Chín giờ tối

Chương 1: Chín giờ tối

Cái đèn măng sông kêu xì xì rồi tắt phụt.

– Bà Rạng ơi, máy nổ hết dầu rồi! – Con bé y tá chạy vào, ướt từ đầu đến chân. – Đường xuống huyện suối lên ngập cầu, anh Thiết lội ra coi về bảo không qua được!

Quyên nằm trên cái giường tre ở buồng trong trạm xá, nghe câu ấy mà tim đập như trống. Không phải vì tin xấu. Vì cái tên. Bà Rạng.

Cô ngồi dậy. Khớp gối kêu răng rắc. Cô nhìn xuống hai bàn tay mình dưới ánh đèn bão con bé y tá vừa thắp: mười ngón tay sưng phồng ở các đốt, cong queo như rễ cây cà phê, da mu bàn tay nhăn nheo lấm tấm đồi mồi. Cô thử nắm tay lại. Các ngón tay chỉ khép được một nửa, đau buốt lên tận cổ tay.

Đêm qua, cô còn là Nguyễn Thị Quyên, bốn mươi lăm tuổi, nữ hộ sinh trưởng khoa sản bệnh viện tỉnh, vừa xong ca trực thứ ba trong tuần. Cô nhớ mình lái xe máy về nhà dưới mưa, nhớ ánh đèn pha của một chiếc xe tải. Rồi không nhớ gì nữa.

Con bé y tá đứng trước giường, nhìn cô chờ đợi. Mười chín tuổi, mặt tròn, tóc kẹp bằng cái kẹp nhựa, đôi dép tổ ong lấm đất đỏ. Ký ức của người khác trồi lên trong đầu Quyên như nước ngấm qua cát: con bé tên Nhung, vừa học xong trung cấp y ở thị xã, về xã Ia Kha được bốn tháng. Bà Rạng là bà đỡ của cả xã từ hồi dân Thái Bình theo đợt kinh tế mới lên đây khai hoang, mười năm trước. Bà đỡ ở quê gần bốn mươi năm, lên đây đỡ tiếp. Trạm xá có y sĩ trưởng, nhưng ông đi họp trên huyện từ chiều qua, kẹt ở bên kia suối.

– Chị Sương vỡ ối rồi bà ạ. – Nhung nói. – Con khám thì... con không chắc. Con sờ thấy cái gì mềm mềm, không phải đầu.

Quyên đứng dậy. Hai chân bà Rạng run, nhưng đứng được.

Phòng đẻ của trạm xá là một gian nhà gỗ thưng ván, mái tôn. Mưa đập trên mái như đổ sỏi. Hai cây đèn bão, một cái bàn đẻ đóng bằng gỗ, một hộp dụng cụ inox đã luộc sôi, một chồng khăn vải. Không có máy gì cả. Không có máy theo dõi tim thai, không có máy hút, không có phòng mổ, không có bác sĩ gây mê ở tầng trên. Ống nghe tim thai là một cái ống gỗ hình loa.

Sản phụ là chị Sương, hai mươi bốn tuổi, con so, nằm co trên bàn đẻ, mồ hôi ướt đẫm tóc mai. Chồng chị, anh Thiết, đứng ngoài hiên, quần ướt sũng đến bẹn vì vừa lội ra suối.

Quyên khám. Ngón tay bà Rạng cứng, không nhạy như ngón tay cô, nhưng ba nghìn ca đẻ vẫn nằm trong đầu cô, và cái đầu biết rõ mình đang sờ thấy gì.

Ngôi mông. Con so. Cổ tử cung mở chừng sáu phân. Bệnh viện tỉnh mà cô làm, ca này hầu như chắc chắn sẽ lên bàn mổ. Ở đây, bàn mổ gần nhất cách sáu chục cây số, và một con suối đang gầm.

Cô áp cái ống gỗ lên bụng chị Sương, cúi xuống nghe. Tim thai đều, khỏe. Cô đếm theo cái đồng hồ đeo tay cũ của Nhung. Một trăm bốn mươi.

– Bà ơi, có đẻ được không? – Nhung hỏi, giọng run.

Quyên nhìn hai bàn tay mình, rồi nhìn hai bàn tay con bé. Tay Nhung trẻ, mềm, ngón dài. Run, nhưng là run vì sợ, không phải vì khớp.

Cô biết câu trả lời trước khi mở miệng. Cô không thể đỡ ca này. Với hai bàn tay này, cô không giữ nổi một em bé trơn tuột, không làm nổi những thao tác cần sự chính xác từng chút. Nếu có ai đỡ, đó phải là Nhung.

– Đẻ được. – Cô nói. Giọng bà Rạng khàn, đặc, đúng chất Thái Bình. – Nhưng con đỡ. Bà nói, con làm.

Nhung tái mặt.

— Hết chương 1 —