mới xuống. Nếu năm giờ sáng nay ông còn sống, còn gõ chuông ra khỏi nhà, thì trước đó nửa tiếng ông phải hứng nước. Ít nhất là một lít. Kim đỏ nhỏ nhất phải quay ít nhất một vòng.

Nó không quay.

Mà không chỉ buổi sáng. Cả buổi tối hôm qua cũng không. Không rửa bát, không đánh răng, không dội bồn cầu. Ông Khoáng có ăn tối ngoài đi nữa, thì một ông già tám mươi tư tuổi đi vệ sinh từ chiều đến sáng mà không dội một lần nước nào thì không thể.

Trừ khi ông không còn ở trong nhà từ tối.

Tôi về công ty buổi chiều, ngồi trước cái máy tính cũ, mở bảng số liệu của nhà 405. Ba mươi sáu tháng tôi đọc, tháng nào cũng ba khối, có tháng ba khối mốt, có tháng hai khối chín. Đồng hồ ấy thay năm 2019, còn hạn kiểm định. Tháng trước nó vẫn chạy bình thường.

Anh Cự đi ngang, thấy tôi ngồi thừ ra trước màn hình.

– Hoè làm gì đấy? Báo cáo 406 xong chưa?

Tôi kể. Anh Cự kéo cái ghế ngồi xuống cạnh, nghe hết, xem hai cái ảnh. Anh Cự năm mươi hai tuổi, làm ở công ty hai mươi lăm năm, cái gì liên quan đến nước anh cũng biết. Anh im lặng một lúc lâu.

– Đồng hồ cơ cũ, thỉnh thoảng nó kẹt. – Anh nói. – Cặn trong ống, cái bánh răng bị kẹt, kim không quay mà nước vẫn chảy. Em biết mà.

– Tháng trước nó chạy.

– Tháng trước chạy không có nghĩa là hôm qua chạy. – Anh Cự nói. – Em là người ghi số, Hoè ạ. Không phải công an. Công an người ta có pháp y, có hiện trường, người ta biết làm. Em đừng có dính vào.

– Nhưng nếu không phải kẹt thì sao anh?

Anh Cự nhìn tôi. Anh không trả lời ngay.

– Thì đấy là việc của người ta. – Anh nói. – Mà em muốn biết nó có kẹt không, thì có một cách. Mở vòi trong nhà ông ấy ra, đứng nhìn đồng hồ. Kim quay thì không kẹt. Mà muốn mở nhà ông ấy thì phải có người có chìa, có người có quyền. Em không có cái nào.

Tối hôm ấy tôi về nhà trọ, nằm nhìn trần nhà. Mẹ tôi bán xôi ở chợ Khương Đình, tối nào cũng đi ngủ từ tám giờ để ba giờ sáng dậy đồ xôi. Mẹ nằm giường bên cạnh, nghe tôi trở mình mãi thì hỏi có chuyện gì. Tôi kể. Mẹ tôi nghe xong thì im lặng một lúc, rồi nói:

– Mày mà không nói thì ai nói cho ông ấy?

Rồi mẹ tôi quay vào vách, ngủ. Mẹ tôi ngủ dễ như thế, cả đời.

Tôi thì không ngủ được. Nhắm mắt lại là tôi thấy ông Khoáng đứng ở cửa 405 chiều thứ Năm, ôm cái ấm tích, nhìn lên phía tầng năm. Lúc ấy tôi nghĩ ông nhìn theo ông Lạp. Bây giờ nghĩ lại, tôi không chắc. Có thể ông nhìn cái cầu thang. Có thể ông nhìn lên cửa mái. Cũng có thể ông chẳng nhìn gì, chỉ là một ông già đứng ở cửa nhà mình lúc trời sắp mưa.

Ba giờ sáng, mẹ tôi dậy đồ xôi. Mùi lá dứa với mùi nếp cái hoa vàng bốc lên từ cái nồi nhôm to, ấm cả căn phòng trọ. Tôi nằm nghe tiếng mẹ khều lửa, tiếng cái muôi gỗ cọ vào thành nồi, và quyết định sáng ra sẽ gọi điện.

Sáng thứ Bảy, tôi gọi vào số điện thoại trung úy Vịnh dán ở bảng tin.

Tôi đã soạn sẵn trong đầu cả bài, sợ nói lắp. Đến khi anh nhấc máy thì tôi nói lắp thật. Tôi nói tôi là người ghi số nước, nói chuyện hai cái ảnh, chuyện cái ấm tích, chuyện một trăm lít một ngày. Anh không ngắt lời. Đến khi tôi nói xong, đầu dây bên kia im lặng một lúc.

– Chị gửi cho tôi hai cái ảnh ấy được không? Ảnh gốc, đừng cắt. – Anh nói. – Mười giờ tôi qua nhà B7. Tôi sẽ gọi anh Thức mang chìa khoá đến. Chị đến được không?

Mười giờ, tôi đứng ở hành lang tầng bốn. Trung úy Vịnh đến cùng chị cầm cặp hôm trước, tên là Ngân. Thức đến sau mấy phút, mắt sưng húp, tay cầm chùm chìa khoá có cái móc hình đầu tàu điện bằng nhựa. Anh ta nhìn tôi như nhìn người lạ, mà đúng là tôi là người lạ.

Cửa 405 mở ra một căn phòng nhỏ, sạch, mùi trà và mùi dầu gió. Một cái giường cá nhân, một cái tủ gỗ, một cái bàn con với hai cái ghế đẩu. Trên tường treo ảnh một đoàn tàu điện chạy qua Bờ Hồ, ảnh đen trắng phóng to, người đứng ở buồng lái là một chàng trai đội mũ cát. Bếp là một góc nhỏ cạnh cửa sổ, có cái bếp ga đơn và cái vòi nước.

Cái ấm tích nằm trên bếp. Trung úy Vịnh nhấc lên. Ấm rỗng, khô, đáy ấm có một lớp cặn trắng mỏng đã khô cong.

Trên cái khay ở bàn con, hai chén trà úp ngược, khô ráo. Không có chén nào được rót trong sáng hôm qua.

– Chị Hoè, chị ra đứng chỗ đồng hồ đi. – Trung úy Vịnh nói. – Chị Ngân quay phim lại giúp tôi.

Tôi ra hành lang, mở hộp đồng hồ, chiếu đèn pin vào cái mặt kính đồng hồ 405. Chị Ngân cầm điện thoại đứng sau lưng tôi, quay cả mặt đồng hồ lẫn đồng hồ đeo tay của chị. Trong nhà, trung úy Vịnh vặn vòi nước ở bếp.

Tiếng nước xối xuống cái chậu nhôm.

Cái kim đỏ nhỏ nhất trên mặt đồng hồ quay. Một vòng. Hai vòng. Ba vòng, đều đặn, nhanh như cái kim giây của chiếc đồng hồ chạy vội. Các kim lớn hơn nhích theo.

– Quay ạ. – Tôi nói to. – Đồng hồ chạy bình thường.

Trung úy Vịnh khoá vòi lại. Kim đỏ dừng.

Anh đi ra hành lang, đứng cạnh tôi, nhìn cái mặt đồng hồ một lúc lâu. Rồi anh quay sang Thức.

– Anh Thức. Ông anh tối nào cũng làm gì trước khi đi ngủ?

Thức nghĩ một lúc.

– Ông em rửa mặt bằng nước lạnh. – Anh ta nói, giọng khàn. – Rét mấy cũng nước lạnh. Ông bảo lái tàu quen rồi. Rồi ông đánh răng, đi vệ sinh, rồi buộc cái chuông, rồi ngủ. À không, buộc chuông thì sáu giờ cơ. Ông buộc chuông lúc sáu giờ.

Tôi ngẩng lên nhìn cái chuông đồng treo trên khung cửa. Quả lắc buông thõng, không có sợi dây chun đỏ nào. Đúng rồi, buổi sáng ra khỏi nhà ông phải tháo dây ra mới gõ được. Tôi không nghĩ thêm.

Thức ngồi xuống mép giường của ông. Anh ta nhìn quanh căn phòng như tìm một cái gì. Rồi anh ta cúi xuống gầm giường, kéo ra một đôi dép tổ ong cũ, một đôi giày vải đã sờn mũi. Anh ta xếp chúng thành hàng, ngay ngắn.

– Đôi guốc của ông em đâu anh? – Anh ta hỏi trung úy Vịnh. – Hôm qua bên anh trả đồ, có mỗi một chiếc.

– Chiếc chân trái chưa tìm thấy. – Trung úy Vịnh nói. – Bên tôi soát cả cầu thang sau từ tầng một lên cửa mái, soát cả ống đổ rác. Không có.

– Ông em đi guốc ấy hai mươi năm. – Thức nói. – Guốc mộc quai cao su, chính tay ông đẽo. Ông bảo đi guốc thì nghe được tiếng chân mình, biết mình còn đi được.

Anh ta cúi gằm mặt xuống, hai tay đan vào nhau giữa hai đầu gối. Tôi thấy vai anh ta rung lên. Rồi anh ta nói, không ngẩng lên, giọng rất nhỏ, như nói với cái sàn nhà:

– Tối hôm kia em cãi ông. Em biết cả nhà này nghe. Em bảo ông không ký thì em chết. Em nói thế thật. Mà em không chết. Ông chết.

Không ai nói gì. Chị Ngân đứng ở cửa, cúi đầu ghi chép. Tôi đứng trong cái bếp nhỏ, nhìn cái ấm tích rỗng trên bếp ga. Tôi nghĩ đến câu đố ông đố tôi chiều thứ Năm. Có miệng mà không có răng. Cái ấm cũng có miệng, có vòi, không có răng. Nhưng ấm không có lưỡi.

– Ông hay kể về chị. – Thức nói, lần này ngẩng lên nhìn tôi. – Ông bảo có con bé ghi nước, tháng nào cũng đoán sai câu đố của ông. Ông bảo nó đoán sai mà cứ cãi, cãi như cái loa. Ông thích lắm.

Tôi quay mặt vào cửa sổ.

Trung úy Vịnh lấy cuốn sổ nhỏ ra, ghi mấy dòng. Rồi anh quay sang tôi.

– Chị Hoè. Ảnh chị chụp đồng hồ hôm thứ Năm với hôm thứ Sáu, chị có chụp cả các nhà khác không?

– Có ạ. Cả tầng bốn với tầng năm.

– Chị gửi tôi hết.

Tôi mở điện thoại, gửi cho anh tất cả. Mười sáu cái ảnh, tám cái chiều thứ Năm, tám cái sáng thứ Sáu. Anh mở ra xem từng cái, phóng to, so từng cặp. Đến cặp ảnh của nhà 406 thì anh dừng lại lâu hơn.

– Nhà 406 đi Hải Phòng từ sáng thứ Tư, sáng thứ Sáu mới về. – Anh nói, như nói với chính mình. – Không ai ở nhà. Mà trong mười lăm tiếng, đồng hồ nhà ấy chạy mất một trăm tám mươi lít.

Anh ngẩng lên nhìn tôi. Lần đầu tiên tôi thấy mắt anh sau cặp kính không còn cái vẻ bình thường như người bán hàng hỏi khách nữa.

– Chị Hoè, chị có biết nhà ấy có ai giữ chìa khoá hộ không?

— Hết chương 3 —