Cây thước gỗ

Chương 3: Cây thước gỗ

Ba tháng sau, tháng Mười, có bài kiểm tra xác nhận hoàn thành chương trình tiểu học, tổ chức ở trường tiểu học của phường, sáng Chủ nhật.

Ba tháng đó tui tập viết tay trái. Tối nào cũng tập ở lớp, rồi về nhà tập tiếp. Bàn tay trái ban đầu viết được, mà không có sức, viết nửa trang là mỏi. Cô Thùy chỉ tui cầm viết sao cho khỏi lem mực, vì tay trái viết là cái bàn tay chà lên chữ mới viết. Cổ đi kiếm trên mạng, in ra cho tui mấy tờ hướng dẫn cho người thuận tay trái, cách để nghiêng tờ giấy, cách ngồi. Cổ nói hồi nhỏ trong lớp cổ có một đứa con gái thuận tay trái, cũng bị gõ tay, cũng bỏ học. Cổ không muốn có đứa thứ hai.

Mà cái tui không ngờ là cô Thùy cũng đổi khác. Tối nào tụi nhỏ ồn quá, cổ không đứng chờ nữa. Cổ gõ cái bút lên bàn ba cái, nói một câu, không lớn, mà chắc nịch: "Bi đang viết. Mấy đứa nhỏ tiếng giùm cô." Cả lớp im re, vì tụi nó cũng muốn coi thằng Bi viết tay trái. Có bữa tui nghe cổ nói điện thoại ngoài hiên, nói đợt thực tập lần hai cổ được điểm khá rồi, cổ không còn sợ la học trò nữa, tại cổ biết la để làm gì.

Cuối tháng Chín, cô Thùy cho tụi tui làm thử một bài kiểm tra, có canh giờ như thi thiệt. Tui làm đúng hết phần tính. Mà tới phần Tiếng Việt, viết đoạn văn tả một người thân, cái tay trái của tui mới viết được nửa trang thì hết giờ. Cổ thu bài, chấm, rồi trả lại cho tui, không có điểm, chỉ có một dòng mực đỏ: "Đúng hết. Chậm. Còn ba tuần."

Tui về nhà, nằm úp mặt xuống gối, không ăn cơm. Ngoại ngồi ở mép giường, không dỗ, chỉ lấy cái quạt nan quạt cho tui. Một hồi lâu ngoại nói, giọng như nói với cái quạt: "Tay ngoại hồi xưa cũng chậm. Mà nó chậm tại nó bị bắt nghỉ lâu quá. Cho nó chạy hoài thì nó lẹ." Sáng ra tui dậy sớm hơn mọi bữa một tiếng, viết một trang trước khi đi lấy vé.

Ngoại thì tối nào cũng ngồi coi tui tập. Ngoại không nói gì. Có bữa ngoại kêu tui viết giùm ngoại cái tên ngoại, Trần Thị Sáu, rồi ngoại cầm cây viết bằng tay trái, viết theo, nét run run mà ra chữ. Ngoại cười, cái miệng móm mém, nói sáu chục năm rồi mới viết lại cái tên mình.

Sáng Chủ nhật đi thi, ngoại dậy từ năm giờ, nấu cho tui nồi cháo trắng với hột vịt muối. Lúc tui sắp ra cửa, ngoại kêu lại. Ngoại leo lên cái ghế đẩu, với tay lên kệ thờ, lấy xuống cây thước gỗ vàng khè dài ba tấc.

Tui đứng khựng lại. Cái tay trái tui tự nhiên rụt vô túi quần.

Ngoại bước xuống, cầm cây thước đưa cho tui, đưa bằng tay trái.

– Cầm theo mà kẻ lề – ngoại nói. – Cây thước này của ông cố bây khắc. Nó gõ tay hai đứa rồi, tới lúc nó làm chuyện khác.

Tui cầm cây thước. Gần mặt mới thấy mấy chữ khắc trên đó, mòn gần hết: "Trần Văn Lộ, thợ mộc, năm 1951". Tui lật qua mặt sau. Có một vết khắc mới, còn trắng màu gỗ, chắc ngoại lấy dao rọc giấy khắc tối qua, chữ xiêu xiêu mà đọc được: "Bi viết tay trái".

Phòng thi có mười hai đứa, toàn là con nít lớp tình thương với lớp phổ cập của mấy phường gần đó. Thầy coi thi phát đề. Tui đặt tờ giấy nghiêng qua bên phải như cô Thùy chỉ, lấy cây thước gỗ của ông cố kẻ cái lề đỏ bên trái, cầm viết bằng tay trái, và viết.

Đề Toán có bài đố về một người bán hàng thối tiền. Tui cười một mình. Phần Tiếng Việt kêu viết một đoạn văn ngắn tả người thân. Tui tả ngoại. Tả cái áo mưa nilon xanh, cái dù gãy cọng, cái miệng móm mém, cái tay trái ký chữ đẹp như giấy khen. Tui viết tới dòng cuối thì thầy coi thi báo còn năm phút. Tui đọc lại một lần, sửa một chữ "ngoại" bị thiếu dấu, rồi đặt viết xuống, ngồi chờ. Lần đầu tiên trong đời tui viết xong trước khi hết giờ.

Ra khỏi phòng thi, tui thấy cô Thùy đứng ngoài cổng trường, cột tóc đuôi gà, đeo kính gọng đỏ, tay cầm hai ly nước mía. Kế bên là ngoại, ngồi trên cái ghế nhựa của bà bán nước mía mượn, xấp vé số để trên đùi chưa bán tờ nào.

– Viết được không con? – ngoại hỏi.

Tui không nói. Tui chìa cây thước gỗ ra, chỗ cái lề đỏ còn dính một vệt mực. Ngoại cầm lấy, đưa sát mũi coi, rồi đưa cây thước lên gõ nhẹ một cái lên mu bàn tay trái của tui. Nhẹ hều, như muỗi đậu.

– Tay hên – ngoại nói.

Hai tuần sau có giấy xác nhận. Ngoại biểu tui đọc tên trên giấy cho ngoại nghe ba lần, rồi bỏ vô bao nilon, cất trên kệ thờ, ngay chỗ cây thước gỗ hồi xưa nằm. Còn cây thước, giờ nằm trong cặp của tui. Tui đăng ký học tiếp lớp sáu buổi tối ở trung tâm giáo dục thường xuyên. Ban ngày tui vẫn bán vé số. Thối tiền tay trái, xé vé tay trái, cuối ngày ghi giấy tính tiền với đại lý cũng tay trái.

Có bữa ông khách quen ở bến xe ngó tui ghi, hỏi sao viết tay trái, tay trái là tay xui mà.

Tui chưa kịp nói gì thì ngoại đứng kế bên, cầm xấp vé số bằng tay trái, quạt quạt cho mát, nói tỉnh bơ:

– Xui đâu mà xui. Tay nào viết ra được chữ thì tay đó hên.

— Hết —