Hai cái tên trong một danh sách

Chương 2: Hai cái tên trong một danh sách

Bà Nhuận, mẹ chồng Ngần, sáu mươi bốn tuổi, giáo viên tiểu học về hưu, lương hưu bốn triệu hai một tháng. Cả đời bà chưa từng ký một tờ giấy nào dày quá hai trang.

Sáng thứ Hai, Ngần xin nghỉ phép, sang nhà mẹ chồng. Bà đang ngồi ở hiên phơi bánh đa nem cho đám giỗ cuối tuần, từng tấm tròn xếp trên phên tre. Bà không ngẩng lên.

– Con sang đòi mẹ trả lại căn hộ chứ gì?

– Con sang xem hợp đồng mẹ ký.

Bà Nhuận chỉ tay vào trong nhà. Bản hợp đồng góp vốn để trên nóc tủ lạnh, cạnh lọ tăm, có một con thiên nga nhựa đè lên làm chặn giấy. Cô nhân viên áo hồng hẳn cũng đã tặng bà một con.

Ngần ngồi xuống bàn uống nước, đọc. Chị đọc chậm, dòng nào cần thì chụp ảnh lại bằng điện thoại. Điều khoản bên nhận góp vốn được quyền chậm bàn giao không giới hạn trong trường hợp "khó khăn khách quan". Điều khoản bên góp vốn đơn phương chấm dứt thì mất ba mươi phần trăm số đã góp. Không có một chữ nào về bảo lãnh. Bên nhận góp vốn là một công ty cổ phần có vốn điều lệ ba mươi tỷ, trong khi dự án được quảng cáo là một nghìn hai trăm tỷ.

Kiếp trước chị cũng đã đọc những dòng này, và chị đã tặc lưỡi. Ai mua chung cư mà chẳng ký những hợp đồng như thế.

Chị đặt bản hợp đồng xuống, đi ra hiên, ngồi xuống phên bánh đa cạnh bà Nhuận.

– Mẹ ơi. Mẹ có tin con không?

Bà Nhuận lật một tấm bánh đa.

– Mẹ tin con là đứa cẩn thận. Mẹ không tin cẩn thận mãi thì có nhà.

Ngần không cãi. Chị biết bà không sai. Mười năm qua bà nhìn hai đứa con trai đi thuê nhà, chuyển chỗ bốn lần, lần nào cũng kéo theo cái bàn thờ nhỏ bọc trong chăn. Bà muốn con cháu có một chỗ để bàn thờ không phải dời nữa.

Kiếp trước, bà mất năm 2022, ở căn phòng thuê thứ năm. Trước khi mất, bà vẫn hỏi Tuân dự án đã xây tới tầng mấy.

Chị đứng lên. Chị cần một thứ mà bà Nhuận tin hơn tin con dâu.

Chiều hôm ấy, Ngần không về công ty. Chị đi hai nơi.

Nơi thứ nhất là một văn phòng của Trung tâm đăng ký giao dịch, tài sản. Ở đó, ai cũng có thể nộp phiếu yêu cầu cung cấp thông tin về giao dịch bảo đảm, tra theo tên của bên bảo đảm, nộp lệ phí là xong. Chị điền tên công ty chủ đầu tư, mã số doanh nghiệp in ngay trên đầu bản hợp đồng. Chị là kế toán, chị biết một doanh nghiệp nhỏ muốn làm dự án lớn thì tiền phải đến từ đâu.

Bốn ngày sau, chị nhận kết quả. Quyền sử dụng khu đất của dự án đã được thế chấp tại một ngân hàng thương mại từ tháng Mười một năm 2015, để bảo đảm một khoản vay chưa xoá đăng ký.

Nơi thứ hai là trang thông tin của Sở Xây dựng Hà Nội. Ở đó có danh sách những dự án nhà ở hình thành trong tương lai đã đủ điều kiện được bán. Chị lọc theo Hà Đông. Danh sách có mười một dự án. Dự án có cái hồ thiên nga không nằm trong số ấy.

Tối thứ Năm, Ngần in cả hai thứ ra giấy, kẹp vào một cái bìa nhựa trong. Chị mang sang nhà mẹ chồng, đặt lên bàn, cạnh con thiên nga nhựa.

Bà Nhuận đeo kính, đọc từng dòng, ngón tay dò theo như dò bài tập của học trò.

– Thế chấp là sao?

– Là mảnh đất ấy đang là tài sản đảm bảo của ngân hàng, mẹ ạ. Chủ đầu tư vay tiền, cầm cố đất. Nếu họ không trả được, ngân hàng có quyền với mảnh đất trước tất cả những người góp vốn như mẹ.

– Thế thì người ta lừa à?

– Con không biết họ có định lừa không. – Ngần nói thật. – Có khi họ cũng định xây thật. Nhưng nếu họ thiếu tiền giữa chừng, người mất trắng là mẹ, chứ không phải ngân hàng.

Bà Nhuận gỡ kính ra. Một lúc lâu, bà hỏi:

– Mẹ ký rồi. Giờ làm sao?

– Theo hợp đồng, mẹ đơn phương chấm dứt thì mất ba mươi phần trăm. Một trăm sáu mươi hai triệu.

Bà Nhuận nhìn ra sân. Ngần biết bà đang tính: một trăm sáu mươi hai triệu là ba năm lương hưu.

– Nhưng con không định chấm dứt theo hợp đồng. – Ngần nói. – Con định đòi lại đủ.

— Hết chương 2 —