Con yến thứ nhất

Chương 3: Con yến thứ nhất

Ông Lực không tin. Nhưng ông là thợ máy, mà thợ máy thì không tin lời ai, chỉ tin cái gì tháo ra được. Ông mượn chiếc điện thoại cũ của thằng Tín con trai, gác nó trên sân thượng nhà bà Tư Thiệt, quay thẳng vào cái lỗ vuông từ bốn giờ chiều đến bảy giờ tối, năm buổi liền. Tối nào ông cũng ngồi tua lại, mắt dí vào màn hình.

Năm buổi, ba trăm phút, không một con yến nào bay vào.

Sang tuần thứ hai, hai ông chủ ghe trong xóm nghe chuyện cũng mang điện thoại lên quay cùng. Bà Tư Thiệt pha nước chanh mang lên, đứng chống nạnh nhìn ba ông đàn ông ngồi dí mắt vào ba cái màn hình như ba con cò rình cá.

Rồi ông Lực làm một việc mà bà Duyến không bảo ông làm. Ông đến gặp anh Định, xin rút vốn. Anh Định bảo được, theo hợp đồng thì báo trước ba tháng. Ông Lực xin rút ngay, chịu mất một tháng lãi. Anh Định bảo dạo này dòng tiền đang kẹt vì vừa nhập thêm thiết bị, xin ông đợi qua Tết.

Hai ông chủ ghe kia cũng xin rút. Anh Định bảo đợi qua Tết.

Ba hôm sau, ông Lực mang ba cái điện thoại, một tập hợp đồng góp vốn viết tay có chữ ký anh Định và lời khai của bà mẹ vợ đến công an phường. Người tiếp là Thiếu tá Trịnh Văn Thông, người Phù Mỹ, ít nói, ngồi xem hết từng đoạn quay, không tua nhanh đoạn nào. Ông bảo chưa thể kết luận gì, vì chưa ai mất tiền. Nhưng một người nhận tiền của bốn mươi hộ, hứa trả lãi từ một nguồn mà nguồn ấy không có thật, thì cơ quan công an phải xác minh.

Việc xác minh mất bảy tuần. Bà Duyến lẽ ra phải về Hà Nội từ lâu, nhưng bà bảo con bé sơ sinh chưa cứng cáp, bà ở thêm. Ai cũng biết bà ở lại vì chuyện gì.

Hôm lấy lời khai, Thiếu tá Thông hỏi bà một câu ngoài biên bản, lúc đã gấp tập hồ sơ lại.

– Sao bà nghĩ tới chuyện ngồi đếm chim hả bà?

Bà Duyến cầm chén nước ông rót, xoay xoay trong tay.

– Hồi trẻ tôi đứng quầy mậu dịch. Hàng về kho bao nhiêu bao, xuất ra bao nhiêu bao, tối nào cũng phải khớp. Không khớp là cả tổ ở lại đếm tới nửa đêm. Ông trưởng kho bảo tôi, cái gì người ta khoe là có, thì phải xem nó đi vào cửa nào. – Bà đặt chén xuống. – Yến thì phải vào bằng cái lỗ ấy. Mà cái lỗ ấy không con nào vào.

Thiếu tá Thông gật đầu, ghi thêm một dòng vào cuốn sổ tay riêng, rồi tiễn bà ra tận cổng.

Người ta tìm thấy xe tải ở một bãi xe ven đường Quy Nhơn đi Sông Cầu, của em vợ anh Định. Người ta tìm thấy những hoá đơn mua yến thô ở một vựa ngoài Khánh Hoà, mỗi quý một lần, đúng tuần trước mỗi buổi thu hoạch. Người ta tìm thấy bên trong căn nhà bốn tầng hàng nghìn thanh gỗ treo tổ đã mục, phủ bụi, mạng nhện giăng từ tầng này xuống tầng kia. Mấy chục cái tổ cũ đã đen như than.

Buổi sáng công an đến làm việc tại căn nhà yến, cả xóm đổ ra. Tin đi nhanh hơn gió đầm. Người ta đứng chật con ngõ cát, có người cầm cả cây sào chống ghe. Vợ anh Định ôm đứa con gái mười tuổi đứng nép trong cổng, mặt trắng bệch. Ông bán cá mai đứng đầu, gào lên đòi tiền thuốc huyết áp của vợ. Có hòn gạch ai đó ném vào tường, vỡ toang một mảng vữa xám.

Bà Duyến chống gậy đi ra, đứng giữa ngõ, giữa đám đông với cái cổng. Bà thấp hơn mọi người cả cái đầu.

– Đập nhà người ta thì lấy lại được đồng nào? – Bà nói, giọng không to nhưng sắc như lưỡi dao cau. – Công an đang làm việc. Ai mất bao nhiêu, về nhà tìm giấy tờ, mang lên phường mà khai. Đứa bé kia nó có lấy của ai đồng nào đâu mà các anh các chị đứng chửi trước mặt nó.

Đám đông lặng đi. Bà Tư Thiệt bước ra đứng cạnh bà, rồi cái Hoà, rồi ông Lực. Ông bán cá mai buông cây sào xuống, quay đi, vai rung rung.

Anh Định khai tất cả trong một buổi chiều. Sáu năm trước, nhà yến của anh có chim thật. Năm đầu tiên được hai trăm con, năm thứ hai được gần nghìn. Anh mở cho bà con góp vốn để xây thêm tầng. Rồi người ta đóng cọc làm cảng cá ở bờ đầm bên kia, tiếng búa máy dội cả mùa khô. Đàn yến bỏ đi trong ba tháng. Anh không dám nói. Anh vay chỗ này trả lãi chỗ kia, nhận thêm người góp để trả người cũ. Mua yến ngoài về bày lên rổ cho bà con xem. Mỗi tháng anh cầm sổ đi trả lãi từng nhà, nhận lời cảm ơn, ăn cơm với người ta, rồi về nằm nghe cái loa kêu ríu rít vào một căn nhà rỗng.

Tổng cộng mười một tỷ của bốn mươi mốt hộ. Còn lại trong tài khoản chưa tới hai tỷ.

Ông Lực lấy lại được một phần nhỏ, theo những gì cơ quan điều tra thu hồi được, còn chờ toà xét xử. Không ai trong xóm lấy lại đủ. Nhưng không ai góp thêm đồng nào nữa, và cái nhà bán ghe để góp vốn cuối cùng chưa kịp chuyển tiền.

Bà Duyến về Hà Nội vào một buổi chiều tháng Mười Một. Ông Lực chở bà ra ga Diêu Trì, cả đường không nói câu nào. Lúc xách túi lên tàu cho bà, ông mới ấp úng.

– Mẹ ơi, cái hôm mẹ hỏi chim mấy giờ về tổ, cả xóm cười mẹ.

– Thì họ cười. – Bà nói. – Tôi bán chè, người ta cười tôi suốt.

Một tuần sau, cái Hoà gọi điện ra Hà Nội. Giọng nó lạ lắm, nửa cười nửa khóc.

Căn nhà yến bị niêm phong, nhưng không ai tắt cái hẹn giờ của dàn loa. Chiều nào bốn giờ đúng, loa vẫn rúc lên, ríu rít, dồn dập, vào một căn nhà không còn ai. Cả xóm nghe quen, không ai buồn để ý.

Chiều hôm qua, thằng Tí ngồi trên sân thượng nhà bà Tư Thiệt ăn kẹo lạc bà ngoại để lại. Năm giờ bốn mươi, nó hét toáng lên, chạy xuống gọi mẹ.

Một con chim nhỏ, đen, cánh dài như hai lưỡi liềm, lượn ba vòng trên mái tôn, rồi chui thẳng vào cái lỗ vuông.

– Bà ơi, con đếm được một con rồi. – Thằng Tí giành điện thoại của mẹ, hét vào máy. – Bà nợ con một cái kẹo.

Bà Duyến cầm điện thoại, đứng giữa chõng chè đầu ngõ Thổ Quan, giữa tiếng xe máy và tiếng rao xôi lúc chiều muộn, cười đến nỗi mấy ông xe ôm phải ngoái lại nhìn.

– Ừ. Bà nợ. Mai bà gửi vào.

— Hết —