Phán quyết

Chương 3: Phán quyết

Biên bản phán quyết, Tu Chân Minh, phân sảnh Đông Nhạc. Ngày hai mươi tháng Mười.

Một. Bà Diệp Mẫn Chi không có tội phá trận. Vết nứt của trận Cửu Khúc do thiếu khúc xả, lỗi thuộc người dựng trận.

Hai. Trưởng lão Nghiêm Trọng Khải khai man trước Minh, nhận vơ công vẽ trận của người khác. Phạt ba năm không được nhận đệ tử, không được dựng trận mới. Bích Vân Tông tự xử việc trong tông.

Ba. Trận Cửu Khúc từ nay ghi tên người vẽ là Diệp Mẫn Chi, trận sư Thành Trận, trong sổ trận pháp của Minh.

Bốn. Bích Vân Tông trả bà Diệp Mẫn Chi ba trăm lượng tiền công sửa trận, cộng bốn mươi viên linh thạch trung phẩm, theo giá bà đưa ra.

Ghi thêm: Ba ngày từ mười sáu tới mười tám tháng Mười, bà Diệp đã vẽ xong khúc thứ chín. Người của Minh có mặt làm chứng. Trận Cửu Khúc đã liền ba vết nứt. Linh khí dư xả xuống khe suối phía bắc, nước suối ấm lên một chút, đệ tử canh rừng nói cá ở đó năm nay béo hơn.

Ghi chú riêng của người chép biên bản, không đưa vào hồ sơ:

Ba ngày bà Diệp vẽ khúc thứ chín, tôi được Minh cử ở lại trên núi làm chứng. Tôi ghi thêm ở đây mấy điều không có chỗ trong biên bản.

Sáng ngày mười sáu, bà rút trận ấn. Bà quỳ ở bậc đá cổng núi, đọc lại cái tên kia lần cuối. Tám đốm xanh dọc sườn núi tắt dần, từ đốm thứ tám về đốm thứ nhất. Khi đốm cuối cùng dưới bàn tay bà tắt, bà ngồi im rất lâu, mặt trắng bệch. Tôi đưa bà bình nước. Bà uống một ngụm, cảm ơn, rồi đứng dậy đi lên khe suối phía bắc, vác theo cái túi vải đựng bút lông với chu sa. Bà vẽ từ sáng tới tối, ăn cơm nắm muối vừng mang theo từ nhà.

Đêm thứ hai, trưởng lão Nghiêm lên khe suối. Tôi ngủ trong lều gần đó nên nghe được. Ông ta đứng cách bà mấy bước, nói rằng tám năm trước ông ta sợ chưởng môn chê trận dài, tốn linh thạch, nên mới bỏ khúc xả. Ông ta nói ông ta định sửa, rồi năm này qua năm khác. Bà Diệp không ngẩng lên. Bà chỉ nói: ông cầm đèn cho tôi một lúc, chỗ này tối. Ông ta cầm đèn tới gần sáng. Hai người không nói thêm câu nào.

Sáng ngày mười tám, trận liền. Tôi xuống núi trước để làm biên bản.

Ghi chú riêng của người chép biên bản, không đưa vào hồ sơ:

Sau phán quyết, chưởng môn Lạc Thiên Hựu mời bà Diệp về lại Bích Vân Tông làm trưởng lão trận đường, bổng lộc gấp ba trưởng lão Nghiêm cũ. Tôi có mặt lúc ấy, vì còn phải đưa biên bản cho chưởng môn ký.

Bà Diệp từ chối. Bà nói tiệm bà ở chợ Cầu Ván đóng cửa mười ngày nay, mấy bà bán cá đầu chợ gửi đồ chờ sửa đã ba hôm. Cái trận bàn giữ lạnh cho thùng cá của bà Sáu Mão hỏng một góc, không sửa thì cá ươn. Tôi tưởng bà nói đùa. Không phải.

Chưởng môn hỏi bà có muốn nhận lại bản vẽ gốc không. Người của tông đã tìm thấy nó trong rương khóa ở thư phòng trưởng lão Nghiêm, giấy đã ngả vàng, góc dưới có vòng xoắn hình con ốc vẽ bằng mực chu sa.

Bà Diệp cầm bản vẽ, nhìn rất lâu. Rồi bà gấp nó lại, trả cho chưởng môn.

– Để ở đây. – Bà nói. – Sau này đệ tử của tông có ai muốn học trận thì cho đọc. Bảo nó đếm cho đúng: chín khúc, không tính trận nhãn.

Một tháng sau, tôi có việc ra chợ Cầu Ván. Tôi ghé qua tiệm bà. Tiệm nhỏ, một gian, mặt tiền chừng hai sải tay, bên trong la liệt trận bàn giữ lạnh, trận bàn chống mọt gạo, trận bàn đuổi muỗi, cái nào cũng cũ. Bà Diệp ngồi sau quầy, cúi đầu sửa một cái trận bàn bé bằng cái đĩa, tay cầm cây bút lông nhỏ chấm chu sa. Một năm không dựng được trận lớn, bà nói vậy là vừa, vì đồ vặt ở chợ cũng đủ việc cho bà làm tới Tết.

Tôi đứng xem bà vẽ. Ở cuối nét cuối cùng của cái trận bàn bé xíu ấy, bà vẽ một vòng xoắn nhỏ hình con ốc. Không có khẩu lệnh, không có thần thức, chỉ là một nét mực. Tôi hỏi bà vẽ để làm gì.

Bà nói thói quen thôi, rồi đưa cái trận bàn cho cậu bé bán dầu đứng chờ. Cậu bé trả bà tám đồng.

— Hết —