Ba mươi ngày bên lò

Chương 2: Ba mươi ngày bên lò

Phạm Hành ở lại nhà tôi suốt ba mươi ngày. Anh ta ngủ trên sàn gian ngoài, sáng nào cũng dậy trước gà, xuống suối gánh nước giúp nhà tôi hai gánh rồi mới về ngồi bên lò. Anh ta không tin tôi. Tôi biết. Tôi cũng không trách. Người ta mang việc cả đời gửi vào tay một ông già mắt kèm nhèm ở xó núi thì phải canh.

Tinh thiết khó rèn hơn mọi thứ sắt tôi từng gặp. Lửa than củi nghiến thường nung không đỏ nổi. Phải đốt bằng than gỗ nghiến già đủ mười năm, bễ thổi liền hai canh giờ, rồi tôi rót khí của tôi vào lửa, nó mới chịu đỏ. Mỗi lần đỏ thì chỉ giữ được trong mười nhát búa. Thằng Khiêm cầm búa tạ, tôi cầm búa nhỏ chỉ chỗ. Nó đánh đúng chỗ thì sắt mịn ra một chút. Nó đánh lệch thì sắt bật búa lại, có lần làm nó trật cổ tay.

Ngày thứ mười, Phạm Hành bắt đầu giúp kéo bễ. Ngày thứ mười lăm, anh ta ăn mèn mén với nhà tôi mà không chê. Ngày thứ hai mươi, anh ta kể chuyện mẹ anh ta ở dưới xuôi bán bánh đúc, nuôi anh ta lên Các từ năm chín tuổi. Tôi nghe, và tôi thấy khó nghĩ. Nhưng tôi vẫn để hai thùng nước dưới gầm sàn.

Cứ đêm đêm, khi Phạm Hành đã ngủ, tôi ra gầm sàn, đặt tay lên nắp thùng. Nước trong ấy vẫn ấm hơn nước suối. Nó vẫn còn giữ cái ran ran như kiến bò.

Nó là nước đã ngâm Tinh thiết cả một mùa đông, như ấm chè ngâm lá. Trong sách tiệm rèn không ai viết chuyện ấy, vì chưa có ai để Tinh thiết nằm dưới ruộng cả mùa đông rồi mới rèn. Tôi thì nghĩ thế này: nếu Tinh thiết nhận chủ bằng khí trong nước tôi, thì nó đã nằm trong nước của thửa ruộng ấy, trong bùn của thửa ruộng ấy, suốt sáu mươi ngày. Nó đã quen hơi rồi. Chỉ là chưa ai đóng dấu.

Ngày thứ hai mươi chín, thanh kiếm đã thành hình. Dài ba thước, sống dày, lưỡi mỏng, màu đen không phản bóng. Phạm Hành cầm thử cái chuôi bọc tạm bằng dây mây, phải dùng cả hai tay, gân cổ nổi lên mới nhấc được khỏi đe. Chưa tôi, nó còn nặng như tảng đá.

Đêm ấy anh ta không ngủ. Anh ta ngồi ngoài sàn nhìn xuống thung lũng, nơi ruộng bậc thang đang ngập nước, trăng soi trên từng thửa như ai xếp gương. Tôi mang ra cho anh ta chén rượu ngô.

– Mai tôi. – Tôi nói. – Nước tôi để đâu, cháu muốn lấy nước nào?

– Theo lệ các tiệm rèn của Các thì là nước suối đầu nguồn, múc trước khi mặt trời mọc. – Anh ta đáp. – Cháu sẽ tự đi múc.

Tôi gật đầu. Rồi tôi chỉ xuống gầm sàn.

– Già có sẵn hai thùng nước suối đầu nguồn đây. Múc từ hôm cháu mới lên, để lắng cặn cho trong. Nước tôi Tinh thiết phải lắng ít nhất hai mươi ngày, sách tiệm rèn số chín có chép, chắc cháu chưa đọc tới.

Câu ấy nửa thật nửa giả. Sách có chép nước tôi phải lắng. Không chép là lắng ở đâu.

Phạm Hành nhìn tôi rất lâu. Rồi anh ta xuống gầm sàn, mở nắp thùng, múc lên một gáo. Nước trong vắt. Anh ta ngửi, nếm. Chát nhẹ, mát, đúng là nước núi. Anh ta không nhận ra mùi rơm, vì người dưới xuôi lên thì nước núi nào với họ cũng có mùi rơm mùi đất.

– Được. – Anh ta nói. – Dùng nước này.

— Hết chương 2 —