Anh tay lái Tô Mạnh kể

Chương 2: Anh tay lái Tô Mạnh kể

Năm nay là năm đầu tôi cầm lái thuyền rồng Vọng Giang. Ông tay lái cũ, chú họ tôi, đau lưng không đứng được nữa, ông trùm Lộc mới cho tôi lên thay. Tôi hai mươi sáu tuổi. Đứng ở đuôi thuyền, tay cầm mái lái dài hơn hai người, nghe ba mươi hai mái chèo đập xuống nước cùng một lúc theo tiếng trống, là thứ tôi mơ từ năm lên mười.

Cả tháng nay chúng tôi tập mỗi chiều. Từ bến Vọng Giang chèo lên tới gốc đa cụt, quay đầu, chèo về. Tháng này nước lên, sông chảy mạnh, sóng gợn như vảy cá.

Mười ngày trước hội, một chiều tập, thuyền đi qua chỗ sóng dồn dưới chân gò đất đỏ. Tôi đứng ở đuôi, tay đặt trên mái lái, và tôi nghe thấy một tiếng. Tiếng "rắc" rất khẽ, từ khoảng giữa thân thuyền, như tiếng ai bẻ một que tre khô. Rồi im. Không ai khác nghe thấy, vì tiếng trống và tiếng hò át đi. Nhưng tôi đứng ở đuôi, mái lái tì vào ngực, tôi cảm thấy cả thân thuyền khẽ võng xuống một chút rồi bật lại. Như cái lưng của người già cúi xuống nhặt đồ.

Tối ấy tôi đi tìm ông trùm Lộc. Tôi kể. Ông trùm nghe xong, cười, vỗ vai tôi, nói tay lái mới thì nghe gì cũng ra ma. Thuyền ông Tôn đóng, mười hai năm chưa từng hở một sợi tóc. Năm nay mà không đua thì làng mất quyền giữ bến đò ba năm, ba năm ấy bến đò về tay Thượng Bãi, cả làng mất một nguồn thu. Ông dặn tôi đừng nói linh tinh làm trai chèo sợ.

Tôi không dám đi tìm ông Tôn. Ông Tôn là người đóng chiếc thuyền ấy. Một thằng tay lái mới đi bảo người thợ năm mươi năm tuổi nghề rằng thuyền của ông có vấn đề, tôi không biết mở miệng thế nào.

Bố tôi chết đuối năm tôi lên chín, ở chính khúc sông dưới chân gò đất đỏ, trong một mùa nước như mùa này. Thuyền đánh cá của bố gặp sóng dồn, gãy đôi. Người ta vớt được nửa chiếc thuyền, không vớt được bố. Cả làng bảo tại sóng. Mẹ tôi thì bảo tại cái thuyền cũ mà bố tiếc tiền không chịu thay. Tôi lớn lên với câu ấy của mẹ, nên tôi sợ tiếng gỗ kêu hơn sợ bất cứ thứ gì.

Những chiều sau, tôi để ý. Lần nào qua chỗ sóng dồn, tôi cũng nghe thấy tiếng ấy. Mỗi lần to hơn một chút.

Đêm trước hội, tôi ở nhà, mài lại lưỡi mái lái. Mài xong, tôi đi ngủ sớm để mai còn sức. Sáng ra nghe tiếng người ồn ào ở bến, tôi chạy ra, thì thấy chiếc thuyền nứt mạn và ông Tôn đang quỳ dưới gầm.

Ông trùm Lộc thì đang chỉ tay sang Thượng Bãi.

Lúc ông Tôn gỡ tấm ván mạn ra, tôi đứng ngay sau lưng ông. Tôi nhìn thấy cái sống thuyền mục. Tôi nghe tiếng ông thở ra, dài, như tiếng ống bễ xì hơi. Ông không quay lại nhìn ai. Nhưng tôi thấy vai ông run.

Ông trùm Lộc cũng nhìn thấy. Ông ta im một lúc, rồi nói to với cả làng: thuyền bị Thượng Bãi phá, không đua được, làng Vọng Giang sẽ kiện lên phủ. Ông ta không nói gì về cái sống thuyền mục.

— Hết chương 2 —