Buổi hòa giải ở xã

Chương 3: Buổi hòa giải ở xã

Đơn lên xã không phải của bác Thìn. Là của mẹ Lộc. Bà Hiên nhờ Lộc viết, bà ký, nộp ủy ban xã đề nghị hòa giải tranh chấp ranh giới đất. Bà nói với con:

– Mạ không muốn kiện bác. Nhưng mạ muốn có người ngoài ngồi nghe. Chừ mạ nói, bác không nghe mạ. Bác nghe cán bộ.

Buổi hòa giải tổ chức ở hội trường ủy ban xã sáng thứ Ba, có phó chủ tịch xã, cán bộ địa chính, trưởng xóm, chủ tịch hội nông dân. Bác Thìn đến cùng bác Mận và anh Hưng. Anh Hưng mặc áo sơ mi trắng, đi ô tô từ Vinh về, ngồi xuống cạnh bố, mặt khó đăm đăm.

Cán bộ địa chính chiếu bản đồ năm 1995 lên máy chiếu, rồi chiếu bản đồ đo mới. Lộc trình bày ngắn, chỉ vị trí viên gạch, đưa ảnh.

Bác Mận nói trước:

– Gạch mô chả là gạch. Hắn tự chôn rồi chụp hình thì răng?

Cán bộ địa chính lắc đầu.

– Thưa bác, vị trí viên gạch trùng với góc thửa trên bản đồ năm chín lăm, sai số năm phân. Không ai chôn được trùng như rứa nếu không có số liệu. Mà số liệu năm chín lăm thì do đoàn của huyện đo, lưu ở huyện, cháu Lộc không sửa được.

Anh Hưng cầm tờ sơ đồ lên đọc. Anh đọc lâu. Lộc biết anh Hưng làm ở sở tài nguyên môi trường, đọc bản đồ địa chính còn thạo hơn mình. Một lúc sau, anh Hưng đặt tờ giấy xuống, quay sang bố.

– Bố, cái bếp với chuồng lợn, bố xây năm mô?

– Năm hai nghìn mười. Lúc chú Thắng còn ở trong Nam đi làm.

Chú Thắng là bố Lộc. Bố Lộc vào Bình Dương làm thợ hồ từ năm 2006, gửi tiền về nuôi vợ con, năm 2013 bị tai nạn ở công trường, mất. Hồi đó Lộc học lớp mười hai.

Anh Hưng im một lúc. Rồi anh nói, không nhìn ai.

– Bố, mình trả lại cho thím Hiên đi.

Bác Mận quay sang con trai, định nói gì đó. Anh Hưng giơ tay lên.

– Mạ. Con làm ở sở, ngày mô con cũng ký văn bản trả lời người dân đi kiện đòi đất lấn chiếm. Nhà mình mà để ra tới tòa thì con không dám nhìn ai nữa.

Bác Thìn ngồi im rất lâu. Rồi bác hỏi phó chủ tịch xã phải làm những gì. Phó chủ tịch xã nói: hai bên thống nhất ranh giới theo bản đồ năm 1995, ký biên bản hòa giải thành, đơn vị đo đạc lập lại biên bản xác định ranh giới theo đúng mốc, phần công trình trên đất thì hai bên tự thỏa thuận.

Lộc nhìn mẹ. Hai mẹ con đã bàn chuyện này từ tối hôm trước.

– Thưa bác. – Mẹ Lộc nói. – Cái bếp với chuồng lợn của bác, em không bắt dỡ ngay. Bác cứ dùng ba năm, để bác có thời gian xây lại bên phần đất bác. Ba năm ni ghi vào giấy cho mượn đất, có xã chứng kiến. Còn ranh thì phải theo mốc của thầy. Giấy tờ phải đúng, em mới yên tâm đi gặp thầy với anh Thắng.

Biên bản hòa giải thành ký lúc mười một giờ trưa. Ra khỏi hội trường, anh Hưng đi chậm lại chờ Lộc.

– Mi đo đẹp đó. – Anh nói. – Mấy đứa ở đơn vị đo cho xã, có đứa đo được như mi không?

– Có anh, đứa mô cũng được, nếu chịu đào.

Anh Hưng cười, vỗ vai Lộc, rồi lên ô tô về Vinh.

Hai năm sau, bác Thìn xây lại bếp bên phần đất của mình, sớm hơn hạn một năm. Hôm dỡ cái bếp cũ, bác cho người sang gọi Lộc. Bác đứng ở chỗ nền bếp vừa phá, chỉ xuống đất.

– Mi tìm cái góc mốc đằng trước đi. Tau muốn coi.

Lộc mang máy sang, đo, đánh dấu, rồi cầm xẻng đào. Sâu chừng bốn mươi phân, lại một viên gạch nung đứng, chữ T khắc bằng mũi đinh.

Bác Thìn ngồi xổm xuống, nhìn viên gạch rất lâu, rồi đưa tay phủi lớp đất ở chữ T, như phủi bụi trên áo của ai đó.

– Thầy chôn kỹ thật. – Bác nói, giọng khàn. – Thầy biết tau.

Tối đó, mẹ Lộc mang sang hai cây râm bụt con, giâm từ cây già cuối vườn. Bác Thìn cầm lấy, đào hố, tự tay trồng ở đúng chỗ viên gạch, mỗi cây một bên.

— Hết —