Một bờ gạch, gọi với sang cũng nghe

Chương 3: Một bờ gạch, gọi với sang cũng nghe

Ông Tiếp không trả lời được.

Ông nghĩ mãi suốt một tuần. Ô đất trống của ông nằm giữa mộ bà Nhài và ô đất trống của bà Doanh. Mà ô đất trống của bà Doanh lại nằm giữa ô của ông và mộ ông Thông. Một hàng bốn ô, hai người chết, hai người sống, sắp như con xúc xắc, xoay kiểu gì cũng có người nằm lẻ.

Ông nói với bà chuyện ấy ở rằm tháng Mười Một. Hai người ngồi trên bờ gạch, ấm chè nguội dần trong giỏ ủ. Trời hanh, gió bấc thổi ràn rạt qua đồng gốc rạ.

– Thằng Hợi nó nói cũng phải. – Ông Tiếp bảo. – Mình sống thì còn tính được, chết thì nằm một chỗ mãi. Tôi lấy bà, sau này tôi nằm cạnh bà thì bà Nhài nằm một mình. Tôi nằm cạnh bà Nhài thì người ta bảo tôi bỏ bà.

Bà Doanh im một lúc lâu.

– Bên nội nhà tôi cũng hỏi rồi. – Bà nói. – Chú em ông Thông sang tận nhà. Chú ấy không nói nặng, chỉ bảo chị muốn đi bước nữa thì đi, nhưng cái ô đất cạnh anh Thông thì chị trả lại cho họ, để họ cho người khác.

– Thế bà bảo sao?

– Tôi bảo để tôi nghĩ.

Hai người ngồi im. Một đàn sáo bay ngang, đậu xuống ruộng bên cạnh, mổ mổ gốc rạ rồi bay đi.

– Hay là thôi. – Ông Tiếp nói, giọng nhỏ. – Thôi thì mình cứ thế này. Rằm ra đây uống chè. Không ai nói gì.

Bà Doanh không trả lời. Bà đứng dậy, cầm cái chén của mình, đổ nốt chỗ chè nguội xuống chân bờ gạch, rồi đi về, không chào.

Rằm tháng Chạp, bà không ra nghĩa trang.

Ông Tiếp ra từ sáng sớm, ngồi đến trưa. Cái ấm chè mang ra rót đầy hai chén, một chén ông uống, một chén để nguyên trên bờ gạch đến lúc nguội ngắt, có con kiến bò quanh miệng chén.

Đến trưa thì anh Hợi ra. Anh ra để sửa lại cái bát hương của mẹ, nhân tiện đưa ông Kỳ giữ nghĩa trang gói chè Tết. Thấy bố ngồi một mình, anh không nói gì. Anh lặng lẽ thay chân hương, lau bia mộ, rồi đi lên chòi.

Ông Kỳ đang ngồi đánh vỏ lạc, thấy anh thì rót nước mời.

– Bố anh ngồi đấy từ sáng.

– Vâng.

– Bà Doanh không ra.

– Vâng.

Ông Kỳ đặt cái ấm xuống, nhìn anh Hợi một lúc, rồi bảo:

– Anh Hợi này. Tôi già rồi, chuyện nhà anh tôi không nên nói. Nhưng có một chuyện tôi giữ bốn năm, giờ thấy nên nói.

Anh Hợi ngẩng lên.

– Hồi mẹ anh còn nằm, bà ấy nhờ người chở ra đây một buổi. Bà ấy đi không được, phải ngồi xe lăn, thằng cháu tôi đẩy dọc bờ vùng. Bà ấy ngồi ở đầu hàng thứ tư nhìn rất lâu. Lúc ấy ông Thông mất được hai năm, bên cạnh mộ ông ấy có ô đất trống bà Doanh mua sẵn. Mẹ anh hỏi tôi ô bên cạnh nữa còn không. Tôi bảo còn, nhưng chỗ cao, xa đường, lại sát nhà người ta, chọn chỗ khác cho thoáng. Bà ấy không nghe. Bà ấy mua luôn hai ô, một cho bà ấy, một cho bố anh, mua cái ô sát ô bà Doanh.

– Mẹ con mua?

– Bà ấy trả tiền tôi, đếm từng tờ. – Ông Kỳ nói. – Rồi bà ấy bảo tôi một câu, tôi nhớ đến giờ. Bà ấy bảo: ông Tiếp nhà tôi là người không chịu được im lặng, phải có người cãi nhau với ông ấy thì ông ấy mới sống được. Tôi đi trước, để ông ấy nằm cạnh người biết cãi.

Anh Hợi ngồi im. Cái chén nước trên tay anh nghiêng đi, chè chảy xuống ống quần mà anh không biết.

– Lúc ấy tôi tưởng bà ấy nói đùa. – Ông Kỳ nói tiếp, giọng khàn khàn. – Hai bà ấy cấy chung tổ đổi công hai mươi năm, cãi nhau với ai thì bà Doanh cũng cãi nhau với bố anh nhiều nhất. Cãi chuyện nước vào ruộng, chuyện trâu nhà ai ăn mạ nhà ai. Mẹ anh ngồi giữa, cười. Bà ấy biết người ta hơn người ta biết mình.

Anh Hợi đứng dậy. Anh nhìn ra phía hàng mộ thứ tư, chỗ bố anh vẫn ngồi trên bờ gạch, lưng còng, cái mũ len kéo sụp xuống tai. Rồi anh đi ra, không phải về phía bố, mà về phía bờ vùng dẫn vào làng.

Chiều hôm ấy, anh Hợi gõ cổng nhà bà Doanh.

Bà Doanh đang ngồi ở bếp gói bánh chưng sớm, tay đầy lá dong. Thấy anh, bà đứng dậy, lau tay vào tạp dề, mặt hơi tái.

– Anh Hợi đấy à. Anh vào nhà.

Anh Hợi không vào. Anh đứng ở sân, giữa mấy cái nong phơi đỗ xanh, nói một hơi như sợ đứt.

– Bác Doanh ạ. Hôm trước con hỏi bố con một câu không phải. Con hỏi bố sau này nằm đâu. Bố con không trả lời được, con tưởng con thắng. Hôm nay con mới biết mẹ con đã trả lời câu ấy từ bốn năm trước rồi, chỉ có con là không biết.

Bà Doanh đứng sững.

– Mẹ con chọn chỗ ấy. – Anh Hợi nói. – Mẹ con mua cái ô cho bố con, ngay sát ô của bác. Mẹ con dặn ông Kỳ là để bố con nằm cạnh người biết cãi nhau với bố.

Bà Doanh ngồi phịch xuống cái ghế con, lá dong rơi xuống đất. Bà nhớ ra buổi chiều bốn năm trước, khi bà sang thăm bà Nhài lần cuối. Bà Nhài nắm tay bà, cười, bảo một câu mà lúc ấy bà nghe không hiểu. Bà ấy bảo: tôi với bà làm hàng xóm cả đời rồi, sau này bà làm hàng xóm với ông nhà tôi hộ tôi nhé.

Bà đã tưởng bà Nhài nói chuyện ở làng. Bà đã gật đầu cho bà ấy yên lòng.

– Bác ra nghĩa trang đi bác. – Anh Hợi nói. – Bố con ngồi từ sáng. Chè nguội rồi, chắc phải đun lại.

Bà Doanh ra nghĩa trang lúc mặt trời gần lặn. Bà mang theo cái ấm tích nhà bà, chè mới pha, nóng bỏng tay, và cái chậu cúc vạn thọ mà bà ôm từ nhà ra, nặng trĩu, phải nghỉ ba lần dọc bờ vùng.

Ông Tiếp vẫn ngồi đó. Thấy bà, ông đứng dậy, rồi lại ngồi xuống, rồi lại đứng dậy, không biết làm gì với hai bàn tay.

Bà không nói gì. Bà đặt cái chậu cúc vạn thọ xuống, không phải giữa ô đất của bà như mọi khi, mà ngay trên bờ gạch, chỗ ranh giới giữa hai ô. Rồi bà rót chè, đưa ông một chén.

– Sang năm ông trồng khoai thì trồng cả hai ô. – Bà nói. – Bỏ đất không, phí.

Ông Tiếp cầm chén chè, tay run, nước sánh ra ngón tay.

– Còn chuyện nằm đâu?

– Sống thì về ở với nhau. – Bà Doanh nói, mắt nhìn ra cánh đồng gốc rạ đang chuyển màu tím. – Chết thì ai về chỗ nấy. Ông cạnh bà Nhài, tôi cạnh ông Thông. Hai cái ô này cách nhau có một bờ gạch. Đêm nằm buồn, gọi với sang cũng nghe.

Ông Tiếp nhìn bà một lúc lâu. Rồi ông bật cười, cái cười khục khục trong cổ họng như người bị sặc.

– Gọi sang để cãi nhau à?

– Thì ông có chịu được im đâu.

Ông Kỳ ngồi ở chòi đầu bờ vùng, thấy hai cái bóng trên bờ gạch đổ dài ra ruộng, sát vào nhau. Ông rít một hơi thuốc lào, nhả khói, rồi lấy cuốn sổ ô đất ra, lật đến trang hàng mộ thứ tư. Chỗ hai ô trống, ông lấy bút bi gạch một đường nối, nhỏ thôi, như người ta đánh dấu hai thửa ruộng đã dồn về một chủ.

Xong ông gấp sổ lại, ngồi nghe tiếng hai người cãi nhau vọng lên từ giữa đồng, xem năm sau trồng khoai tím hay khoai vàng.

— Hết —