Giờ Thìn, giờ Tỵ

Chương 1: Giờ Thìn, giờ Tỵ

Giờ Thìn, ông Sầm Phúc đứng giữa sân, ngửa cổ nhìn cái lầu hoa dựng tạm ở đầu chợ Vạn Kiều, đếm lại lần thứ năm số đèn lồng treo quanh lan can.

– Hai mươi tư cái. Đủ. – Ông quay sang vú Hạnh. – Con Châm đã thay áo chưa?

– Thưa ông, cô đang ngồi ở cửa sổ ạ.

– Ngồi cửa sổ làm gì? Giờ Tỵ là ra lầu rồi.

Vú Hạnh không trả lời. Bà biết cô Châm ngồi cửa sổ làm gì. Mười một tháng nay, ngày nào cũng thế.

Sầm Ngọc Châm mười chín tuổi, con gái một của ông Sầm buôn hương trầm, nhà giàu nhất trấn Vạn Kiều. Phòng của nàng ở tầng hai, cửa sổ trông ra con phố dẫn xuống bến sông. Chiều nào, đúng giờ Thân, phố ấy cũng vang lên một tiếng động mà Châm nghe ra từ xa nửa dặm: tiếng cái kéo sắt gõ vào nhau, xoẹt xoẹt xoẹt, nghỉ, xoẹt xoẹt xoẹt, nhịp ba nghỉ một. Rồi tiếng rao, giọng đàn ông trầm, kéo dài chữ cuối như hát: kẹo kéo đây, kẹo vừng kẹo gừng đây.

Và chiều nào, đúng lúc ấy, từ cửa sổ tầng hai nhà họ Sầm lại có một cái giỏ mây nhỏ buộc dây thả xuống. Trong giỏ có sáu đồng. Người bán kẹo bỏ vào giỏ ba thanh kẹo kéo, một thanh gừng, hai thanh vừng, rồi giật dây hai cái. Giỏ kéo lên. Người bán kẹo đi tiếp. Chưa bao giờ anh ta ngẩng lên. Chưa bao giờ nàng ló mặt ra. Chỉ có một bàn tay, ngón út đeo cái nhẫn bạc mảnh, thò ra ngoài bậu cửa giữ sợi dây.

Chuyện cái giỏ bắt đầu từ mùa đông năm ngoái. Châm ốm một trận sốt dài, nằm liệt mười ngày, cháo không nuốt được, thuốc uống vào lại nôn ra. Một chiều, nghe tiếng kéo sắt dưới phố, nàng thều thào bảo vú Hạnh muốn ăn kẹo gừng. Vú Hạnh chạy xuống mua. Kẹo gừng cay, ngọt, giòn tan, nàng ngậm hết một thanh, rồi lần đầu tiên sau mười ngày, ăn được nửa bát cháo.

Khỏi ốm, nàng không nhờ vú Hạnh nữa. Nàng tự tết cái giỏ mây, tự buộc dây, tự đếm sáu đồng. Vú Hạnh hỏi sao không để bà xuống mua cho tiện. Nàng bảo xuống mua thì phải chạy, mà chạy thì không kịp nghe hết tiếng rao.

Mười một tháng, vú Hạnh nhìn mà không nói gì. Bà chỉ để ý, có những hôm trời mưa không nghe tiếng kéo, cô Châm ngồi ở cửa sổ đến tận giờ Dậu.

Hôm nay ông Sầm dựng lầu hoa ném tú cầu kén rể. Cái lệ ấy trấn Vạn Kiều đã bỏ từ đời ông nội ông Sầm, ông Sầm khôi phục lại vì muốn cả vùng biết nhà ông có con gái. Ông đã nhắm sẵn ba cậu: cậu Cả nhà buôn gỗ, cậu Ba cháu quan Tri huyện, cậu Tư nhà có ba chiếc thuyền buôn. Ông dặn con gái, cứ ném về phía ba cậu ấy, đứng đâu thì người nhà đã chỉ trước.

Giờ Tỵ, chợ Vạn Kiều chật cứng. Người đứng kín dưới lầu, kín cả hai bên đường, trèo cả lên cây đa đầu chợ. Ba cậu ấm đứng hàng đầu, áo lụa mới, quạt phe phẩy. Châm bước ra lan can, áo đỏ thêu hoa, hai tay ôm quả tú cầu bằng lụa đỏ, to bằng cái đầu đứa trẻ, bên trong nhồi bông, bên ngoài đính tua vàng. Cả chợ ồ lên.

Châm nhìn xuống đám đông. Ba cậu ấm. Đám người đứng chen. Rồi nàng nhìn ra xa, về phía góc chợ, chỗ con đường từ bến sông dẫn lên.

Ở đó có một người đàn ông gánh một gánh hàng, đi ngang qua, không dừng lại xem. Một đầu gánh là cái mẹt kẹo kéo trắng ngà, đầu kia là cái cọc gỗ để kéo kẹo. Bên hông người ấy lủng lẳng cái kéo sắt.

Nàng nâng quả tú cầu lên. Cả chợ nín thở.

Nàng ném.

Quả tú cầu bay qua đầu cậu Cả, qua đầu cậu Ba, qua đầu cậu Tư, qua đầu cả đám người chen chúc dưới lầu, bay một đường vòng cung đỏ rực trong nắng, rồi rơi đánh bộp vào giữa cái mẹt kẹo kéo ở góc chợ.

Cái mẹt lật úp. Hai mươi thanh kẹo kéo rơi xuống đất, lăn vào đống rơm, dính đầy cát. Người bán kẹo đứng sững, nhìn quả tú cầu nằm trên mặt đất, rồi nhìn đống kẹo, rồi lần đầu tiên trong mười một tháng, anh ta ngẩng lên.

Cả chợ Vạn Kiều im phăng phắc. Rồi ai đó hét lên: trúng anh Mão kẹo kéo! Rồi cả chợ cười ầm.

Ông Sầm Phúc ở dưới chân lầu, mặt trắng bệch như quả tú cầu trước khi bọc lụa.

— Hết chương 1 —