Món cuối cùng

Chương 3: Món cuối cùng

Món thứ sáu: mặc áo cử nhân chụp một tấm ở hồ Goong.

Đó là món duy nhất Quý không tự trả được.

Hằng ngồi trên giường xếp, cầm tờ giấy, đọc đi đọc lại dòng thứ sáu. Nghĩa ngồi dưới sàn, lưng dựa thùng sách. Ngoài ngõ có tiếng xe máy chạy qua, tiếng ai đó gọi nhau í ới, tiếng tivi nhà bên đang phát thời sự.

– Hồ Goong thì không mang về Hương Khê được – Hằng nói.

– Áo thì mang được – Nghĩa nói.

Sáng hôm sau, ngày trước lễ tốt nghiệp, Nghĩa ra phòng công tác sinh viên xin thuê thêm một bộ áo cử nhân. Chị cán bộ hỏi tên sinh viên. Nghĩa nói thật. Chị cán bộ nhìn Nghĩa một lúc, rồi đưa bộ áo, nói mượn thôi, không thuê, trả trước thứ Hai.

Chiều đó Nghĩa chở Hằng trên chiếc xe máy cũ, đi bảy mươi cây số về Hương Khê. Theo đường Hồ Chí Minh ngược lên phía tây, rồi rẽ vào đường làng, hai bên là đồi chè, đồi bưởi, ruộng lúa đang trổ đòng xanh rì. Áo cử nhân nằm trong ba lô Hằng đeo trước ngực, cùng với cuốn Cơ học đất mua lại ba mươi nghìn và tờ danh sách.

Quý đang ở trên mái một căn nhà hai tầng xây dở ở đầu xã, cởi trần, đội nón cối, da đen bóng, tay cầm bay. Thấy hai đứa dưới đất, Quý đứng sững, rồi tụt xuống giàn giáo nhanh như con sóc.

– Bay ra đây làm gì? Mai tốt nghiệp mà!

Nghĩa đưa cho Quý tờ danh sách. Quý đọc, mặt đỏ lên, rồi cười, cái cười như ngày xưa đứng bếp bị Hằng chê canh mặn.

– Tờ này tao tìm mãi không thấy. Tưởng vứt rồi.

– Mày trả đủ năm món rồi – Hằng nói. – Theo trí nhớ. Còn món sáu.

Hằng lấy áo cử nhân ra. Màu xanh đậm, viền vàng, mũ vuông có tua rua.

Quý nhìn bộ áo, im lặng rất lâu. Tay Quý dính vữa, Quý chùi hoài vào quần mà không sạch.

– Tao không tốt nghiệp. Mặc làm gì.

– Thì mày ghi "mặc áo", đâu có ghi "tốt nghiệp" – Nghĩa nói. – Đọc lại mà xem. Kỹ sư mà đọc đề không kỹ.

Quý bật cười. Mấy ông thợ phụ đang trộn vữa dưới đất cũng cười theo, dù không biết chuyện gì.

Không có hồ Goong. Hằng chọn một cái ao sen sau nhà văn hóa xã, nước lặng, bên kia là dãy đồi chè, nắng chiều vàng như mật. Quý tắm qua ở giếng nhà bên, mặc cái áo sơ mi trắng duy nhất có, khoác áo cử nhân lên ngoài. Áo hơi ngắn, vì Quý cao hơn Nghĩa nửa cái đầu. Mũ vuông đội lệch. Hằng chỉnh lại ba lần mới chịu.

Nghĩa giơ điện thoại lên. Quý đứng giữa bờ ao, tay cầm cuốn Cơ học đất như cầm tấm bằng. Hằng chạy vào đứng một bên, kéo Nghĩa vào đứng bên kia, giơ tay ra xa chụp kiểu tự chụp. Ba cái mặt chen nhau trong khung hình, nắng rọi chói, Quý nheo mắt, Hằng cười hở lợi, Nghĩa nhắm một mắt vì ngược sáng.

Bố Quý chống gậy đi từ nhà ra, đứng ở đầu bờ ao, nhìn ba đứa. Ông không nói gì. Rồi ông đưa tay lên vuốt lại cái cổ áo cử nhân bị gấp của Quý, chậm chạp, run run, như sợ làm nhàu.

Lúc Hằng vào bếp phụ mẹ Quý, Nghĩa với Quý ngồi trên bậc thềm, nhìn ra cái sân xi măng đầy rơm phơi. Nghĩa hỏi sao trả nợ mà không nói với ai, tụi tao ở ngay đó.

Quý bóc một hạt lạc, bỏ vỏ vào lòng bàn tay, nói chậm:

– Tao bỏ học là tao bỏ ngang cái thành phố đó. Đi mà không chào ai. Tao không muốn người ta nhớ tao là thằng bỏ ngang mà còn nợ. Mỗi lần ra mua sắt, tao trả một món. Trả xong thì thấy như mình vẫn còn một chân ở đó.

– Thế sao không ghé phòng?

– Ghé thì tụi mày hỏi bao giờ tao học lại. Tao không trả lời được.

Nghĩa không hỏi nữa. Hai đứa ngồi bóc lạc tới khi Hằng gọi vào ăn cơm, vỏ lạc chất thành một đống nhỏ giữa hai đứa, như hồi năm hai ngồi ôn thi ngoài hành lang dãy trọ.

Tối đó Nghĩa và Hằng ở lại ăn cơm. Mẹ Quý kho cá bống với tiêu, mặn hơn người ta một chút. Hằng ăn ba bát, không chê câu nào. Mười giờ đêm hai đứa chạy xe về Vinh, kịp ngủ bốn tiếng trước lễ tốt nghiệp.

Sáng hôm sau, trong lễ tốt nghiệp ở hội trường lớn, khi Nghĩa bước lên nhận bằng, trong túi áo cử nhân của Nghĩa có một tờ giấy kẻ ô gấp làm tư. Sáu dòng, sáu dòng đều đã gạch. Dòng thứ sáu gạch bằng mực bút bi xanh, nét gạch nghiêng nghiêng, mạnh tay, xuyên cả sang mặt sau. Bên cạnh, chữ Quý: "Xong. Còn nợ Hằng một nồi canh cua bớt mặn."

— Hết —