Bốn mươi mốt nghìn chữ cái

Chương 3: Bốn mươi mốt nghìn chữ cái

Sổ thí nghiệm số năm, trang mười một. Thứ Năm, ngày 9 tháng 5 năm 2019. Ghi chú không thuộc thí nghiệm: hôm nay Cục công bố đơn của công ty ở Cam Ranh.

Thảo Nguyên đọc bản mô tả trên trang tra cứu, ngồi ở quán cà phê cóc dưới gốc bàng gần cảng Cầu Đá. Gió biển thổi lật tờ khăn giấy. Đơn của họ nộp ngày 26 tháng 4, muộn hơn đơn của viện bốn mươi hai ngày. Họ mô tả một chủng thực khuẩn thể phân lập từ nước ao nuôi tôm ở Cam Ranh, tháng 1 năm 2019, và đính kèm một trình tự gien làm bằng chứng tính mới.

Cô tải trình tự về điện thoại. Bàn tay cô lúc này mới run.

Cô mở hai tệp cạnh nhau trên máy tính ở phòng lab, chạy phần mềm so sánh trình tự. Màn hình kéo xuống rất lâu. Bốn mươi mốt nghìn hai trăm lẻ sáu vị trí. Khác nhau: không.

Một con virus từ ao tôm Cam Ranh, không giống tới một chữ cái nào lệch, với một con virus cô vớt ở làng bè Vạn Thạnh cách đó hơn trăm cây số, ba tháng trước.

Cô in kết quả so sánh, kẹp cùng phiếu gửi mẫu giải trình tự ngày 4 tháng 2, phiếu lưu giữ chủng ở Hà Nội, bản sao cuốn sổ có bảy mươi ba chữ ký đỏ của thầy, rồi mang tất cả lên phòng thầy.

Thầy đọc xong, tháo kính, ngồi im rất lâu. Ngoài kia trời đổ cơn mưa đầu mùa, mưa rào ngắn, ào xuống mái tôn nhà xe như ai đổ một bao sỏi.

– Thầy biết Đạt mười năm. – Thầy nói. – Con nó mới vô lớp một.

– Dạ.

– Em biết từ trước đúng không? Cái vụ ký từng trang.

Cô không trả lời. Thầy cũng không hỏi lại. Đó là lần duy nhất trong hai kiếp cô thấy thầy Lại già đi trước mắt mình.

Viện làm đúng thủ tục. Phòng quản lý khoa học gửi văn bản ý kiến phản đối việc cấp bằng cho đơn của công ty Cam Ranh tới Cục Sở hữu trí tuệ, kèm toàn bộ chứng cứ. Viện trích xuất nhật ký thẻ từ của tủ âm sâu, nhật ký camera hành lang tầng ba tối 15 tháng 3, rồi mời Đạt lên làm việc. Cô không dự buổi đó. Cô chỉ nghe kỹ thuật viên kể lại, rằng anh không cãi một câu nào, chỉ nói là anh vợ đang nợ ngân hàng, xưởng sắp đóng cửa, anh nghĩ một ống nghiệm thì có sao đâu, đằng nào em nó cũng công bố.

Đơn của công ty bị rút trong tháng Bảy. Đạt bị kỷ luật, chuyển khỏi nhóm, cuối năm thì nghỉ hẳn. Viện cân nhắc chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra về việc chiếm đoạt mẫu vật thuộc đề tài nhà nước, nhưng cuối cùng chỉ yêu cầu công ty cam kết bằng văn bản tiêu hủy toàn bộ mẫu và không sản xuất. Cô không đòi hơn. Cô cũng không thấy mình thắng.

Cái giá đến theo cách cô không tính trước.

Tháng Chín, suất học bổng sau tiến sĩ ở Nhật mà thầy định giới thiệu cô được chuyển cho một bạn ở nhóm khác. Thầy không giải thích, cô cũng không hỏi. Cô hiểu. Trong mắt một vài người ở viện, cô là đứa con gái biết trước mọi chuyện, chuẩn bị chứng cứ từ trước khi có tội phạm, để đồng nghiệp tự bước vào. Người ta tôn trọng cô hơn, và giữ khoảng cách với cô hơn. Bánh căn chiều thứ Bảy không còn ai mua.

Còn một chuyện nữa cô mất: bảy năm. Không phải bảy năm kiếp trước, mà là bảy năm cô đã sống và sẽ không bao giờ kể được cho ai. Những học trò lớp 10A5 ở trường tư thục, đứa con gái hay hỏi cô sao con ếch không có đuôi, cái phòng trọ có giàn hoa giấy, những buổi tối ngồi với mẹ coi phim bộ. Những thứ ấy chưa xảy ra, và sẽ không xảy ra nữa.

Năm 2021, bằng độc quyền sáng chế được cấp cho viện. Tên cô đứng thứ nhất trong ba tác giả. Một doanh nghiệp ở Vạn Ninh mua quyền sử dụng, sản xuất chế phẩm bán cho các làng bè. Phần thù lao tác giả chia về tay cô, sau thuế, được hơn chín mươi triệu. Cô mua cho mẹ một cái máy giặt cửa trên và để dành phần còn lại.

Tháng Mười năm ấy, cô đi lấy mẫu ở làng bè Vạn Thạnh. Ông Tám chủ bè đã già hơn, nhưng vẫn ngồi chỗ cũ trên mép bè, vá lưới.

– Con nhỏ lấy nước biển về làm mắm, nhớ không? – cô hỏi.

Ông nheo mắt nhìn cô một hồi rồi cười khà.

– Nhớ chớ. Nghe nói tôm hùm năm nay bớt đỏ thân là nhờ cái nước của con hả?

– Nhờ cái nước của bác. Con chỉ múc thôi.

Ông cười to hơn, rồi chỉ cho cô mấy lồng đang có con tôm hùm bông vừa lột xác, vỏ mới mềm xanh như ngọc. Cô ngồi xuống mép bè, mở cuốn sổ thí nghiệm số mười hai, viết dòng đầu tiên.

Sổ thí nghiệm số mười hai, trang một. Ngày 14 tháng 10 năm 2021. Lấy mẫu nước tại lồng số ba, làng bè Vạn Thạnh. Người làm chứng: Nguyễn Văn Tám, chủ bè.

Ông Tám cầm cây bút cô đưa, ký một chữ ký ngoằn ngoèo như con cá đang quẫy.

— Hết —