Két bạc đầy lá

Chương 1: Két bạc đầy lá

Ông hàng thịt mở két ra, và một nắm lá bàng đỏ au rơi xuống chân ông, lả tả như mùa thu.

– Con hồ ly! – ông gào lên, giọng vang cả dãy hàng thịt chợ Cửa Mới. – Lại con hồ ly!

Sáng ấy là lần thứ mười bảy trong một tháng. Một cô gái gầy gò, quấn khăn đỏ bạc màu, đi chợ từ sớm, mua hàng, trả bằng bạc trắng sáng loáng, không mặc cả một tiếng. Đêm về, người bán đếm tiền, cất két. Sáng ra mở két thì bạc thành lá bàng.

Ông cai chợ Hàm đứng giữa sân chợ, đập cây roi mây xuống bàn, tuyên bố treo thưởng hai mươi lượng bạc thật cho ai bắt được con hồ ly.

Ứng Văn Kỷ đứng trong đám đông, nghe tới chữ hai mươi lượng thì giơ tay.

Anh ba mươi tám tuổi, ba lần thi Hương, ba lần hỏng. Lần thứ ba, anh đốt hết sách vở, lên núi Tản xin theo một ông đạo sĩ già học trừ yêu, vì nghĩ việc ấy chắc ít phải viết văn sách hơn. Học được năm năm, ông thầy mất, anh xuống núi, đi dạo khắp các phủ, sống bằng nghề trừ yêu và viết thuê câu đối. Câu đối thì người ta khen. Trừ yêu thì còn đang tập.

– Hai mươi lượng ít quá, – anh nói với ông cai Hàm. – Hồ ly tinh biết hóa bạc ra lá là hồ ly ba trăm năm trở lên. Ba mươi lượng.

Ông cai Hàm nheo mắt nhìn anh: cái áo the sờn, cái khăn xếp lệch, cái túi vải đựng một cây bút lông với một bó bùa vàng.

– Hai mươi lăm. Bắt được mới trả.

– Đồng ý.

Ứng Văn Kỷ không đi tìm hồ ly ngay. Ngày đầu tiên, anh đi một vòng chợ, hỏi từng nhà bị mất. Anh ghi nhớ trong đầu, như ngày xưa học thuộc Tứ thư. Tối về, nằm trên chiếu ở cái quán trọ sau chợ, anh xếp lại.

Ông hàng thịt đầu dãy: mất quá nửa. Mười hai lạng bạc, sáng ra còn năm lạng, bảy lạng kia là lá.

Bà hàng gạo cạnh cổng: mất bảy phần. Cô gái mua hai thúng gạo, trả một lạng, sáng ra còn ba phân bạc, còn lại là lá.

Ông hàng vải ở dãy giữa: mất ba phần.

Bà hàng nước chè đầu ngõ: không mất gì. Cô gái mua một bát chè xanh, trả một đồng, sáng ra đồng tiền vẫn là đồng tiền.

Ông bán rổ rá ở góc chợ: không mất gì.

Bà hàng xôi: mất một phần mười. Bà nói chắc bà đếm nhầm.

Ứng Văn Kỷ nằm nhìn lên mái tranh. Nếu là hồ ly ăn trộm, sao nó không lấy sạch? Nếu nó trả bằng lá, sao có nhà vẫn là bạc?

Anh ngồi dậy, thắp đèn, viết ra giấy hai cột. Một cột tên nhà, một cột phần bạc mất. Rồi anh viết thêm cột thứ ba: điều người ta đồn về nhà ấy.

Ông hàng thịt đầu dãy, người ta đồn bơm nước vào thịt, một cân thịt nửa cân nước.

Bà hàng gạo, người ta đồn trộn gạo cũ vào gạo mới, rắc thêm sạn cho nặng cân.

Ông hàng vải, người ta đồn thước đo của ông ngắn hơn thước chợ ba đốt tay.

Bà hàng nước chè và ông bán rổ rá, không ai đồn gì.

Ứng Văn Kỷ nhìn ba cột chữ dưới ánh đèn. Rồi anh bật cười, cười tới mức phải lấy tay bịt miệng cho khỏi đánh thức người trọ bên cạnh.

— Hết chương 1 —