Kêu trong quá

Chương 1: Kêu trong quá

– Ông Lộc ơi, đồng hồ nhà tôi dạo này kêu trong quá.

Cụ Dung nói câu ấy qua điện thoại, giọng run run của người tám mươi tám tuổi, rồi cúp máy, không giải thích gì thêm. Tôi ngồi trong cửa hiệu nhỏ ở đầu phố Hàng Đào, cái hiệu rộng hơn cái chiếu một tí, ba mặt tường treo đồng hồ, cầm cái ống nghe một lúc lâu mới đặt xuống.

Tôi tên là Mạc Đình Lộc, bảy mươi hai tuổi, sửa đồng hồ năm mươi năm, học nghề từ bố tôi, bố tôi học từ một ông thợ người Pháp lai ở phố Tràng Tiền. Năm mươi năm đủ để tôi biết tiếng của từng chiếc đồng hồ trong phố cổ này như người ta biết tiếng người nhà. Chiếc quả lắc trong nhà cụ Vương Thị Dung ở phố Hàng Chiếu, tôi đã lên dây, lau dầu, chỉnh nhịp cho nó mỗi năm một lần từ năm chín mươi hai, ba mươi tư năm, ba mươi tư lần.

Nó là một chiếc đồng hồ treo tường của Pháp, vỏ gỗ sồi màu mật ong, mặt men trắng số La Mã, quả lắc bằng đồng to bằng cái đĩa. Cứ nửa giờ nó điểm một tiếng chuông, tròn giờ điểm đủ số. Và tiếng chuông của nó không trong.

Tôi biết vì tôi làm cho nó không trong. Năm chín mươi tám, nhà cụ Dung có đám cưới con gái, người ta khuân bàn ghế va vào tường, chiếc đồng hồ rơi xuống sập gụ. Cái búa gõ chuông bị cong. Tôi nắn lại mất một buổi chiều, nhưng không nắn được thẳng như cũ. Từ đó tiếng chuông nhà cụ Dung có một chút đục, một chút trầm, như người hát bị khàn tiếng nhẹ. Cụ Dung bảo, thôi, để thế, nghe quen rồi, kêu đục mới là nhà mình.

Thế mà bây giờ, cụ bảo nó kêu trong.

Chiều hôm ấy tôi đóng cửa hiệu sớm, xách cái túi đồ nghề đi bộ sang Hàng Chiếu. Phố đông, xe máy đỗ kín vỉa hè, mùi phở cuốn và mùi xăng xe trộn vào nhau. Nhà cụ Dung là một ngôi nhà ống cũ, mặt tiền ba mét, sâu hun hút, cầu thang gỗ dốc ngược lên tầng hai, nơi cụ ở cùng cô giúp việc tên Hoà.

Cụ ngồi trên sập gụ, mắt đục như nước gạo, mặc áo bông dù trời tháng Năm. Cụ gần như không nhìn thấy nữa, chỉ phân biệt sáng tối. Nhưng tai cụ còn tinh hơn tai tôi.

– Ông nghe đi. – Cụ nói. – Sắp điểm rồi.

Tôi ngồi xuống cái ghế đẩu, chờ. Kim phút trên mặt số La Mã nhích tới số mười hai. Bốn tiếng chuông vang lên. Boong. Boong. Boong. Boong.

Trong vắt. Không một chút khàn.

Tôi đứng dậy, lại gần chiếc đồng hồ. Vỏ gỗ sồi màu mật ong. Mặt men trắng, số La Mã. Ở chỗ số bảy, có một vết mẻ men nhỏ cỡ hạt gạo, để lộ lớp kim loại đen bên dưới. Vết mẻ ấy có từ trước khi tôi biết chiếc đồng hồ, tôi đã thấy nó ba mươi tư lần. Nó vẫn ở đó, đúng hình, đúng chỗ.

Nhưng có một vết mẻ khác lẽ ra cũng phải ở đó. Và nó không có.

– Cụ ơi. – Tôi hỏi. – Hồi Tết, cụ có kể với cháu là cô Hoà lau bàn thờ làm mẻ thêm một miếng ở mặt đồng hồ?

– Có. Ở số hai. Con Hoà đứng trên ghế lau ảnh ông nhà tôi, cái khăn có cái kẹp sắt, quệt vào mặt đồng hồ. Tôi tiếc mãi.

Tôi nhìn số hai. Lớp men trắng tinh, nhẵn bóng.

Tôi không nói gì. Tôi xin phép cụ tháo chiếc đồng hồ xuống, đặt lên sập, mở nắp lưng.

Mỗi lần bảo dưỡng một chiếc đồng hồ, tôi có một cái thói: lấy mũi dùi khắc lên mặt trong tấm đồng đỡ máy một vạch nhỏ và hai con số của năm. Bố tôi dạy thế. Ông bảo, để mai kia có ai mở ra, họ biết chiếc đồng hồ này từng có người chăm. Trong chiếc quả lắc nhà cụ Dung, lẽ ra phải có ba mươi tư vạch khắc của tôi, xếp thành hàng như răng lược, từ chín hai đến hai lăm.

Tấm đồng trong cái máy tôi đang nhìn sạch trơn. Không một vạch nào.

Đây không phải chiếc đồng hồ của cụ Dung. Là một chiếc khác, vỏ khác, máy khác, giống đến từng đường vân gỗ, giống cả vết mẻ ở số bảy. Có người đã làm nó công phu lắm. Có người đã treo nó lên đúng cái đinh trên tường nhà cụ, và mang chiếc thật đi.

— Hết chương 1 —