Ngày thứ hai mươi đến ngày thứ bốn mươi

Chương 2: Ngày thứ hai mươi đến ngày thứ bốn mươi

Mẹ ơi,

Hôm nay có hội đồng các tộc trưởng. Đàn bà Tây Lĩnh được ngồi dự, nên con ngồi ở hàng sau, khăn voan che nửa mặt. Họ bàn chuyện mua trà của Đại Ung. Năm nay trà lên giá, một bánh trà đổi tới ba con ngựa. Các tộc trưởng chửi Đại Ung tham, Cát Na đập bàn bảo cướp còn rẻ hơn mua.

Mẹ ơi, con biết vì sao trà lên giá. Con ngồi ở chợ cửa ải mười năm, con biết đường trà đi từ đâu. Trà từ Đại Ung lên tới cửa ải chỉ đắt gấp rưỡi. Từ cửa ải vào tới Tây Lĩnh phải qua tay ba lớp lái buôn, mỗi lớp ăn một khoản. Lớp cuối cùng, lớp ăn nhiều nhất, là đoàn lái buôn của chính nhà Cát Na. Nhà ông ta giữ con đường qua đèo Hắc Thạch, ai mang trà qua đều phải bán lại cho ông ta.

Con suýt đứng lên nói ra. Rồi con nghĩ tới đôi bàn tay mình, và con ngồi im.

Mẹ ơi,

Hôm nay con làm một việc mà công chúa thật chắc không bao giờ làm. Con cưỡi ngựa sang khu lều của tộc Ô Đạt ở mé suối, vì nghe người hầu kể đàn dê của họ chết mười mấy con trong năm ngày.

Con tới nơi thì thấy đúng như con đoán. Dê gầy trơ xương, con nào cũng đứng liếm đất, liếm cả cọc buộc lều, liếm cả tay người. Mẹ còn nhớ không, mùa đông năm con lên chín, đàn dê của mấy bà vợ lái buôn ở chợ cũng y như vậy, rồi mẹ bảo họ là dê thiếu muối chứ không phải bị ma bắt. Đường qua đèo Hắc Thạch năm nay bị chặn, muối không lên được tới đây.

Trong đoàn hồi môn của công chúa Minh Châu có hai mươi xe muối trắng, Đại Ung gửi sang làm quà. Con sai người chở ba xe sang tộc Ô Đạt, dặn họ nện muối thành tảng, đặt ở chỗ dê hay đứng, đừng rải xuống đất kẻo dê ăn cả bùn. Ông tộc trưởng già râu trắng tới ngực nhìn con như nhìn một con dê biết nói. Ông hỏi thông ngôn: công chúa ở cung cấm sao biết chuyện dê liếm đất. Con đáp qua thông ngôn rằng con đọc trong sách.

Sách nào dạy chuyện ấy hả mẹ. Con nói dối mà mặt nóng bừng.

Mẹ ơi,

Đêm qua con không ngủ được, đi ra ngoài lều nhìn tuyết. Khả hãn cũng đang đứng ở đó, một mình, không có lính gác. Ông ấy hỏi con bằng thứ tiếng Đại Ung lắp bắp, rằng công chúa ở cung cấm có nhớ nhà không.

Con trả lời là có. Rồi con nói thêm một câu mà giờ con vẫn chưa hiểu sao mình lại nói. Con bảo: "Ở nhà, mẹ thiếp hay hát một bài ru khi tuyết rơi." Rồi con hát. Đó là bài mẹ ru con mỗi mùa đông ở cửa ải, bài ru của người Tây Lĩnh mà mẹ học từ mấy bà vợ lái buôn, con ngựa trắng đi tìm mặt trăng ấy.

Con hát xong mới biết mình vừa làm điều ngu ngốc nhất từ ngày sang đây. Khả hãn nhìn con rất lâu. Ông ấy không nói gì. Ông ấy chỉ cởi chiếc găng tay da của mình, đưa cho con, rồi quay vào lều.

Mẹ ơi,

Hôm nay con nghe được một chuyện, và con viết thư này với bàn tay còn run.

Bà già người của Cát Na say rượu sữa ngựa, nói chuyện với một người hầu khác ở sau lều bếp. Bà ấy kể, mười năm trước Cát Na dẫn người xuống đèo cướp một đoàn xe muối của người Đại Ung. Đoàn xe mang cờ vải xanh có thêu hình con cá chép. Cướp được ba chục xe muối, chủ đoàn bị đâm chết, vợ con chạy thoát.

Mẹ ơi, cờ xanh thêu cá chép là cờ nhà mình. Người chủ đoàn ấy là cha.

Mười năm nay mẹ con mình tưởng là bọn cướp vô danh. Hóa ra có tên. Hóa ra người ấy đang ngồi cách con mười bước chân mỗi ngày trong hội đồng, nhìn bàn tay con mà cười khẩy.

Con không khóc trước mặt ai cả. Con về lều, ngồi tới sáng.

Mẹ ơi,

Bà già lại đi theo con. Hôm nay con bắt gặp bà ấy lục rương đồ của con. Con biết họ đang tìm thứ gì đó để vạch mặt con. Con đã đốt hết những gì có thể đốt. Chỉ còn lại cuốn thư này, con khâu vào trong lớp lót của tấm áo choàng nỉ Khả hãn cho.

Mai là hội đồng lớn mùa đông. Cát Na đã cho người đi khắp các bộ tộc báo tin: ông ta sẽ chứng minh công chúa Đại Ung là giả. Nếu đúng, hòa ước sẽ bị xé, và mùa xuân tới quân Tây Lĩnh sẽ xuống cửa ải.

Mẹ đang ở cửa ải, mẹ ơi.

— Hết chương 2 —