Ông Ghe

Chương 1: Ông Ghe

Hạt gạo rơi ra khi Mai Trúc mở chiếc ghe giấy, lăn trên mặt bàn, dừng lại sát mép cuốn hồ sơ.

– Lại gạo. – Chị Hảo, điều dưỡng trưởng, nói, giọng mệt mỏi. – Trúc ơi, em coi giùm chị, tủ ông Ghe có ổ kiến nữa rồi. Chị dọn ba lần trong tháng này.

Mai Trúc hai mươi chín tuổi, làm công tác xã hội ở trung tâm bảo trợ xã hội được năm năm. Trung tâm nằm ở rìa thành phố, một dãy nhà ba tầng sơn vàng, sân có hai cây điệp, nuôi gần hai trăm người: người già không nơi nương tựa, người tâm thần lang thang, mấy đứa nhỏ khuyết tật bị bỏ ở cổng bệnh viện. Trúc phụ trách mười hai hồ sơ. Hồ sơ dày nhất là của ông Ghe. Cô thuộc từng tờ trong đó, từ biên bản tiếp nhận viết tay đã nhòe mực tới mấy chục lá phiếu khám định kỳ ghi đúng một dòng như nhau: ổn định, không nói, gấp giấy. Có lần chị Hảo trêu cô là người yêu của ông Ghe. Cô cười, không cãi. Cô chỉ nghĩ, một người đàn ông mười tám năm gấp đi gấp lại một chiếc ghe, chắc phải đang chờ một ai đó nhìn ra nó là chiếc ghe gì.

Không ai biết tên thật của ông. Mười tám năm trước, người ta thấy ông ngồi ở một trạm xe buýt trên xa lộ, áo quần rách, tóc dài, không nói. Công an phường đưa ông về trung tâm. Hồ sơ ghi: nam, khoảng ba mươi lăm tuổi, rối loạn tâm thần, không giấy tờ, không khai được nhân thân. Tên trong hồ sơ là "Nguyễn Văn Vô Danh", ngày sinh ước lượng. Người trong trung tâm gọi ông là ông Ghe.

Bởi vì ông chỉ làm đúng một việc. Ông gấp ghe giấy.

Ông gấp bằng mọi thứ giấy ông có: giấy báo cũ, tờ lịch, giấy gói bánh mì, vỏ hộp thuốc. Không phải chiếc thuyền giấy ba mũi mà con nít nào cũng gấp. Ghe của ông có thân bầu tròn, mũi cong, hai cánh buồm dựng đứng, cánh trước lớn, cánh sau nhỏ, có cả một đường gấp nhỏ xíu ở mũi giống như con mắt ghe. Gấp xong, ông lấy trong túi áo ra một hạt gạo, bỏ vào lòng ghe, rồi đặt chiếc ghe lên bậu cửa sổ. Hết bậu cửa thì đặt lên tủ. Hết tủ thì đặt dưới gầm giường. Hằng tháng chị Hảo phải gom đi một bao tải.

Gạo ông lấy từ nồi cơm. Mỗi bữa ông để dành lại vài hạt sống, xin chị nhà bếp. Chị nhà bếp cho, vì ông không bao giờ xin thêm thứ gì khác.

– Ông bỏ gạo vô làm gì vậy ông? – Trúc hỏi, lần đầu tiên, năm năm trước.

Ông Ghe nhìn cô, cái nhìn trống trơn như mặt nước lặng. Rồi ông nói câu duy nhất mà cô từng nghe ông nói:

– Cho ghe khỏi đói.

Năm năm nay Trúc thử mọi cách. Cô gửi ảnh ông lên các trang tìm người thân, gửi cho công an các tỉnh, nhờ đài phát thanh địa phương đọc thông báo. Chỉ có một lần, ba năm trước, một người đàn bà ở Long An gọi tới. Bà nói ông Ghe giống chồng bà, mất tích từ năm hai ngàn lẻ năm. Bà đi xe khách lên, mang theo một túi cam sành và tấm ảnh cưới. Trúc dẫn bà vào phòng. Bà nhìn ông Ghe, nhìn tấm ảnh, rồi nhìn ông Ghe. Bà ngồi xuống cạnh ông, gọi tên chồng ba lần. Ông Ghe vẫn gấp. Bà cầm tay ông lên coi, rồi buông ra, nói chồng tui có cái nốt ruồi ở ngón cái, ông này không có. Bà để lại túi cam, đi về. Trúc tiễn bà ra cổng, nghe bà nói: vậy là ổng chết thiệt rồi, cô ha. Trúc không biết trả lời sao.

Từ đó Trúc sợ những cuộc điện thoại. Sợ hơn cả việc không ai gọi.

Ông Ghe không có giọng quê, vì ông gần như không nói. Không có hình xăm, không có vết sẹo đặc biệt. Chỉ có những chiếc ghe.

Chiều hai mươi lăm Tết, trước khi về quê, Trúc ghé phòng ông. Ông ngồi bên cửa sổ, đang gấp một chiếc ghe bằng tờ lịch tháng Chạp. Ngón tay ông gầy, cong, mà gấp nhanh, chính xác, không một đường lệch.

– Con về quê ăn Tết, ông. – Cô nói. – Quê con ở Quảng Ngãi.

Ông Ghe dừng tay.

Đó là lần đầu tiên trong năm năm, Trúc thấy ông dừng tay khi đang gấp. Ông ngẩng lên, nhìn cô. Rồi ông đặt chiếc ghe vừa gấp xong vào lòng bàn tay cô, lấy trong túi áo ra một hạt gạo, bỏ vào.

Ông chưa từng cho ai chiếc ghe nào.

— Hết chương 1 —