Bàn trong cùng

Chương 3: Bàn trong cùng

Sáng đầu tiên quán bán được chín mươi bát. Ngày thường là hơn ba trăm.

Người ta chụp tờ giấy, đưa lên mạng. Trong một nhóm ăn uống của thành phố, tấm ảnh có hơn hai nghìn lượt bình luận trước buổi trưa. Có người khen. Có người bảo làm màu, bán hàng bẩn sáu tuần giờ mới dán giấy xin lỗi. Có người viết dài dòng rằng quán phở đầu phố bên kia vẫn tráng bánh nhà đều đặn, sao ai cũng khen quán bà Chút. Cô Dịu đọc đến đâu, mặt tái đến đó. Bách giật điện thoại khỏi tay cô, úp xuống mặt tủ.

Chiều hôm ấy, hai cán bộ của đoàn kiểm tra tới. Một anh lớn tuổi, một chị trẻ hơn, cầm theo mấy cái túi đựng mẫu. Họ lịch sự, hỏi xưởng nào, lấy hàng từ ngày nào, có hóa đơn hay không. Họ xin xem bếp, lấy mẫu bột gạo, mẫu bánh vừa tráng, mẫu nước dùng. Anh cán bộ lớn tuổi đứng nhìn cái nồi gang một lúc lâu.

– Nhà mình còn tráng tay à?

– Dạ, từ sáng nay tráng lại.

– Sáu tuần qua thì không. – Anh ấy nói, không phải câu hỏi. – Tờ giấy ở cửa tôi đọc rồi. Trong bốn mươi quán lấy hàng của xưởng ấy, đến giờ mới có nhà mình tự khai.

Bốn ngày sau có kết quả. Mẫu bánh nhà tráng không có hàn the. Chị cán bộ trẻ gọi điện báo, giọng có vẻ vui hơn mức cần thiết. Bách cảm ơn, rồi in kết quả ra, dán bên cạnh tờ giấy cũ, không bóc tờ giấy cũ đi.

Khách không về ngay. Tuần đầu, mỗi sáng một trăm bát, một trăm hai mươi bát. Có những người vào, gọi một bát, ăn chưa hết đã đứng dậy. Có những người đến cầm tờ giấy hẹn ăn lại. Bách mời đủ, không hỏi gì. Một cậu sinh viên ăn xong bát mời lại gọi thêm một bát nữa, trả tiền, bảo anh rằng cả tháng Tám cậu ăn ở đây mà không biết gì, giờ cậu chỉ muốn biết bát phở thật nó thế nào.

Ông giáo Từ không đến.

Sáng nào Bách cũng để ý cái bàn trong cùng. Ngày thứ nhất trống. Ngày thứ hai trống. Đến ngày thứ năm, anh hỏi cô Dịu ông giáo ở đâu.

– Phố Hàng Đồng, đầu ngõ có cây bàng. Cháu định làm gì?

– Cháu mang cho ông một bát.

Cô Dịu nhìn anh như nhìn một đứa trẻ con.

– Bách ạ, người ta không đến là người ta không muốn đến. Mình mang tới tận nhà thì thành ra ép người ta.

Bách không mang. Nhưng tối hôm ấy anh không ngủ được. Anh nghĩ đến bốn mươi hai buổi sáng ông giáo giơ sợi bánh lên trước cửa sổ. Ông thấy. Chắc chắn ông thấy. Thế mà ông vẫn ăn, vẫn trả tiền, vẫn chào cô Dịu rồi đi. Anh không hiểu nổi vì sao một người thấy rõ như thế lại không nói một câu.

Sáng ngày thứ chín, trời trở rét đột ngột. Năm giờ rưỡi, quán mới mở cửa, ông giáo Từ đẩy cửa kính bước vào. Ông mặc áo dạ cũ, quàng khăn len, đứng đọc tờ giấy và tờ kết quả xét nghiệm dán bên cạnh một lúc lâu, rồi đi vào bàn trong cùng, kéo ghế ngồi.

Bách tự tay chần bánh, xếp thịt, chan nước. Anh bê bát phở ra, đặt trước mặt ông, rồi đứng đó, không đi.

Ông giáo Từ nhón một sợi bánh, giơ lên trước cửa sổ. Ánh sáng xám của buổi sớm mùa đông xuyên qua sợi bánh mảnh. Bách không nhìn thấy con cá từ chỗ anh đứng, nhưng anh thấy ông giáo nheo mắt, nghiêng sợi bánh một chút, rồi một chút nữa.

– Lệch, – ông nói.

– Dạ, bà cháu khâu lại. Bà bảo bà già rồi, lệch một tí.

Ông giáo đặt sợi bánh xuống bát. Ông cầm đũa, nhưng chưa ăn.

– Anh biết vì sao sáu tuần qua tôi vẫn ăn không? – Ông hỏi, mắt nhìn bát phở.

– Cháu không biết.

– Ngày thứ nhất không thấy con cá, tôi nghĩ bà cụ yếu, nhà có chuyện. Ngày thứ mười, tôi nghĩ hay là người ta thay tấm vải. Ngày thứ hai mươi, tôi biết là bánh mua. – Ông giáo Từ múc một thìa nước dùng, thổi. – Tôi ăn ở đây từ năm bảy mươi hai. Tôi muốn xem nhà này có nói không.

– Nếu nhà cháu không nói thì sao ạ?

Ông giáo húp thìa nước, đặt thìa xuống.

– Thì tôi vẫn ăn. Nước dùng vẫn ngon. Nhưng tôi sẽ không dẫn thằng cháu nội tôi đến đây nữa.

Ông ăn hết bát phở, chậm rãi, không nói thêm câu nào. Lúc đứng dậy, ông đặt năm mươi nghìn dưới cái lọ tăm như mọi bận, rồi đặt thêm năm mươi nghìn nữa.

– Bát này của tôi, không phải bát mời. – Ông chỉ tờ giấy ở cửa. – Còn kia là bát của thằng cháu tôi. Mai tôi dẫn nó đến.

Hôm sau là chủ nhật. Sáu giờ sáng, ông giáo Từ dẫn theo một thằng bé chừng mười tuổi, đầu đội mũ len đỏ, vào ngồi bàn trong cùng. Bách bê hai bát phở ra. Ông giáo nhón một sợi bánh, đưa cho thằng bé, bảo nó giơ lên trước cửa sổ.

Thằng bé nheo một mắt, nhìn mãi, rồi reo lên:

– Có con cá! Ông ơi, nó bơi lệch!

Ở gian bên cạnh, bà nội Bách nằm nghe tiếng thằng bé, tiếng nồi tráng bánh dưới bếp vừa xèo một tiếng, và cười.

— Hết —