Phòng công chứng sáng thứ Hai

Chương 5: Phòng công chứng sáng thứ Hai

Má mặc cái áo bà ba lụa màu tím than, cái áo má chỉ mặc đi đám cưới và đi chùa ngày rằm.

Châu tới phòng công chứng lúc chín giờ kém mười. Nó nằm trên một con đường lớn dưới Ninh Hòa, một căn nhà ba tầng sơn vàng, có dãy ghế inox ngoài sảnh và một cái quạt treo tường quay qua quay lại. Má ngồi ở đầu dãy ghế, hai tay đặt trên cái giỏ xách nhựa, lưng thẳng như đang ngồi chờ khách ở chợ. Toại ngồi cạnh, áo sơ mi xanh nhạt, cầm một xấp hồ sơ trong bìa nhựa. Ở đầu kia dãy ghế là Thoa, áo vest màu kem, váy bút chì, tóc búi cao, và một cô gái trẻ đeo thẻ nhân viên ngân hàng trên cổ.

Thoa thấy Châu trước. Chị ta đứng dậy, cười:

– Châu. Tới rồi hả. Ngồi đi, đợi chút tới lượt.

Toại cũng đứng dậy. Anh không cười. Anh nhìn chị như người ta nhìn một cái thùng hàng không biết bên trong có gì.

Châu đi thẳng tới chỗ má, ngồi xuống bên cạnh. Má nắm lấy tay chị. Bàn tay má lạnh, dù ngoài trời đã nắng.

– Mày ngủ được hông? – Má hỏi nhỏ.

– Dạ được.

– Mặt mày coi bộ tỉnh.

– Con tỉnh mà má.

Mười lăm phút sau, một cô nhân viên gọi tên má. Cả nhóm đi vào một căn phòng nhỏ có cái bàn dài trải khăn xanh, máy lạnh chạy vù vù, trên tường treo cái đồng hồ và một tấm lịch có hình chùa. Công chứng viên là một người đàn ông chừng năm mươi lăm tuổi, tóc muối tiêu, đeo kính trễ xuống mũi. Cô nhân viên ngân hàng đặt trước mặt ông một xấp giấy dày, kẹp ghim, đánh dấu những chỗ cần ký bằng mấy mẩu giấy dán màu vàng.

Ông lật qua, kiểm tra căn cước của má, của Thoa, của cô nhân viên ngân hàng. Rồi ông hỏi, giọng đều đều của người đã nói câu này hàng nghìn lần:

– Các bên đã đọc kỹ dự thảo hợp đồng chưa?

– Dạ rồi. – Toại nói.

Công chứng viên nhìn anh qua cặp kính.

– Anh là bên nào trong hợp đồng?

– Dạ... con rể bà Sen. Con đi theo phụ má.

– Vậy anh không phải bên giao kết. Tôi hỏi bà Sen.

Má mở miệng, nhưng Châu đã lên tiếng trước. Chị nói chậm, rõ ràng, như cách chị nói với mấy bà vợ chủ ghe ở quán cà phê bà Năm Lùn.

– Thưa chú. Má con mắt kém, đọc chữ nhỏ hông được. Con nghe nói người ký có quyền nhờ công chứng viên đọc cho nghe. Chú đọc giùm má con được hông chú?

Căn phòng im một giây. Toại quay sang nhìn chị. Thoa nhìn Toại.

Công chứng viên đặt cây bút xuống, đẩy kính lên.

– Được. Đó là quyền của người yêu cầu công chứng. – Ông kéo xấp giấy lại gần. – Bà Sen, bà nghe kỹ. Có chỗ nào không hiểu thì bà hỏi.

Ông đọc. Giọng ông không nhanh, không chậm, rõ từng chữ, như giọng người đọc tin trên đài phát thanh hồi Châu còn nhỏ.

– Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất. Bên thế chấp: bà Ngô Thị Sen, sinh năm một chín năm tư. Bên nhận thế chấp: ngân hàng, chi nhánh tại địa phương. Bên được cấp tín dụng: Công ty trách nhiệm hữu hạn Hải Bảo, người đại diện theo pháp luật: bà Lê Bảo Thoa, chức vụ giám đốc.

Má ngẩng đầu lên.

Công chứng viên đọc tiếp, về tài sản thế chấp, về số thửa, số tờ bản đồ, về diện tích. Rồi:

– Nghĩa vụ được bảo đảm: toàn bộ nghĩa vụ trả nợ của bên được cấp tín dụng theo hợp đồng tín dụng ký kèm, với số tiền gốc là chín trăm triệu đồng, mục đích vay: bổ sung vốn lưu động kinh doanh thủy hải sản.

– Khoan đã chú. – Má nói.

Công chứng viên ngừng đọc.

– Ai vay? – Má hỏi. – Chú đọc lại chỗ ai vay cho tui nghe.

– Bên được cấp tín dụng là Công ty trách nhiệm hữu hạn Hải Bảo, người đại diện là bà Lê Bảo Thoa.

Má quay sang Thoa. Rồi quay sang Toại. Rồi quay lại ông công chứng viên.

– Vậy là con Thoa nó vay. Đất tui đứng ra bảo đảm cho con Thoa nó vay. Chớ hông phải vợ chồng con Châu vay làm xưởng.

Toại chồm người lên.

– Dạ má, công ty đó là của tụi con. Tại vợ chồng con đứng tên thì thủ tục lâu, Thoa nó rành giấy tờ nên nhờ nó đứng giùm...

– Tao hỏi mày chưa? – Má nói, không lớn tiếng, nhưng Toại im bặt.

Châu chưa từng nghe má nói với con rể bằng giọng đó. Đó là giọng của bà Mười Sen ở chợ Dinh ba mươi năm trước, cái giọng mà tụi buôn cá ngoài Vạn Giã nghe là phải tính lại cái cân.

Má quay sang Thoa.

– Thoa. Mày học với con Châu từ hồi lớp sáu, ăn cơm nhà tao không biết bao nhiêu bữa. Tao hỏi mày. Cái công ty đó có phần của con Châu hông? Có tờ giấy nào ghi con Châu có phần hông?

Thoa ngồi thẳng lưng. Mặt chị ta không đỏ, không tái, chỉ hơi đờ ra, như người đang tính một bài toán khó mà không được phép lấy giấy ra nháp. Chị ta liếc qua Toại. Một cái liếc ngắn, nhưng Châu thấy. Và chị biết má cũng thấy.

– Dạ... có thỏa thuận miệng, thưa bác. Giữa con với anh Toại. Sau này làm ăn được thì...

– Thỏa thuận miệng với thằng Toại. – Má lặp lại. – Chớ hông phải với con Châu.

Công chứng viên đằng hắng.

– Thưa bà, tôi cần nói rõ để bà hiểu. Bà là người thế chấp tài sản để bảo đảm cho khoản vay của một bên thứ ba, ở đây là công ty Hải Bảo. Nếu công ty không trả được nợ thì ngân hàng có quyền xử lý tài sản thế chấp theo quy định. Bà có hiểu không?

– Hiểu. – Má nói. – Hiểu rồi.

– Bà có muốn tiếp tục ký không?

Má không trả lời ngay. Má cúi xuống, mở cái giỏ xách nhựa, lấy ra một cái khăn mùi xoa, lau mấy ngón tay. Châu nhớ cái động tác ấy. Hồi nhỏ, chiều nào má về tới nhà cũng ngồi trên bậc thềm lau từng ngón tay như vậy, lau hết mùi cá rồi mới đụng vào tóc con.

– Hông. – Má nói. – Tui hông ký. Tui về.

Má đứng dậy. Châu đứng dậy theo. Cô nhân viên ngân hàng nhìn Thoa, mặt bối rối. Toại cũng đứng dậy, cố cười.

– Má, má bình tĩnh, má nghe con nói...

– Tao bình tĩnh mà. – Má nói. – Tao bình tĩnh nên tao mới nghe ra.

Ra tới sân, nắng đã lên cao. Toại đuổi theo tới chỗ để xe, hạ giọng:

– Má, má đừng nghe Châu. Má biết dạo này nó...

Má quay lại.

– Nó làm sao?

– Nó... nó hay nói sảng. Nó nói chuyện mười năm sau. Má kể con nghe mà.

– Ừ. Tao kể. – Má gật đầu. – Nó nói sảng thì tao lo cho nó. Tao là má nó. Còn chuyện chín trăm triệu của con Thoa thì nó đâu có nói sảng. Ông công chứng viên đọc, tao nghe, bằng hai cái lỗ tai của tao.

Thoa đi ngang qua, không chào ai, lên chiếc xe tay ga màu kem, chạy thẳng ra đường. Toại đứng nhìn theo, rồi quay sang Châu. Lúc đó má đang loay hoay mở cái mũ bảo hiểm, không nhìn.

Anh đứng sát chị, nói nhỏ tới mức chỉ đủ cho chị nghe:

– Em làm vậy được gì?

– Em muốn biết hơn trăm triệu trong tài khoản đi đâu.

Toại im một chút. Rồi anh cười, nhưng không phải cái cười dễ dãi mọi khi. Nó mỏng và lạnh như lưỡi dao lá liễu.

– Em nghĩ em đọc được mấy tờ giấy là em hiểu hả Châu? Em chỉ biết mực. Mà em nhớ giùm anh, cái xưởng đứng tên ai, cái giấy an toàn thực phẩm đứng tên ai. Đừng làm lớn chuyện.

Anh nổ máy, chạy đi.

Châu chở má về nhà. Suốt đường đất đỏ, má ngồi sau, không nói tiếng nào. Tới cổng, má xuống xe, đứng dưới gốc khế, nhìn chị.

– Lúc nãy con Thoa nhìn thằng Toại. – Má nói. – Mày thấy hông?

– Dạ thấy.

– Má bán cá ba chục năm. Má biết cái nhìn đó. Đó là cái nhìn của đứa bán chung một sạp, chờ người kia ra giá. – Má thở dài, đưa tay vuốt một chiếc lá khế rụng trên yên xe. – Má xin lỗi con.

– Má xin lỗi gì?

– Bữa trước má sờ trán mày coi mày có sốt hông. Má nên sờ trán thằng Toại.

Châu cười, mà nước mắt chảy ra. Chị ôm má, ngửi thấy mùi dầu gió trên cổ áo lụa tím. Kiếp trước, chị không bao giờ được ôm má trong cái áo này nữa. Cái áo ấy má mặc lần cuối là vào ngày đi ký tờ giấy thế chấp, rồi cất vào đáy rương, rồi theo má lên phòng trọ, rồi chị đặt nó vào quan tài.

Chị chạy về Hòn Rớ lúc xế chiều. Giàn mực đã thâu xong, cô Lành với bà Sáu đang cột bịch. Mọi thứ bình thường. Toại không có nhà.

Tối, chị ngồi trước cái đầu ghi, tua lại đoạn hình buổi trưa. Mười hai giờ năm phút, Toại về. Anh không vào nhà. Anh đi một vòng quanh mấy cái giàn phơi, chậm rãi, tay chắp sau lưng, như người đi coi đất. Tới cây cột tre đầu giàn, anh dừng lại, ngước lên nhìn thẳng vào ống kính. Anh đứng như vậy gần một phút. Rồi anh đi ra đầu hẻm, nổ máy. Trên màn hình đen trắng, chị không đọc được nét mặt anh. Chị chỉ thấy anh đứng rất lâu.

Ba giờ rưỡi sáng hôm sau, anh Đẩu về bờ với bốn thùng mực. Anh khiêng lên, đặt xuống, rồi không đi ngay như mọi khi. Anh ngồi xổm cạnh cái thau nước muối, nhìn chị xẻ con mực đầu tiên.

– Thằng cháu tui chạy xe ôm. – Anh nói. – Tối qua nó chở khách ra phía Cam Lâm. Nó thấy cái xe tải nhỏ thùng kín, cái xe tới ghe mua mực mấy bữa trước. Xe chạy vô một cái kho lạnh trong hẻm, gần ruộng muối.

Châu ngừng dao.

– Nó còn thấy người ta khiêng từ trong kho ra mấy thùng các tông, in chữ nước ngoài. Thùng đông lạnh. Khiêng vô thì mực tươi, khiêng ra thì thùng các tông. – Anh Đẩu nhìn xuống thau nước. – Nó hỏi người quán nước gần đó. Kho đó của ông Chín Tường.

Con dao trong tay Châu nằm im trên bụng con mực.

Chín Tường. Anh họ bên nội của Toại. Người mà mỗi Tết đều tới nhà chị uống rượu, khen mực chị phơi ngon nhất xứ, và năm nào cũng xin mang về hai ký.

— Hết chương 5 —