Ván cuối

Chương 3: Ván cuối

Nước cờ cuối cùng, Lan Thuyền không được thấy tận mắt. Nàng chỉ được nghe kể lại, nhiều lần, từ nhiều người, mỗi người kể một khác, nhưng chỗ quan trọng thì giống nhau.

Ba ngày trước lễ tế đầu năm, Hoàng hậu xin được yết kiến Thái hậu. Bà tới điện Thọ Khang, không mặc áo lông, không quấn khăn, mặt đã có chút hồng. Bà xin Thái hậu cho mời ba vị thái y già nhất Thái y viện tới bắt mạch, trước mặt Thái hậu. Cả ba người cùng nói một điều: phổi Hoàng hậu không có bệnh gì cả. Chỉ là ho phong hàn, đã khỏi.

Thái hậu hỏi, vậy tin đồn lao phổi ở đâu ra. Hoàng hậu không trả lời. Bà chỉ xin Thái hậu một điều: cho người tới Ty Chức tạo, hỏi xem tháng này có ai đặt thêu phượng bào hay không.

Người ta tới Ty Chức tạo. Người ta tìm thấy, trong gian kho phía sau, một tấm phượng bào đã thêu xong hai phần ba, chim phượng chín đuôi, chỉ vàng óng ánh. Người thợ thêu già quỳ dưới đất, run rẩy khai rằng điện Ngọc Lan đặt từ tháng Chạp, dặn phải xong trước tiết Thanh minh, có thưởng hậu.

Một tấm áo phượng bào may sẵn khi Hoàng hậu còn sống, trong cung gọi là tiếm việt. Tội ấy không cần ai vu cáo, không cần ai làm chứng. Chính tấm áo là bằng chứng.

Lan Thuyền nghe kể, Hoàng thượng tới điện Thọ Khang, đứng nhìn tấm phượng bào hết một tuần trà. Ngài không nói gì với Diêu quý phi, chỉ cho người truyền chỉ: Diêu quý phi giáng làm Diêu tần, dời khỏi điện Ngọc Lan, ba năm không được tham dự yến tiệc trong cung. Anh trai bà ta đang làm Thống lĩnh Cấm quân, bị điều ra trấn thủ biên ải.

Ngày Diêu tần dời khỏi điện Ngọc Lan, Lan Thuyền được sai mang một hộp trà sang làm quà tiễn của Hoàng hậu. Diêu tần ngồi giữa gian phòng đã dọn trống, áo màu xám, không cài trâm. Bà ta nhận hộp trà, mở ra ngửi, rồi nhìn Lan Thuyền rất lâu.

– Ngươi hầu trà ở thủy tạ, phải không? – Bà ta hỏi.

– Dạ.

– Ngươi rót trà khéo. – Diêu tần nói. – Chuyển lời ta tới nương nương: nước cờ ở góc bàn hôm ấy, ta đi đúng. Ta chỉ đi sớm quá.

Chiều hôm ấy, Hoàng thượng tới điện Thanh Hà lần đầu tiên sau bốn tháng. Lan Thuyền đứng hầu trà ở thủy tạ, thấy Ngài ngồi xuống đối diện Hoàng hậu, nhìn bàn cờ đang dở.

– Nàng biết từ đầu? – Ngài hỏi.

– Thần thiếp chỉ ho mấy tiếng. – Hoàng hậu đáp. – Còn may áo hay không là chuyện của người ta.

– Vệt đỏ trên khăn?

– Son môi. – Bà nói. – Loại son hoa hồng, Bệ hạ tặng thần thiếp năm thứ nhất.

Hoàng thượng nhìn bà một lúc lâu, rồi cầm một quân trắng, đặt xuống bàn cờ. Hai người đánh tới tối. Lan Thuyền rót trà bốn lần, lần nào cũng nóng, không sánh ra một giọt.

Mùa xuân năm ấy, Lan Thuyền được về thăm nhà ba ngày. Cò đã khỏe hẳn, chạy khắp xóm, mặt đen nhẻm, hỏi chị trong cung có gì vui. Nàng không biết kể gì. Nàng lấy than vẽ lên nền sân một bàn cờ mười chín đường dọc, mười chín đường ngang, rồi nhặt sỏi trắng sỏi đen bày ra.

– Đây là cờ vây. – Nàng nói. – Chị dạy em. Quân cờ phải có khí mới sống.

– Thế chị thắng bao giờ chưa? – Cò hỏi.

Lan Thuyền ngẫm nghĩ một lúc.

– Chưa. – Nàng đáp. – Nhưng chị đã từng làm một quân cờ không bị bỏ.

— Hết —