Đôn: Trái bí đao

Chương 3: Đôn: Trái bí đao

Tôi đặt cái ghế xuống gốc bàng, đúng chỗ mặt đất còn in bốn vết lõm của bốn cái chân ghế suốt bốn mươi năm. Tôi treo tấm gương lên sợi dây kẽm rỉ. Tôi mở cái hộp gỗ. Bốn ông già nhìn tôi, không ai nhúc nhích.

– Con không biết cắt đâu. – Tôi nói. – Con nói trước. Ai bị cắt hư thì ráng chịu.

Ông Chín Nhỏ đứng dậy, đi tới, ngồi lên ghế. Ông không nói câu nào. Tôi choàng cái khăn ca rô xanh đỏ quanh cổ ông. Cái khăn còn mùi dầu dừa má hay xức, và mùi tóc của bốn mươi năm khách.

Tôi đứng đó, kéo trong tay, nhìn cái đầu hói. Tôi không biết bắt đầu từ đâu.

– Cạo cái ót trước. – Ông Chín nói. – Rồi tỉa quanh tai. Rồi râu. Rồi lông mày. Má mày làm theo thứ tự đó.

Tôi cầm dao cạo. Tay tôi run. Tôi bôi xà phòng lên ót ông, đặt lưỡi dao xuống, kéo một đường. Rồi một đường nữa. Đường thứ ba, tay tôi bắt đầu nhớ.

Tôi nhớ ra trái bí đao. Từ hồi năm tuổi cho tới năm lớp năm, sáng nào tôi cũng ngồi dưới gốc bàng này với một trái bí đao má quấn xơ dừa quanh, cầm cây kéo nhựa của con nít tỉa tỉa. Má vừa cắt cho khách vừa liếc sang nói, cầm kéo thẳng lên con, đi từ dưới lên, tay trái giữ chỗ cần cắt. Tôi tưởng đó là một trò chơi. Tôi đã quên mất nó gần ba mươi năm. Bàn tay tôi thì không quên.

Tôi cạo xong cái ót, tỉa vòng tóc quanh tai. Tôi cạo râu cho ông, chậm, từng nhát. Ông nhắm mắt lại. Tôi tỉa lông mày. Thầy Kỳ đứng bên cạnh, gật gù.

– Được. – Thầy nói. – Tay nó y như tay bà Năm. Chỉ có cái mặt là cau có hơn.

Tôi cầm cái tông-đơ cơ lên. Ông Chín mở mắt ra, nhìn tôi trong gương. Tôi đưa cái tông-đơ ra sau gáy ông, chỗ mấy sợi lông tơ, bóp một cái. Cái răng mẻ kẹp vô da.

– Á.

Ông Chín la lên. Rồi ông cười. Tiếng cười to, khàn khàn, y như tiếng cười hôm đám tang của má. Rồi ông khóc. Ông khóc không thành tiếng, vai run run dưới cái khăn ca rô, nước mắt chảy xuống hai bên mũi. Mấy ông già kia quay mặt đi chỗ khác.

Tôi đứng đó, tay vẫn cầm cái tông-đơ.

Một lúc sau, ông Chín lau mặt bằng vạt khăn, thò tay vào túi áo, lấy ra tờ ba chục ngàn, gấp làm tư, đặt vào tay tôi.

– Ông ơi, con không lấy tiền.

– Lấy. – Ông nói. – Má mày dặn. Em cắt cái công, đâu có cắt cái tóc.

Tôi cầm tờ tiền. Tôi không biết để đâu, đành mở cái hộp gỗ ra định bỏ vào. Rồi tôi thấy dưới đáy hộp có một ngăn bí mật, cái ngăn mà má chưa bao giờ cho tôi đụng tới. Một tấm ván mỏng, có cái núm nhỏ. Tôi kéo lên.

Dưới ngăn là một cái hũ chao bằng thủy tinh. Trong hũ là tiền. Toàn tiền lẻ, cuộn lại từng cuộn, cột dây thun. Có tờ ba ngàn đã cũ mềm như vải, tờ năm ngàn, tờ mười ngàn, tờ hai mươi ngàn, tờ ba chục ngàn. Ngoài hũ dán một miếng băng keo giấy, chữ má tôi viết bằng bút bi, nghiêng nghiêng: "Của anh Chín. Để dành khi ảnh già".

Ông Chín nhìn cái hũ. Ông không nói gì. Ông chỉ đưa tay ra, cầm cái hũ, ôm vào lòng.

Thầy Kỳ đếm giùm. Hai mươi chín triệu tám trăm ba mươi ngàn. Ba mươi năm của những sáng thứ Ba.

– Bà Năm. – Ông Tư Lò Rèn lắc đầu. – Cả đời không bớt cho ai đồng nào. Hóa ra là vậy.

Ông Chín ôm cái hũ một lúc lâu. Rồi ông đặt nó lại vào tay tôi.

– Mày giữ đi. Tao chưa già.

– Ông bảy mươi tám rồi ông.

– Chưa già. – Ông nói chắc nịch. – Má mày chưa nói tao già thì tao chưa già. Mày cất vô chỗ cũ. Thứ Ba tuần sau tao trả tiếp.

Sáng hôm đó tôi cắt cho cả bốn ông. Ông Tư Lò Rèn được cắt cụt cái đuôi gà, ông nói cảm giác như mới thoát án. Ông Sáu Xích Lô bỏ nón ra, tôi sửa lại cái đầu cạo hai bên, cố gắng lắm cũng chỉ được thành một cái đầu đinh lởm chởm, ổng nói vậy còn hơn cái kiểu của thằng nhỏ đầu chợ. Thầy Kỳ đọc thơ cho tôi nghe suốt lúc cắt. Tôi không ngáp.

Chiều hôm đó tôi gọi điện cho công ty ở Sài Gòn, xin nghỉ phép không lương thêm một tháng, để lo bốn mươi chín ngày cho má.

Rồi tôi gọi thêm một cuộc nữa, cho một tiệm salon ở Phú Nhuận, nói hủy lịch cắt tóc tháng sau.

Còn số điện thoại của ông ve chai, tôi lấy ra nhìn một hồi, rồi xóa. Ông Tư Lò Rèn đứng bên cạnh thấy, không nói gì, chỉ gật đầu một cái, rồi đi mua cho tôi một ly cà phê muối ở đầu chợ, loại ông vẫn chê là đồ của tụi con nít.

Bốn mươi chín ngày của má, nhà tôi bày mâm cơm ngay dưới gốc bàng. Cả chợ tới thắp nhang. Ông Chín Nhỏ tới sớm nhất, mặc cái áo sơ mi trắng cài nút tới cổ, đầu hói láng bóng, ót cạo sạch trơn, lông mày tỉa gọn. Ông ngồi lên cái ghế gỗ, quay lưng về phía tấm gương, nhìn lên tấm ảnh má trên mâm cơm.

Tôi đứng sau lưng ông, cầm cái tông-đơ. Bóp một cái.

– Á. – Ông la lên.

Rồi ông nói với tấm ảnh, giọng bình thường, như nói chuyện với người ngồi bên:

– Thấy chưa, bà Năm. Biết đau là còn sống.

— Hết —