Cái áo trên mắc thứ ba

Chương 1: Cái áo trên mắc thứ ba

Cô ấy đứng ở cửa hàng tôi đúng mười phút mới vào. Tôi biết vì tôi đếm. Cái đồng hồ quả lắc của ông nhà tôi để lại treo trên tường, cứ mười lăm phút gõ một tiếng, gõ đến tiếng thứ hai thì cô ấy bước qua bậc cửa.

– Bà Tuệ còn nhớ cháu không ạ?

Tôi nhớ. Ở tuổi bảy mươi hai, tôi quên chỗ để kính lão ngày ba lần, quên tên đứa cháu nội út, nhưng tôi không quên một số đo nào. Vòng ngực tám mươi hai. Vòng eo sáu mươi mốt. Vòng mông tám mươi chín. Dài áo một mét hai mươi tám, chừa năm phân gấu. Người mảnh, vai xuôi, tay dài hơn người thường một đốt. Mai Phương Linh.

– Cô Linh. Áo đỏ son, gấm Vạn Phúc, thêu nhành đào ở tà trước.

Cô ấy đứng sững, rồi cười, mà mắt thì không cười.

– Bà vẫn giữ ạ?

Tôi không trả lời, chỉ chống tay vào bàn đứng dậy, đi ra sau tấm rèm hoa, đến cái mắc thứ ba từ trái sang. Cái áo ở đó, trùm trong túi ni lông, năm năm rồi. Thỉnh thoảng tôi lấy ra phơi gió chỗ cửa sổ tầng hai cho khỏi ẩm, cho khỏi mốc chân thêu. Con dâu tôi cứ bảo mẹ vứt đi cho rộng chỗ. Tôi bảo cái áo đã cắt theo người ta rồi thì không phải của mình nữa, mình chỉ giữ hộ.

Mấy chục năm làm nghề ở phố Hàng Gai, khách đặt rồi không lấy, tôi gặp vài lần. Người thì đi nước ngoài, người thì không đủ tiền, người thì chê. Áo ấy tôi bán cho người vừa số đo, hoặc tháo ra may cho cháu. Riêng cái áo đỏ son này thì không. Nó là áo ăn hỏi. Áo ăn hỏi không ai đến lấy thì không bán được, ai mua.

Năm năm trước, cô Linh đến cùng một anh cao gầy, đeo kính, tay cầm cái túi đựng hộp bánh cốm Hàng Than. Anh ấy tên Kiên, Đỗ Trung Kiên, làm kỹ sư cầu đường. Anh trả tiền đặt cọc một nửa, không mặc cả lấy một đồng. Đến buổi thử áo lần hai, cô Linh mặc vào, đứng trước gương, anh ấy đứng sau lưng cô nhìn mãi không nói gì, cho đến lúc tôi phải gõ thước vào bàn: "Anh này, nói một câu đi chứ". Anh ấy đỏ mặt, bảo "Bà may đẹp quá ạ". Tôi bảo "Tôi may cái áo, chứ có may cái người đâu".

Rồi hai tuần trước ngày ăn hỏi, không ai đến lấy áo. Tôi gọi điện cho cô Linh, thuê bao. Gọi cho anh Kiên, anh ấy nghe máy, im một lúc, rồi bảo: "Bà giữ hộ cháu. Tiền còn lại cháu xin trả sau". Rồi không bao giờ đến.

Bây giờ thì cô Linh đứng đây. Tôi bỏ cái áo ra khỏi túi ni lông, trải lên bàn cắt. Màu đỏ son vẫn đượm, nhành đào thêu vẫn còn nguyên, chỉ có cổ áo hơi ngả vàng.

Cô ấy đưa tay chạm vào nhành đào. Rụt lại.

– Bà ơi, cháu muốn nhờ bà sửa lại cái áo này. Tháng sau em gái cháu cưới. Cháu muốn mặc nó.

– Mặc áo ăn hỏi của mình đi ăn cưới em gái?

– Không ai biết đây là áo ăn hỏi đâu bà. – Cô ấy nói nhanh, như đã tập trước. – Chỉ là cái áo đỏ. Cháu không muốn phí. Với lại… cháu chưa trả nốt tiền. Cháu trả bà.

Tôi đeo kính, nhìn cô ấy từ đầu đến chân. Năm năm, cô ấy đầy đặn hơn một chút. Vai không còn xuôi như trước, có vẻ như cô ấy mang vác gì đó nhiều. Tay vẫn dài.

– Đứng lên bục, tôi đo lại.

Vòng ngực tám mươi lăm. Vòng eo sáu mươi bốn. Áo cũ không mặc vừa nữa.

– Phải thả ra, – tôi nói. – May mà ngày xưa tôi chừa đường may rộng. Cô may đo ở hàng khác thì người ta cắt sát, chỉ có nước bỏ.

– Bà lúc nào cũng chừa đường may ạ?

– Áo ăn hỏi thì chừa. Người ta ăn hỏi xong còn cưới, cưới xong còn có con. Tôi may cho cái áo mặc được mấy lần.

Cô ấy cúi đầu. Tôi cầm phấn may vạch lên vải. Phấn trắng trên nền đỏ son, nét vạch run hơn ngày xưa. Tay tôi bây giờ phải tì vào cạnh bàn mới vạch thẳng được.

– Tuần sau cô đến thử, – tôi nói. – Thứ Bảy, ba giờ chiều.

Cô ấy về rồi, tôi ngồi lại một lúc lâu trong cửa hàng, nghe tiếng xe máy ngoài phố, tiếng người bán hàng rong rao "ai bánh mì nóng giòn đây", tiếng cái đồng hồ quả lắc gõ. Rồi tôi mở cuốn sổ ghi khách ra, lật lại trang năm năm trước. Ở góc trang có số điện thoại của anh Kiên, viết bằng bút chì.

Tôi không gọi. Đàn bà bảy mươi hai tuổi mà đi làm mối thì người ta cười cho. Tôi chỉ ghi thêm vào sổ, bên cạnh tên cô Linh: "Đến lấy áo sửa. Thứ Bảy, ba giờ."

Ba ngày sau, anh Kiên đến.

— Hết chương 1 —