Đẻ nhánh

Chương 2: Đẻ nhánh

Sáng hôm sau, Hà đi gom bao. Cô đi từ xóm này sang xóm khác, gõ cửa từng nhà, hỏi bao giống vụ xuân còn không. Nhiều nhà đã đốt, nhiều nhà đã dùng đựng phân, đựng rơm. Cô gom được bốn mươi bảy cái. Cô xếp chúng trên nền sân trạm khuyến nông, lật từng miệng bao.

Bốn mươi bảy cái đều khâu chỉ trắng, mũi thưa, nút hai đầu.

Cô lấy số lô in trên mép bao. Cả bốn mươi bảy cái cùng một số lô. Cô gọi điện cho công ty giống ở Hà Nội. Một chị phụ trách chất lượng nghe máy, giọng Hà Nội nhẹ nhàng nhưng cảnh giác. Chị nói số lô ấy có thật, sản xuất tháng Mười năm ngoái, đã kiểm định đạt chuẩn. Chị hỏi lô ấy bao nhiêu bao. Chị kiểm tra rồi trả lời: ba tấn, tức ba trăm bao mười ký, đã xuất hết cho đại lý cấp một ở Nam Định, đại lý cấp một phân phối tiếp cho nhiều đại lý cấp hai, trong đó có đại lý Tạ Văn Lộc.

– Còn chỉ khâu miệng bao thì sao chị?

– Bao của công ty em khâu bằng máy khâu bao công nghiệp, chỉ xanh, đường may móc xích. Từ trước đến nay chưa bao giờ dùng chỉ trắng.

Ba tấn. Ba trăm bao, chia cho cả một tỉnh. Toàn xã đã gieo chín tấn giống của hợp tác xã, chín trăm bao, và trên mỗi bao Hà gom về đều in cùng một số lô.

Hà đến đại lý Lộc trước giờ trưa. Ông Lộc sáu mươi tuổi, người cao gầy, mặt khó đăm đăm như mọi người quen nói. Cửa hàng chật kín bao phân, can thuốc, mùi hoá chất xộc vào mũi. Ông không mời cô ngồi.

– Lại chuyện giống hợp tác xã phải không? Tôi nói rồi, tôi bán đúng hàng, có hoá đơn, có giấy kiểm định. Lúa nó mọc lẫn là tại người ta gieo, tại người ta để giống ẩm, đừng đổ cho tôi.

Hà không cãi. Cô hỏi xin xem những bao giống còn tồn trong kho. Ông Lộc càu nhàu, nhưng vẫn dẫn cô ra cái kho phía sau. Ở góc kho còn mười hai bao cùng giống, cùng loại bao in bông lúa vàng. Hà lật miệng bao đầu tiên.

Chỉ xanh. Mũi móc xích. Cô kéo một đầu chỉ, cả đường may tuột ra như rút một sợi len, hạt giống vàng óng chảy ra lòng bàn tay cô.

Cô lật số lô. Cùng số lô với bốn mươi bảy cái bao ở sân trạm.

– Bác Lộc, bác bán cho hợp tác xã bao nhiêu ký giống lô này?

Ông Lộc nhìn cô, rồi nhìn đường chỉ xanh vừa tuột trên tay cô. Lần đầu tiên, nét khó đăm đăm trên mặt ông chuyển sang một thứ khác. Ông đi vào nhà, lục ngăn kéo bàn, mang ra một tập hoá đơn bán lẻ.

– Hai tấn. Tôi bán cho ông Định hai tấn, hai trăm bao. Lô này tôi chỉ nhận được có hai tấn hai trăm ký, còn mười hai bao đây là phần thừa.

– Nhưng hoá đơn hợp tác xã đưa cháu xem là chín tấn.

– Chín tấn? – Ông Lộc gần như quát lên. – Tôi lấy đâu ra chín tấn giống ấy mà bán? Cả lô ấy công ty sản xuất có ba tấn, chia đi khắp nơi. Đưa tôi xem cái hoá đơn chín tấn, xem chữ ký ai.

Hà mở ảnh chụp hoá đơn trên điện thoại. Ông Lộc đeo kính, phóng to. Ông nhìn rất lâu, rồi nói chữ ký này giống chữ ký của ông, nhưng ông không ký. Ông chỉ cho Hà xem chữ L cuối chữ ký của ông bao giờ cũng có một cái móc nhỏ vì ông viết tay trái, còn chữ L trong hoá đơn kia kéo thẳng như kẻ thước.

Hà đứng giữa kho phân bón, tay vẫn còn cầm một vốc hạt giống. Hai tấn giống thật. Bảy tấn còn lại đến từ đâu, và vì sao lại nằm trong những cái bao in đúng tên giống, đúng số lô, đúng tem chống hàng giả của công ty?

Chiều ấy, Hà quay lại hợp tác xã lần thứ hai. Cô không nói gì về đường chỉ, cũng không nói đã gặp ông Lộc. Cô chỉ hỏi ông Định hôm đi lấy giống ông chở bằng xe gì, mấy chuyến.

– Xe tải nhỏ của hợp tác xã, cô ạ. – Ông Định đáp ngay. – Hai chuyến, mỗi chuyến bốn tấn rưỡi.

– Xe tải nhỏ của hợp tác xã chở được bốn tấn rưỡi hả chú?

Ông Định ngừng một nhịp, rồi cười, nói thì chở quá tải một tí, đường làng chứ có phải quốc lộ đâu mà sợ. Ông hỏi lại cô sao lại hỏi chuyện xe cộ, chuyện giống lẫn là chuyện của công ty với đại lý cơ mà. Hà nói cô làm báo cáo cho trạm, phải ghi đủ đường đi của lô giống. Ông Định gật gù, rót thêm chè cho cô, khen cô cẩn thận.

Lúc ra về, đi ngang cái kho hợp tác xã, Hà thấy cửa kho mới thay khoá. Ổ khoá sáng loáng, còn dán nguyên nhãn giấy. Cô đứng nhìn một lúc, rồi đi tiếp. Chiếc xe tải nhỏ của hợp tác xã đỗ dưới gốc bàng, thùng xe in chữ tải trọng một tấn rưỡi.

Cô nhớ ra một điều nữa. Tem chống hàng giả trên bao bà Toan đã bị cào lớp bạc. Bà nói hôm lấy giống về bà cào luôn. Nhưng trong bốn mươi bảy cái bao ở sân trạm, có những bao mà chủ nhà nói họ chưa từng cào tem, họ không biết cào để làm gì. Vậy mà tem trên tất cả bốn mươi bảy bao đều đã cào sẵn.

— Hết chương 2 —