Thư thứ tám đến thư cuối cùng

Chương 3: Thư thứ tám đến thư cuối cùng

Thầy kính mến,

Em viết tiếp chuyện đêm hôm ấy, vì em vẫn chưa ngủ được.

Y Khu chạy vào giữa hai con voi, tay không, chỉ có cái móc bên hông. Anh ta không rút nó ra. Anh ta đứng chắn trước Pang Mơ, quay mặt về phía con voi đực, và anh ta hát. Không phải hát. Gọi. Một tiếng gọi dài, trầm, từ trong ngực, như tiếng tù và. Em chưa bao giờ nghe một con người phát ra âm thanh như vậy.

Pang Mơ đáp lại. Nó rống lên một tiếng, rồi nó làm một điều em chỉ đọc trong sách: nó đưa vòi ra quấn lấy Y Khu từ phía sau, kéo anh ta sát vào chân trước của nó, giữa hai chân, như con voi mẹ giữ voi con khi có nguy hiểm.

Con voi đực đứng lại. Nó vung vòi, nhìn Pang Mơ, nhìn người đàn ông bé nhỏ đứng giữa hai chân trước của con voi cái. Rồi nó quay đi.

Mười phút sau, các nài nhà bên kia đến, dùng xích và dây thừng dẫn được con voi đực về.

Y Khu bước ra từ giữa hai chân Pang Mơ, người ướt đẫm mồ hôi, cái áo rách một mảng ở vai. Anh ta đi tới chỗ em, đứng trước mặt em, và em thấy cái móc đã rơi ra khỏi thắt lưng anh ta, nằm dưới đất đỏ.

Em cúi xuống nhặt lên.

Thầy ơi, cái móc ấy không có đầu nhọn. Đầu sắt của nó đã được mài tù, tròn như đầu ngón tay cái, rồi quấn kín bằng miếng vải đỏ. Em lấy tay sờ vào. Nó không thể đâm thủng da của bất cứ cái gì, kể cả da em.

Y Khu nhìn em cầm cái móc, rồi lấy lại từ tay em, nhét vào thắt lưng.

Anh ta nói: "Ông tôi mài nó năm Pang Mơ hai mươi tuổi. Năm đó ông dùng móc đâm vào tai nó, nó đau, nó quăng ông xuống đất, gãy hai cái xương sườn. Ông nằm ba tháng, nó ngày nào cũng đứng ngoài cửa nhà ông. Ông ra, ông mài cái móc đi, quấn vải lại. Ông bảo: mang theo để nhớ. Không phải để dùng."

Em hỏi: "Sao anh không nói với em từ đầu?"

Anh ta nói: "Cô nhìn cái móc. Cô không hỏi."

Thầy ơi, em đã hỏi. Em hỏi anh ta hát cho voi nghe mà sao vẫn mang móc. Nhưng em hỏi bằng giọng của người đã có sẵn câu trả lời. Em biết thế.

Em, Quyên.

Thầy kính mến,

Sáng nay em suýt làm một việc trái nghề: suýt khâu vai cho một con người.

Vết rách trên vai Y Khu là do cây cột chuồng gãy quẹt vào lúc anh ta chạy vào giữa hai con voi. Dài chừng bốn phân, không sâu, nhưng bẩn đất. Trạm y tế xã cách mười hai cây số, anh ta không chịu đi. Anh ta ngồi trên khúc gỗ cạnh chuồng Pang Mơ, cởi áo ra, bảo: "Cô chữa chân voi được thì chữa vai người được."

Em nói với anh ta rằng em là bác sĩ thú y, khâu cho người là không đúng chuyên môn, có chuyện gì em chịu trách nhiệm không nổi. Anh ta nhìn em, rồi nhìn sang Pang Mơ, nói: "Vậy cô coi tôi là voi."

Em không khâu. Em rửa vết thương thật sạch bằng nước muối, sát trùng, đắp gạc, băng ép lại, rồi bắt anh ta hứa chiều nay phải lên trạm y tế cho người ta khâu và tiêm phòng uốn ván. Anh ta cãi, em dọa sẽ kể với mẹ anh ta. Anh ta im. Trong lúc em băng, anh ta không kêu một tiếng, chỉ hát rất khẽ, đúng bài hát của ông nội, như hát cho chính mình. Pang Mơ đứng sau lưng anh ta, thò vòi qua vai, rà rà lên tay em, như giám sát xem em có làm đau người của nó không.

Băng xong, em mới thấy tay mình run. Không phải vì vết thương. Em run vì lúc ấy em mới thật sự hiểu chuyện đêm qua: anh ta đã có thể chết.

Chiều nay anh ta lên trạm y tế thật. Cô y sĩ khâu bốn mũi, khen em băng gọn. Về, anh ta đưa cho em tờ giấy chứng nhận tiêm, như học trò nộp bài, rồi chỉ vào vết khâu, bảo: "Cô y sĩ không nhẹ tay bằng cô." Em bảo anh ta đừng có nói câu đó với ai.

Em, Quyên.

Thầy kính mến,

Chân của Pang Mơ đã lành. Hôm nay nó bước xuống suối không tập tễnh nữa. Em đứng trên bờ nhìn nó phun nước lên lưng, đúng chỗ hai vết chai, rồi quay vòi lại phun một đợt nước lên em. Lần này em không cần kể cho thầy, vì chắc thầy đã đoán ra.

Tuần sau là buổi tham quan đầu tiên theo mô hình đi bộ cùng voi. Mười hai khách, có cả hai gia đình có con nhỏ. Y Khu là nài dẫn đoàn. Anh ta vẫn mang cái móc. Em đã đề nghị với dự án cho anh ta được giữ, với điều kiện trước mỗi buổi tham quan, anh ta tự kể cho khách nghe câu chuyện của nó. Ông giám đốc phản đối, rồi gọi điện cho em ba lần, rồi đồng ý thử một lần. Lần thử ấy, cả mười hai khách đều im phăng phắc nghe anh ta kể, và một bà khách người Hà Nội khóc.

Em có một chuyện muốn nói với thầy, nhưng em chưa biết viết thế nào. Để thư sau.

Em, Quyên.

Thầy kính mến,

Hợp đồng ba tháng của em đã hết từ tuần trước. Em đã gia hạn thêm một năm.

Em biết thầy sẽ hỏi vì sao. Em đã định viết rằng vì Pang Mơ, vì chín con voi khác, vì mô hình mới cần người theo dõi sức khỏe voi lâu dài. Tất cả đều đúng. Nhưng thầy dạy em rằng một bệnh án không được ghi thiếu triệu chứng.

Chiều Chủ nhật, Y Khu dẫn em ra bãi cỏ ven sông, nơi Pang Mơ đang ăn cỏ tranh. Anh ta không nói gì nhiều, chỉ chỉ cho em thấy những thứ mà ba tháng nay em nhìn mà không thấy. Cái cách Pang Mơ dùng vòi bẻ cỏ rồi đập đập vào chân cho rơi đất, cái cách nó thả tai xuống khi thấy anh ta, cái cách nó rống khẽ một tiếng mỗi lần em quỳ xuống, như nhắc em chân nó lành rồi, không cần khám nữa. Rồi anh ta hát cho em nghe bài hát của ông nội, lần này chậm, và dịch từng câu sang tiếng Kinh. Đó là một bài hát ru. Lời đại ý: ngủ đi, người ta sợ con vì con to, nhưng ta biết con chỉ muốn về rừng.

Hát xong, anh ta rút cái móc ra khỏi thắt lưng, đặt vào tay em.

Anh ta nói: "Cô giữ đi. Ông tôi bảo mang theo để nhớ. Giờ tôi nhớ rồi. Tôi muốn cô giữ, để cô nhớ cô đã từng ghét nó."

Em cầm cái móc. Cán gỗ ấm. Đầu sắt tù quấn vải đỏ. Pang Mơ đưa vòi tới, rà rà lên cái móc trong tay em, rồi rà lên tay em, rồi lên vai Y Khu, như đang kiểm tra lại một lần cuối cho chắc.

Thầy ơi, em nghĩ em sẽ ở lại Buôn Đôn lâu hơn một năm.

Em, Quyên.

T.B. Y Khu bảo nếu thầy lên chơi, anh ta sẽ dẫn thầy đi bộ với Pang Mơ ra suối, và hứa sẽ nói với nó trước rằng thầy là khách. Em nghĩ thầy nên mang theo áo thay.

— Hết —