Mắt bà Thiềm

Chương 3: Mắt bà Thiềm

Nửa tháng sau, bà Thiềm về.

Hai nhà Phí và Từ cùng kéo đến nhà bà, mang theo trầu cau làm lễ tạ, định nhờ bà đứng ra xin lỗi bốn họ, đổi cau về đúng chỗ. Kén đi theo mẹ. Tú đi theo cha. Hai người đứng ở hai đầu sân, không nhìn nhau, nhưng cứ chốc chốc lại liếc.

Đến cổng nhà bà Thiềm thì gặp thêm hai tốp nữa. Nhà họ Liễu làng Đoài, có cô Hồng đi theo. Nhà họ Mai làng Hạ, có cậu Tú buôn vải đi theo. Bốn nhà đứng chật cả cái sân nhỏ, ai nhìn ai cũng ngượng.

Bà Thiềm ngồi ở hiên, đang xâu kim. Cái kim nhỏ, sợi chỉ đỏ, trời đã gần chạng vạng, bà xâu một lần là xỏ trúng, không cần nheo mắt. Kén đứng gần nhất, thấy rõ.

– Các bác đến đông thế – Bà Thiềm nói, đặt cái kim xuống. – Có chuyện gì?

Ông Phí Văn Đạt đứng ra trước, kể đầu đuôi. Ông kể rất khéo, chỗ nào cũng đổ cho cái ngã ba đầu đình, cho trời nắng, cho mâm đồng giống nhau, không có câu nào trách mắt bà Thiềm. Kể xong, ông xin bà đứng ra đổi cau.

Bà Thiềm nghe xong, không nói gì. Bà quay sang nhìn nhà họ Liễu.

– Còn nhà bác Liễu? Cũng xin đổi à?

Ông Liễu ngập ngừng. Cô Hồng đứng sau ông, mặt đỏ ửng, cúi xuống nhìn mũi hài. Cậu Tú làng Hạ thì đứng sát phía sau cô Hồng hơn mức cần thiết, tay cầm một cuộn lụa màu hoàng yến, gói rất đẹp.

– Nhà tôi... – Ông Liễu gãi gáy. – Nửa tháng nay cậu Tú làng Hạ sang nhà tôi bốn lần. Lần nào cũng mang lụa sang cho con Hồng xem. Con bé chọn được mười hai màu, cậu ấy chép lại hết, bảo là để đặt thợ nhuộm. Nhà tôi buôn vải mấy đời, chưa thấy ai hiểu vải như cậu ấy. – Ông ngừng một chút. – Nếu bà bảo đổi thì nhà tôi đổi. Nhưng con Hồng thì nó bảo không.

Cả sân im lặng. Rồi tất cả quay sang nhìn hai nhà Phí và Từ.

Kén cảm thấy mặt mình nóng ran. Tú đứng bên kia sân, mặt cũng đỏ như quả gấc.

Bà Thiềm cầm cái kim lên, xâu nốt mũi chỉ dở, rồi nói chậm rãi:

– Mắt tôi kém thật. Bốn mươi năm làm mối, càng ngày càng kém. Kém đến nỗi có những thứ người ta muốn tôi thấy thì tôi không thấy được.

Bà đặt cái kim xuống, nhìn thẳng vào Kén, đôi mắt mở to, không nheo chút nào.

– Hội chùa tháng Giêng, tôi ngồi ở gốc đa. Tôi thấy một cô gái nuôi tằm đứng cãi nhau với một anh học trò ở hàng cây giống. Cãi về chuyện ghép dâu lên gốc dâu rừng thì tằm có ăn không. Cãi nửa canh giờ, chẳng ai mua cây nào, mà chẳng ai chịu bỏ đi. Hai đứa không biết tên nhau. Lúc về, mỗi đứa ngoái lại hai lần.

Kén há miệng ra. Nàng nhớ buổi hội chùa ấy. Nàng nhớ có một anh chàng cao gầy cãi với nàng về lá dâu, cãi đến mức nàng bực mình bỏ về, về đến nhà vẫn còn bực, đến tối vẫn còn nghĩ ra thêm mấy câu cãi lại. Nàng không nhớ mặt. Chỉ nhớ là đôi tay anh ta dính đất.

Ở bên kia sân, Tú đã quay mặt đi, hai tai đỏ rực.

– Cũng hội chùa ấy – Bà Thiềm nói tiếp, quay sang cô Hồng. – Tôi thấy một cô gái nhà buôn vải đứng ở sạp lụa, nghe một anh buôn vải nói chuyện về màu nhuộm. Cô ấy đứng nghe đến mức người mẹ gọi ba lần không thưa.

Cô Hồng lấy khăn che nửa mặt. Cậu Tú làng Hạ cười, cái cười của người buôn bán vừa biết mình thắng một vụ lớn.

– Bà cố ý đổi à? – Mẹ Kén hỏi, giọng nửa giận nửa không.

– Tôi già rồi, mắt kém – Bà Thiềm đáp, lại nheo mắt, lại thành hai sợi chỉ. – Hai buồng cau giống nhau quá. Mà bốn nhà các bác cũng nhận đấy chứ. Cau lên bàn thờ nửa tháng rồi, giờ còn muốn đổi thì các bác tự đổi. Tôi không đủ mắt mà nhìn nữa.

Ông Phí Văn Đạt đứng ngẩn ra giữa sân. Rồi ông vỗ đùi đánh đét một cái.

– Thảo nào! Hôm ấy bà đứng ở cổng nhà tôi, nhặt một quả cau sâu ở giữa buồng mà tôi đứng ngay cạnh chẳng nhìn ra nó sâu chỗ nào. Mắt kém mà nhặt được quả sâu giữa buồng cau trăm quả!

Bà Thiềm không đáp, chỉ với tay lấy miếng trầu têm sẵn, bỏ vào miệng nhai, nheo mắt nhìn lên mái hiên như đang tìm con thạch sùng.

Không ai đổi.

Trên đường về, hai nhà Phí và Từ đi chung một đoạn đến ngã ba đầu đình. Hai ông bà đi trước, bàn ngày cưới. Kén và Tú đi sau, cách nhau một sải tay.

– Cái hôm hội chùa – Kén nói, không nhìn anh. – Là anh à?

– Ừ.

– Sao anh không nói?

– Tôi tưởng cô vẫn còn giận. – Tú gãi đầu. – Hôm ấy cô bảo tôi ghép cây như đóng đinh vào gỗ.

– Thì anh ghép mắt bưởi mà buộc chặt quá, nhựa không lên được.

– Bây giờ tôi buộc lỏng rồi.

Kén đi thêm mấy bước. Rồi nàng nói:

– Cái lá dâu ghép, tằm nhà tôi ăn rồi. Tuổi ba ăn được. Tuổi bốn ăn khỏe hơn lá thường.

Tú dừng lại.

– Thật à?

– Thật. Năm sau anh ghép cho tôi ba sào.

– Ba sào thì phải hai năm.

– Thì hai năm.

Họ đi tiếp. Đến ngã ba, Tú phải rẽ về làng Thượng, Kén phải rẽ về làng Đông. Hai người đứng đó, chẳng ai rẽ. Rồi Tú đưa tay ra, ngập ngừng, cầm lấy bàn tay Kén, cái bàn tay quen bóc kén tằm, chai ở đầu ngón. Cầm một lúc rất ngắn, rồi buông ra như sợ ai thấy.

Kén nhìn quanh. Bờ ruộng vắng tanh. Chỉ có xa xa, ở cái quán nước đầu đình, một bà già đang ngồi, nheo mắt nhìn ra phía đồng.

Kén biết bà ấy chẳng nhìn thấy gì đâu.

— Hết —