Tiếng chuông không ai giật

Chương 9: Tiếng chuông không ai giật

Hai giờ sáng, vợ tui đứng dưới cầu ván, nước ngập tới đầu gối, hai tay giơ lên như đỡ một cái gì vô hình, miệng nói "thở ra đi con, thở ra".

Ngoài cổng, cái chuông im re. Không có ai giật. Không có xuồng nào cặp vô. Chỉ có con rạch đen thui, mấy đám lục bình trôi lờ đờ, và tiếng ếch nhái kêu ngoài ruộng.

Tui lội xuống, nắm tay bả.

– Nhạn. Về ngủ em.

– Có người tới – bả nói, mắt ngó ra con rạch. – Chuông kêu mà anh. Anh không nghe hả?

– Anh nghe rồi. Người ta về rồi. Người ta đẻ xong rồi. Mẹ tròn con vuông.

Bả ngó tui, ngờ ngợ. Rồi bả gật đầu.

– Ờ. Mẹ tròn con vuông.

Tui dắt bả lên. Bả đi ngoan ngoãn, như con nít. Tui lau chân cho bả, thay cái quần ướt, đỡ bả nằm xuống. Bả ngủ liền. Tui ngồi bên giường tới sáng.

Năm hai ngàn mười chín, vợ tui sáu mươi bảy tuổi. Từ cái đêm hộp kéo trong nồi cơm, cái quên của bả cứ lấn dần, như nước lũ lấn bờ, mỗi năm một chút, rồi một năm nhiều. Năm đầu bả quên chỗ để đồ. Năm thứ ba bả quên tên mấy đứa nhỏ trong xóm. Năm thứ năm bả kêu thằng Bảy Uốn là "anh Bảy Lộ", hỏi nó vợ nó đẻ chưa. Thằng Bảy Uốn ngó tui, rồi dạ một tiếng, nói dạ vợ con đẻ rồi cô Sáu, con trai, khỏe lắm. Bả cười, khen giỏi.

Bác sĩ trên tỉnh nói bả mắc chứng sa sút trí nhớ. Không có thuốc chữa dứt. Chỉ có cách ở bên, giữ cho bả an toàn, giữ cho bả vui.

Cái bả nhớ lâu nhứt là cái chuông.

Bả quên tên con dâu. Bả quên mình đã ăn cơm chưa. Mà nửa đêm, bả thức dậy, nói chuông kêu. Có khi chuông kêu thiệt, gió giật sợi dây. Có khi không có gió gì hết. Bả vẫn nghe. Bả ngồi dậy, đi rửa tay, rồi đi ra cầu ván đợi. Có đêm bả đứng ở đó một tiếng đồng hồ, ngó ra con rạch, đợi một chiếc xuồng không bao giờ tới.

Tui làm một cái chuông nhỏ bằng cái lục lạc của con bò, treo ở cửa buồng. Bả mở cửa là nó kêu leng keng, tui thức dậy, đi theo. Thằng Hùng nói ba để con canh, ba già rồi. Tui nói không. Ba chục năm bả đi ra cầu ván một mình giữa đêm, giờ tới phiên tui đi theo.

Có bữa thằng Mười Xỉu ghé thăm, xách theo con cá lóc đồng còn quẫy. Nó ngồi xuống cạnh giường, cười hề hề.

– Cô Sáu. Con nè. Mười Xỉu nè.

Vợ tui ngó nó, ngó cái mặt đen sạm bốn mươi hai tuổi, cái bụng phệ, cái đầu đã lấm tấm bạc.

– Mười Xỉu? – bả nhắc lại. – Thằng Mười Xỉu mới đẻ tối hôm qua mà. Ba ký mấy. Nó khóc to lắm.

Thằng Mười Xỉu đứng hình. Rồi nó cười, gật đầu lia lịa.

– Dạ, dạ, nó khóc to lắm cô.

Vợ tui quay qua tui, mặt bỗng sáng rỡ, như cô gái hăm lăm tuổi đêm mưa tháng Mười năm nào.

– Anh Đậm. Tối qua anh té lu phải không? Em thấy anh ướt nhẹp.

– Ờ – tui nói. – Anh té lu.

Bả cười. Cười tới ho. Thằng Mười Xỉu cũng cười, mà nó quay mặt ra cửa sổ, lấy tay áo quẹt mắt. Lúc về, nó đứng ở cầu ván rất lâu, ngó cái chuông.

Bé Ngân giờ không còn bé nữa. Năm đó nó hai mươi hai tuổi, sinh viên năm thứ tư trường y trên Cần Thơ, cuối tuần nào cũng chạy xe máy về. Nó cao hơn má nó, đeo kính như mợ Diễm, nói năng như cán bộ, mà tay thì y chang bà ngoại, sạch, nhanh, chắc.

Nó với tui cãi nhau lần đầu tiên vào một tối thứ Bảy, sau cái đêm bà ngoại nó đứng dưới rạch.

– Ông ngoại. Bà ngoại phải đi viện. Hoặc mình phải có người chăm, có chuyên môn. Ông không canh nổi đâu. Bữa nay bà xuống rạch, bữa sau bà té thì sao? Bà đi ra lộ thì sao?

– Ông canh được.

– Ông gần bảy chục rồi!

– Bà con ba chục năm đi một mình. Ông canh bốn năm có là gì.

Con Ngân ngó tui. Nó định nói nữa, mà nó im. Rồi nó lấy cái điện thoại ra, bấm bấm, đưa cho tui coi một trang chữ dài, đầy số.

– Ông coi nè. Tỷ lệ tai biến khi sanh tại nhà so với sanh ở cơ sở y tế…

– Ông không đọc được chữ nhỏ.

– Thì con đọc cho ông nghe.

– Con đọc cái đó cho ông nghe làm gì? Bà con nghỉ đỡ đẻ mười năm rồi.

Con Ngân im. Nó cất cái điện thoại. Rồi nó nói nhỏ, giọng không còn như cán bộ nữa:

– Con xin lỗi ông. Con… con học tới đâu, con thấy sợ tới đó. Con đọc mấy ca biến chứng, con nghĩ tới bà ngoại đỡ hai ngàn mấy trăm ca bằng cái giường gỗ với cây đèn măng-xông, con thấy sợ. Con thấy mình may. Cả cái khúc sông này may.

– Không phải may – tui nói. – Bà con biết lúc nào phải chuyển. Năm tám mươi sáu, ca sanh đôi, bà con quyết chuyển sớm một tiếng. Ông chở. Bác sĩ trên tỉnh nói trễ một tiếng là khó.

Con Ngân ngó tui.

– Ông chưa kể chuyện đó.

– Giờ kể.

Tui kể. Kể cái đêm ghe máy chạy hết ga, kể cái tay tui đặt lên lốc máy nóng hổi, kể cái ông bác sĩ đeo kính dày. Con Ngân ngồi nghe, cằm chống lên đầu gối, như hồi nó ba tuổi nghe tui kể chuyện cá linh.

Tối Chủ nhật, trước khi lên lại Cần Thơ, nó vô buồng bà ngoại. Bà đang tỉnh. Có những buổi chiều bà tỉnh như chưa từng quên gì, nói chuyện có đầu có đuôi, nhớ tên từng người. Con Ngân ngồi xuống mép giường.

– Bà ngoại. Con đi nghen.

– Đi đâu?

– Con lên trường. Con học làm bác sĩ sản, bà ngoại.

Vợ tui ngó đứa cháu. Lâu lắm. Rồi bả hỏi:

– Con đỡ được bao nhiêu ca rồi?

– Dạ… con chưa đỡ ca nào. Năm sau con mới đi thực hành phòng sanh.

– Ờ. – Bả gật đầu. – Ca đầu tiên, nhớ rửa tay bằng xà bông.

– Dạ. Bệnh viện có quy trình rửa tay mà bà ngoại.

– Quy trình thì quy trình. – Bả nắm cổ tay đứa cháu, cái tay khô quắt mà vẫn chắc. – Rửa bằng xà bông. Rửa lâu. Rửa tới khi con thấy cái tay con không còn là của con nữa. Lúc đó mới đỡ.

Con Ngân ngồi im. Rồi nó cúi xuống, áp má lên bàn tay bà ngoại.

Một năm sau, vào một đêm thứ Tư, điện thoại tui reo lúc ba giờ sáng. Con Ngân. Giọng nó run, mà không phải run vì sợ.

– Ông ngoại! Ông ngoại thức chưa? Con đỡ ca đầu rồi! Ca đầu tiên của con! Con trai, ba ký tư. Mẹ khỏe. Bác sĩ hướng dẫn đứng bên cạnh mà con làm hết. Con rửa tay bằng xà bông, ông ngoại. Rửa lâu ơi là lâu. Mấy chị điều dưỡng cười con.

Tui ngồi dậy. Bên cạnh, vợ tui cũng đã mở mắt, ngó cái điện thoại sáng xanh trong bóng tối. Tui bật loa ngoài, đưa lại gần bả.

– Bà con nè. Con nói lại cho bà nghe.

Con Ngân nói lại, từng chữ. Vợ tui nằm nghe. Tui không biết bả hiểu được bao nhiêu. Tới cuối, bả mở miệng, giọng khàn mà rõ, rõ như hồi bả còn đứng trong gian bên phải:

– Mấy ký?

– Dạ, ba ký tư, bà ngoại.

– Ờ. – Bả gật đầu trên gối. – Giỏi.

Rồi bả nhắm mắt ngủ tiếp. Đầu dây bên kia, tui nghe con Ngân khóc, giữa tiếng máy móc kêu bíp bíp của một phòng sanh cách nhà tui sáu chục cây số.

Năm hai ngàn hai mươi mốt, vợ tui mất.

Bả mất vào một buổi sáng mùa nước nổi, tháng Mười âm lịch, nước lên tới bậc thềm thứ ba, bông điên điển nở vàng hai bên rạch. Đêm trước đó bả không đi ra cầu ván. Bả nằm im, tỉnh táo lạ thường. Gần sáng, bả kêu tui.

– Anh Đậm.

– Anh đây.

– Cái chuông còn không anh?

– Còn. Treo trên trụ cây sao.

– Anh đừng tháo nghen.

– Ờ. Anh không tháo.

– Bà Năm biểu anh kể. Anh kể rồi. – Bả cười, cái cười mỏng như vỏ trứng. – Anh kể trễ hai mươi ba năm. Mà anh kể rồi.

Bả nhắm mắt. Ngoài cổng, gió đầu mùa thổi qua, sợi dây chuông đập nhẹ vô trụ cây sao. Không có tiếng chuông. Chỉ có tiếng sợi dây.

Đám tang vợ tui, cả hai bên sông tới. Hồi đó trong vùng còn hạn chế tụ tập, người ta không vô nhà, người ta đứng ngoài lộ, đứng trên bờ rạch, ngồi trên xuồng ghe dọc con rạch, mỗi người cách nhau một khúc. Xuồng ghe đậu kín từ vàm Cái Sâu tới tận cái cầu sắt đầu xóm. Lúc linh cữu đưa ra, thằng Mười Xỉu đứng dưới trụ cây sao, nắm sợi dây chuông, giật ba cái. Bong. Bong. Bong. Rồi dọc con rạch, từ chiếc xuồng này qua chiếc ghe kia, có người gõ mái chèo vô be xuồng, có người gõ cái nồi, cái thau, gõ ba tiếng. Cả con rạch kêu lên, ba tiếng một, ba tiếng một, như cái chuông đồng nhân lên thành trăm cái.

Con Ngân đứng cạnh tui, mặc đồ tang, khóc không thành tiếng.

Sau đám tang, sợi dây chuông mục dần. Sợi dây dù tui cột lần thứ bảy, từ năm hai ngàn mười lăm, giờ đã bạc thếch, sờn tưa. Một đêm mưa to tháng Chạp, nó đứt. Sáng ra, tui thấy nó nằm dưới đất, quấn quanh chân trụ cây sao như một con rắn chết.

Tui không cột lại. Tui nghĩ, còn ai giật nữa đâu.

Thằng Hùng hỏi ba có muốn con cột lại không. Tui nói thôi. Con Lệ hỏi ba có muốn tháo cái chuông xuống, đem vô nhà, đặt lên bàn thờ má không. Tui nói không. Má mày dặn đừng tháo.

Vậy là cái chuông đồng của ghe ông Ba Lù cứ treo trên trụ cây sao, không có dây, không ai giật được. Gió lớn lắm nó mới đung đưa, kêu một tiếng nhỏ xíu, như người già nói mớ.

Ba năm sau, con Ngân về ăn giỗ bà ngoại, cầm theo một cuộn dây dù mới, màu đỏ.

— Hết chương 9 —