Phòng hiệu trưởng

Chương 3: Phòng hiệu trưởng

Bây giờ

Xe chạy trên quốc lộ một, qua Điện Bàn, qua Duy Xuyên, ruộng lúa hai bên đã gặt, rơm phơi vàng trên mặt đường. Thuần lái, Mỹ Na ngồi ghế phụ, ôm cái ống đựng bản in. Một tiếng rưỡi, hai người nói với nhau đúng năm câu, cả năm đều về khổ giấy và màu mực. Qua cầu Câu Lâu, Thuần hỏi câu thứ sáu, mắt vẫn nhìn đường:

– Em còn giận không?

– Còn.

– Ừ. – Anh nói, như vừa nhận được một con số đo đúng như dự đoán. Rồi anh bật radio, đài địa phương đang phát một bài dân ca Quảng, và hai người không nói gì thêm cho tới cổng trường.

Phòng hiệu trưởng ở tầng hai vẫn ở chỗ cũ, vẫn mùi trà Bắc, chỉ có cái bàn gỗ đã thay bằng bàn kính. Thầy hiệu trưởng bây giờ là một cô giáo trẻ, cựu học sinh khóa sau. Ngồi ở ghế khách, áo sơ mi trắng, tóc bạc trắng cả đầu chứ không còn hói, là thầy Lễ. Thầy về hưu tám năm rồi, nhà trường mời thầy về làm cố vấn cho lễ kỷ niệm.

Mỹ Na trải bản in lên bàn kính. Tay cô hơi run. Lần đầu tiên sau mười hai năm, cô đứng trước thầy Lễ, và trước mặt thầy là một bức tranh cô vẽ thầy.

Thầy cầm kính lên, nhìn rất lâu.

Rồi thầy cười, cười đến rung cả vai.

– Cái mào gà. – Thầy nói. – Em vẫn còn nhớ con gà.

– Dạ… em xin lỗi thầy chuyện năm ấy.

– Xin lỗi gì. – Thầy Lễ đặt kính xuống, mở cái cặp da cũ để dưới chân ghế. – Thầy giữ cái này mười hai năm, hôm nay mới có dịp trả.

Thầy rút ra một cuộn giấy roki đã ngả vàng, cột bằng sợi dây thun. Mở ra. Con gà trống đứng nghiêm, mào dựng ngược. Ông thầy đầu hói, cầm thước kẻ. "Quá ba phân, cắt!"

Mỹ Na đứng im.

– Sáng hôm đó, – thầy Lễ nói, – cô giám thị đã chụp ảnh bức tranh, định đưa ra hội đồng kỷ luật, đề nghị đuổi học em một tuần, vì tội xúc phạm nhà giáo. Cô ấy làm đúng quy định. Thầy chưa kịp biết chuyện thì thằng Thuần đã cầm bức tranh lên phòng thầy.

Mỹ Na quay sang Thuần. Anh đứng cạnh cửa sổ, tay đút túi quần, nhìn ra sân trường, chỗ cây phượng già đã rụng hết lá.

– Nó đặt bức tranh lên bàn thầy, – thầy Lễ nói tiếp, – rồi nó nói một câu thầy nhớ tới giờ: "Thưa thầy, bạn vẽ đẹp. Thầy coi thử có giống thầy không. Nếu giống, thầy cho bạn hạ hạnh kiểm thôi, đừng đuổi. Bạn vẽ vì bạn Tín có sẹo." Rồi nó lật mặt sau bức tranh lên.

Thầy lật bức tranh lại. Mặt sau, bằng nét chữ học trò nắn nót, xiêu xiêu về bên phải, mực xanh:

"Bạn Lê Mỹ Na lớp 11A3 vẽ. Em là lớp trưởng, em xin chịu trách nhiệm vì không ngăn bạn. Em xin thầy giữ giùm bức tranh, đừng xé. Võ Thuần."

Trong phòng hiệu trưởng không ai nói gì. Ngoài sân trường có tiếng trống tan tiết, tiếng học trò ùa ra hành lang.

– Thầy hạ một bậc hạnh kiểm của em. – Thầy Lễ nói. – Và thầy hạ luôn một bậc của nó, vì nó tự xin. Thầy giữ bức tranh. Thầy bỏ cái thước kẻ từ tuần sau đó. Bạn Tín không phải cắt tóc nữa. – Thầy cười. – Thầy định trả em bức tranh hôm tốt nghiệp. Mà thằng Thuần nói đừng, nói bạn chưa muốn nghe chuyện này đâu thầy. Em đó, em giận dai lắm.

Mỹ Na không nhìn thầy nữa. Cô nhìn Thuần. Anh vẫn đứng cạnh cửa sổ, nhưng giờ thì đã quay lại.

– Hạnh kiểm học kỳ một lớp mười một của anh, – cô nói, giọng lạc đi, – cũng Khá?

– Khá. – Anh nói. – Lớp trưởng mà hạnh kiểm Khá, mất suất học sinh tiên tiến. Mẹ anh cho anh ăn cơm không cá một tuần.

Cô bật cười. Cười giữa lúc mắt đang cay. Cái cười của con gà trống bị đo tóc.

– Sao anh để em gọi anh như vậy ba năm mà không cãi?

– Vì em gọi đúng. – Thuần nói. – Anh có cầm bức tranh lên thật. Anh chỉ không kể anh cầm lên để làm gì. Kể ra thì giống anh đi khoe, mà anh thì đâu có gì để khoe, anh mất suất tiên tiến.

Thầy Lễ cuộn bức tranh lại, buộc sợi dây thun, đưa cho cô.

– Của em. – Thầy nói. – Còn cái logo, thầy duyệt. Có điều em vẽ thầy cười đẹp quá, không giống. Thầy xưa giờ cười xấu lắm.

Bây giờ, mấy tháng sau

Logo kỷ niệm ba mươi năm được in lên băng rôn, lên áo đồng phục cựu học sinh, lên cái cổng hoa dựng ở sân trường. Số ba là cây thước kẻ uốn cong. Số không là cái mào gà đỏ rực.

Trong buổi lễ, có một người đàn ông tóc dài cột túm sau gáy, áo blouse trắng vắt trên vai vì vừa từ bệnh viện chạy về, đi ngang qua cô, giơ tay chào rồi chỉ chỉ lên cái mào gà trên băng rôn, cười hở cả lợi. Tín. Cô chưa từng kể với Tín vì sao năm ấy không ai đo tóc nó nữa. Giờ thì cô biết, mà không biết kể sao cho hết.

Mỹ Na đứng cuối sân, dưới gốc phượng, cạnh một người đàn ông cao đeo kính gọng đen. Hôm nay anh không cài đến cúc trên cùng.

– Sao hồi đó anh không nói? – Cô hỏi. – Mười hai năm. Anh để em gọi anh Thuần Thước Kẻ mười hai năm.

– Nói thì em tin không?

Cô nghĩ một lúc.

– Không.

– Vậy đó. – Anh nói. – Anh chờ thầy nói. Thầy nói thì em tin.

– Còn bảy bản thiết kế anh trả? Anh trả vì nó xấu thật, hay anh trả để em giận mà vẽ lại con gà?

Thuần không trả lời. Anh lôi trong túi áo ra một tờ giấy gấp tư, đưa cho cô. Cô mở ra.

Một bức biếm họa vẽ bằng bút bi xanh, nét vụng về như học trò. Một cô gái tóc cột cao, khoanh tay, cằm hất lên, đứng cạnh một tấm bảng trắng. Dưới chân, dòng chữ nắn nót xiêu về bên phải:

"Bản thứ chín. Cái này em duyệt giùm anh."

Mỹ Na nhìn bức tranh. Vẽ dở tệ, cái tay khoanh trông như hai khúc củi, cái cằm hất lên cao quá mức cần thiết. Nhưng giống.

Cô lục túi, lấy ra cây bút dạ đen, vẽ thêm vào góc giấy một con gà trống nhỏ xíu, mào dựng ngược. Rồi cô gấp tờ giấy lại, trả cho anh.

– Duyệt. – Cô nói. – Có điều anh vẽ em cười đẹp quá. Không giống.

— Hết —