Bốn mươi mốt năm, ba mươi ngày

Chương 2: Bốn mươi mốt năm, ba mươi ngày

Bà Ngấn.

Cái thằng đó ra ngồi đầu ngõ đúng một tháng. Bà đếm.

Bà làm khó nó mỗi ngày một lần, đúng như cái chữ trong hơi nước bảo. Bà không định làm khó hai lần. Bà là người giữ chữ tín.

Ngày thứ năm, nó hỏi bà ngâm gạo bao lâu. Bà bảo: "Hỏi thế thì về mà ngâm thử." Nó về ngâm thật. Hôm sau nó đem tới một hộp xôi nhựa, xôi nát như cháo. Bà nhìn một cái, bảo: "Ngâm nếp cái hoa vàng mà ngâm như ngâm gạo tẻ thì nát là phải. Bốn tiếng thôi, nước lạnh, có tí muối." Bà nói xong mới biết mình vừa chỉ cho nó. Nhưng cái đầu gối vẫn nhẹ, nên chắc nói thế vẫn tính là làm khó.

Ngày thứ chín, nó hỏi đậu xanh mua ở đâu. Bà bảo: "Ở chợ." Nó ra chợ Đồng Xuân mua đậu, đem về đồ, đem tới cho bà xem. Bà bốc một nhúm, bóp, bảo: "Đậu xát chưa kỹ, còn vỏ. Ngâm xong phải đãi ba nước, tay chà như giặt áo. Cậu chà như vuốt mèo thế này thì đậu nó cười vào mặt." Thằng Sỹ không cười. Nó lấy điện thoại ra ghi.

Ngày thứ mười bốn, bà thấy nó đứng ở góc ngõ phi hành trên cái bếp ga mini, chảo dầu khói mù mịt. Bà để yên cho nó cháy hai mẻ. Mẻ thứ ba bà mới đi ra, gắt:

– Ai dạy cậu phi hành bằng dầu? Mỡ gà! Thắng mỡ gà trước, hành thái mỏng, để ráo, thả vào khi mỡ vừa sủi tăm. Vàng cánh gián là vớt, chờ thêm một nhịp thở là đắng.

– Bà ơi, bà nói chậm, cháu ghi không kịp.

– Ghi cái gì mà ghi. Nhìn. Mũi để làm gì.

Bà hàng nước đầu ngõ, người đã ngồi cạnh bà Ngấn ba mươi năm, ghé sang hỏi nhỏ:

– Thằng ấy là cháu bà à? Tôi thấy nó ra đây suốt.

– Không phải cháu.

– Thế là gì?

Bà Ngấn nghĩ một lúc. Bà không biết nói sao. Cái chữ trong hơi nước gọi nó là người chơi, mà bảo với bà hàng nước là người chơi thì bà ấy lại tưởng nó cờ bạc.

– Là đứa đến xin chửi – bà nói.

Bà hàng nước cười tới mức sặc nước chè, phải lấy khăn lau mồm. Từ hôm đó cả ngõ gọi Sỹ là "thằng xin chửi". Nó nghe, không giận, còn cười.

Tối hôm đó, cái hơi trong nồi xôi hiện chữ: "Hôm nay ký chủ làm khó người chơi ba lần. Vượt chỉ tiêu. Phần thưởng: đầu gối bớt đau ba buổi sáng."

Bà ngồi trên giường, tay xoa đầu gối, tự nhiên thấy mình như đứa trẻ được cộng điểm thi đua.

Sỹ.

Bảng nhiệm vụ của Sỹ đổi dần. "Mua một gói xôi, nói một chỗ dở" thành "Làm một mẻ xôi, để Trùm cuối nói một chỗ dở". Phần thưởng thì vẫn bé tí: "Trùm cuối nhìn mặt hai lần", "Trùm cuối nói với người chơi hơn mười chữ".

Ngày thứ hai mươi, phần thưởng là: "Một miếng cháy."

Sỹ không hiểu. Anh đã thấy cái nồi gang của bà, bà trút xôi từ chõ sang ủ, rưới mỡ gà, đặt trên bếp than hoa giữ nóng. Đáy nồi lâu dần đóng một lớp cháy vàng ruộm, giòn, thơm mỡ. Bà không bao giờ bán lớp cháy. Khách quen có người xin, bà cũng lắc. Tám giờ dọn hàng, bà cạy lớp cháy lên bằng cái muôi đồng, gói vào lá chuối, mang về.

Ngày hai mươi đó, mẻ xôi thứ mười một của Sỹ được bà ăn thử một đũa, nhai rất lâu.

– Đậu được. Hành được. Xôi còn non lửa, hạt chưa trong.

– Bà ơi, thế là được ba cái rồi.

– Ba cái được mà một cái chưa thì là chưa.

Lúc dọn hàng, bà cạy miếng cháy, bẻ ra một mẩu nhỏ bằng hai đốt ngón tay, chìa cho anh. Không nói gì. Sỹ cầm, cắn. Giòn, ngậy, mằn mặn mùi mỡ gà với hành, có vị khét rất khẽ ở mặt dưới như mùi bếp than.

– Ông nhà tôi ăn cái này – bà nói, nhìn đi chỗ khác. – Bốn mươi năm. Giờ tôi mang về thắp hương cho ông. Hôm nay ông chia cho cậu một tí.

Tối hôm đó Sỹ nhắn tin cho mẹ ở quê lần đầu sau ba tháng. Anh không kể chuyện nợ. Anh chỉ hỏi ngày xưa bà ngoại đồ xôi bằng chõ gì.

Mẹ anh gọi lại ngay, giọng lo lắng như sợ anh ốm. Rồi khi biết anh chỉ hỏi chuyện cái chõ, mẹ nói một mạch hai mươi phút: chõ gỗ mít, lót lá chuối dưới đáy, bà ngoại hay đặt một đồng xu dưới nồi nước để nghe tiếng lách cách, hết tiếng là cạn nước phải đổ thêm. Sỹ nằm nghe, không ghi gì. Lúc cúp máy, mẹ hỏi con dạo này làm gì. Anh nói con đang học việc.

Bà Ngấn.

Tối thứ Bảy thằng Tùng về chơi, đem theo con dâu và đứa cháu nội. Nó ngồi trên bộ ghế gỗ, cầm tay mẹ, nói chuyện như nói với khách hàng ngân hàng: mẹ nghỉ đi, đầu gối mẹ thế này, mùa mưa tới trơn ngõ, mẹ ngã ra đấy thì sao. Con đã tìm cho mẹ một lớp dưỡng sinh ở công viên.

Bà nghe. Bà không cãi. Bà chỉ nói:

– Mẹ nghỉ thì đầu ngõ ấy ai bán?

– Thì người khác bán, mẹ ơi. Hà Nội thiếu gì xôi.

Bà không nói gì nữa. Đêm ấy bà không ngủ được. Ba giờ sáng bà dậy ngâm đậu như mọi ngày, mở chõ, và hơi nước bốc lên một dòng chữ bà chưa thấy bao giờ.

"Cảnh báo: người chơi đã đủ cấp. Trận cuối sẽ diễn ra khi trời mưa."

— Hết chương 2 —