Bốn ngày trước buổi seminar

Chương 1: Bốn ngày trước buổi seminar

Sổ thí nghiệm số bốn, trang bảy mươi hai. Thứ Hai, ngày 11 tháng 3 năm 2019. Sáu giờ bốn mươi sáng. Nhiệt độ phòng hai mươi sáu độ. Đĩa thạch số mười bảy: vết tan rõ, đường kính trung bình hai phẩy một mi-li-mét.

Thảo Nguyên viết xong dòng ấy bằng chữ của chính mình, nghiêng sang phải, chữ g có cái đuôi dài, rồi đặt bút xuống và nhìn bàn tay. Không có vết phấn bám ở kẽ ngón. Không có cái nhẫn bạc mẹ cho năm ba mươi tuổi. Ngoài cửa sổ, vịnh Nha Trang xanh như nước rửa đĩa cạn, một chiếc thúng chai trôi lững lờ gần bờ, và trên kệ trước mặt cô, mười bảy đĩa thạch xếp thành hàng, đĩa nào cũng lốm đốm những đốm trong như ai lấy đầu kim châm lên lớp sương.

Đêm qua, cô ba mươi lăm tuổi, đứng lớp hợp đồng môn Sinh ở một trường tư thục, chấm bài kiểm tra mười lăm phút tới mười một giờ khuya rồi gục xuống bàn. Sáng nay, cô hai mươi tám tuổi, nghiên cứu sinh năm hai, và còn bốn ngày nữa là tới buổi seminar nhóm chiều thứ Sáu.

Buổi seminar đã lấy đi của cô bảy năm.

Cô nhớ nó rõ như nhớ mùi formol. Phòng họp tầng hai, máy chiếu kêu rè rè, cô run run trình bày chủng thực khuẩn thể cô phân lập từ nước vịnh Vân Phong, mã nội bộ VP-17, thứ virus nhỏ xíu chỉ ăn đúng vi khuẩn Vibrio gây bệnh đỏ thân trên tôm hùm. Thử trên bể nuôi, tỉ lệ sống tăng từ bốn mươi lên bảy mươi tám phần trăm. Cả phòng vỗ tay. Thầy Lại, thầy hướng dẫn của cô, gật gù. Ngồi hàng ghế sau, anh Khương Văn Đạt, nghiên cứu viên cùng nhóm, ghi chép chăm chú hơn ai hết.

Sáu tuần sau, một công ty chế phẩm thủy sản ở Cam Ranh nộp đơn đăng ký sáng chế cho một chế phẩm thực khuẩn thể trị bệnh đỏ thân, mô tả quy trình giống của cô tới từng bước ủ. Giám đốc công ty là anh vợ của Đạt. Khi cô đi khiếu nại, cuốn sổ thí nghiệm số bốn, cuốn ghi ngày phân lập, đã không còn trong tủ phòng lab. Ống chủng gốc trong tủ âm sâu cũng không còn. Người ta không nói cô bịa. Người ta chỉ hỏi, rất nhẹ nhàng: thế em có bằng chứng gì là em làm trước?

Cô không có. Hội đồng tạm dừng luận án để làm rõ. Một năm sau cô xin thôi.

Bây giờ cuốn sổ đang nằm dưới tay cô, bìa nhựa xanh dương, mép giấy quăn vì hơi nước. Thảo Nguyên lật về trang đầu. Ngày 2 tháng 11 năm 2018: lấy mẫu nước tại lồng nuôi số ba, làng bè Vạn Thạnh. Dòng chữ còn dính một vệt bùn khô, hôm ấy cô ngồi trên mép bè, ông Tám chủ bè cười bảo con nhỏ này lấy nước biển về làm mắm hả.

– Sớm vậy em?

Cô giật mình. Đạt đứng ở cửa phòng, áo sơ mi xanh nhạt, tay cầm ly cà phê sữa đá của quán đầu hẻm, loại hai mươi nghìn một ly mà cô quên mất là mình từng thích. Anh ba mươi ba tuổi, hiền, hay cười, hay mua bánh căn cho cả nhóm vào chiều thứ Bảy. Ở kiếp trước, cho tới ngày cuối cùng, anh vẫn gửi tin nhắn hỏi thăm cô có khỏe không.

– Em canh đĩa, anh. Vết tan nở đẹp lắm.

– Để anh coi.

Anh cúi xuống kệ. Cô nhìn cái gáy anh, nghe tim mình đập không vội. Kỳ lạ là cô không giận. Bảy năm đủ để cơn giận mòn thành một thứ khác, giống như hòn đá bị nước biển mài. Cái còn lại là sự chính xác.

– Thứ Sáu này em trình bày hả? – Đạt hỏi. – Làm slide kỹ vô nha, thầy mời cả bên viện Hải dương học qua nghe.

– Dạ. Em làm kỹ.

Khi anh đi rồi, cô mở máy tính, tìm trong hộp thư điện tử cái hóa đơn mà kiếp trước cô đã quên mất là nó tồn tại: phiếu gửi mẫu giải trình tự gien cho một phòng xét nghiệm ở Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 4 tháng 2 năm 2019. Kết quả trả về ngày 22 tháng 2, một tệp văn bản dài bốn mươi mốt nghìn ký tự A, T, G, X. Bộ gien hoàn chỉnh của VP-17.

Kiếp trước cô coi tệp ấy là số liệu. Bây giờ cô biết nó là một cái dấu vân tay. Hai con virus phân lập ở hai nơi khác nhau, vào hai thời điểm khác nhau, không bao giờ giống nhau tới từng chữ cái trong bốn mươi mốt nghìn chữ cái. Ai có đúng bộ gien này, người đó đã lấy nó từ ống nghiệm của cô.

Cô in tệp ra, ba mươi tư trang khổ A4, cho vào phong bì.

Ghi chú bên lề trang bảy mươi hai: Phải có người làm chứng.

— Hết chương 1 —