Chiếc hoa đăng cuối cùng

Chương 1: Chiếc hoa đăng cuối cùng

Huế, tám giờ tối. Toronto, chín giờ sáng.

Tố Nga đứng trong toa tàu điện ngầm chật ních, một tay vịn thanh sắt lạnh, một tay giơ điện thoại sát mặt, tai nghe nhét kín. Trên màn hình, sông Hương đen thẫm, lấp loáng ánh đèn lồng đỏ treo dọc mạn thuyền. Tiếng đàn nguyệt dạo lên mấy tiếng, rồi giọng Huy cất lên, chậm rãi, mềm như lụa ướt, câu đầu tiên của bài Nam ai.

Người đàn ông to béo đứng cạnh cô trong toa tàu mặc áo phao, cầm cốc cà phê giấy, liếc nhìn màn hình điện thoại của cô với vẻ tò mò. Cô nghiêng máy đi một chút, không muốn chia sẻ.

Hai năm nay, sáng nào cũng vậy. Cô đi tàu từ căn phòng thuê ở phía tây thành phố tới phòng thí nghiệm thủy văn ở trường, bốn mươi phút. Bốn mươi phút ấy là buổi diễn ca Huế trên thuyền rồng của Huy, từ bến dưới chân cầu Trường Tiền chạy ngược lên phía chùa Thiên Mụ, neo giữa dòng. Anh dựng điện thoại trên một cái giá nhỏ cạnh chỗ ngồi của mình, quay về phía sân khấu, để cô nghe cả buổi, thấy cả khách ngồi trên mấy hàng ghế gỗ, uống chè hạt sen, vỗ tay sau mỗi bài.

Cuối buổi, như mọi thuyền ca Huế khác, khách được thả hoa đăng. Những chiếc đèn giấy nhỏ hình hoa sen, cắm nến, đặt trên mặt nước, trôi theo dòng thành một vệt sáng lấp lánh. Huy bao giờ cũng thả chiếc cuối cùng. Anh cầm điện thoại, chĩa camera xuống mặt nước, đặt chiếc hoa đăng của anh xuống, nói khẽ:

– Chiếc ni của em.

Rồi anh tắt máy, vì lúc đó tàu của cô cũng vừa vào ga.

Huy ba mươi tuổi, hát ca Huế từ năm mười sáu, đàn nguyệt học của ông nội, giọng ca học của bà ngoại. Ban ngày anh sửa đàn ở một tiệm nhỏ trong kiệt gần chợ Đông Ba, tối hát trên thuyền của dượng Tài, chồng của dì anh. Tố Nga quen anh năm cô học năm cuối đại học, đi cùng đoàn bạn nước ngoài nghe ca Huế, ngồi hàng ghế đầu, cầm hoa đăng mà không biết thắp. Anh cúi xuống thắp hộ, hỏi một câu bằng giọng Huế nặng trịch, cô không nghe ra, phải hỏi lại ba lần.

Năm sau cô sang Toronto học thạc sĩ về lũ lụt. Cô chọn ngành ấy vì năm nào Huế cũng ngập, năm nào nước cũng lên tới bậc thềm nhà ngoại cô ở Kim Long.

Tuần đầu tiên ở đây, chuyến tàu điện ngầm của cô dừng giữa hai ga, dưới lòng đất, hai mươi phút. Đèn trong toa chớp tắt. Loa nói gì đó nhanh quá cô không nghe kịp. Người ta vẫn bình thản đọc sách, chỉ mình cô ngồi bấu chặt quai ba lô, tim đập thình thịch, thấy bức tường đen kịt ngoài cửa kính như sắp ép vào người. Cô gọi cho Huy. Bên ấy là chín giờ tối, anh đang ngồi trên thuyền giữa giờ nghỉ. Cô không nói được câu nào ra hồn. Anh không hỏi gì cả, chỉ cầm cây đàn nguyệt lên, hát cho cô nghe một câu hò mái nhì, rồi một câu nữa, cho tới khi tàu chạy lại. Sáng hôm sau, và mọi sáng sau đó, anh gọi cho cô đúng lúc cô bước lên tàu.

Huế, chín giờ tối. Toronto, mười giờ sáng.

Thầy hướng dẫn của Tố Nga, một ông người Hà Lan tóc bạc, gọi cô vào văn phòng, đưa cho cô một tập giấy.

– Đề cương của em tốt. Tôi có một suất học bổng tiến sĩ. Ba năm. Em ở lại không?

Cô cầm tập giấy, nói cảm ơn, nói sẽ suy nghĩ. Cô đi ra hành lang, đứng nhìn cơn mưa lạnh đầu thu quất vào cửa kính, lá phong đỏ dính bết trên lối đi lát gạch.

Ba năm. Cô chưa nói với Huy.

Huế, tám giờ tối. Toronto, chín giờ sáng.

Đầu tháng Mười, Huế vào mùa mưa. Trên màn hình, mưa lất phất trên mái thuyền, đèn lồng đỏ đong đưa trong gió. Huy hát bài Lý mười thương, rồi bài Hò mái nhì. Cô vịn thanh sắt trên tàu, nghe, nhắm mắt.

Có cái gì đó khác.

Cô mở mắt, nhìn kỹ màn hình. Camera vẫn quay về phía sân khấu, vẫn thấy ông đàn bầu ngồi bên trái, bà ca nương mặc áo dài tím ngồi bên phải. Nhưng hết bài Lý mười thương, không có tiếng vỗ tay. Hết bài Hò mái nhì, cũng không.

Cô nghĩ khách ngại vì mưa. Người ta ngồi co ro, ai mà vỗ tay.

Một tuần sau, cô để ý thêm: không có tiếng chén va lách cách. Không có tiếng ai nói chuyện thì thầm giữa các bài. Không có tiếng trẻ con.

Hai tuần sau, cuối buổi, Huy cầm điện thoại chĩa xuống mặt sông như mọi khi, đặt chiếc hoa đăng của anh xuống.

– Chiếc ni của em.

Tố Nga nhìn màn hình rất lâu, lâu đến mức tàu vào ga mà cô quên xuống.

Trên mặt sông Hương đen thẫm, giữa mưa lất phất, chỉ có đúng một chiếc hoa đăng. Không có vệt sáng nào phía trước. Không có chiếc nào trôi bên cạnh.

— Hết chương 1 —