Bo

Chương 2: Bo

Nhà thùng nằm sau nhà, xa chừng năm chục bước, là một dãy nhà mái tôn dài, bên trong toàn thùng gỗ to, to hơn cái phòng ngủ của Bo hồi ở trọ với má. Có hai mươi mấy cái thùng, cái nào cũng cao hơn ba người lớn chồng lên nhau, có thang gỗ bắc lên miệng. Mùi trong đó mặn chát, nồng, đứng lâu thì thấy cay mắt, nhưng Bo không ghét. Nó thấy cái mùi đó giống mùi của biển khi người ta nhốt biển vô thùng.

Ở trường, cô giáo cho cả lớp vẽ tranh gia đình em. Bo vẽ má mặc áo điều dưỡng trắng, chú Vĩnh đội nón lá, ông Chín đứng trên thang. Nó vẽ bà Tám đứng ở cửa nhà thùng, hai tay chống nạnh. Nó vẽ mình đứng xa xa, cạnh cái cây dừa, nhỏ hơn mọi người. Cô giáo hỏi sao con vẽ con xa vậy. Bo nói tại con chưa vô được nhà thùng.

Cô giáo không hiểu. Bo cũng không giải thích.

Bà Tám không cho Bo vô nhà thùng. Bà nói con nít vô té thùng chết. Bà nói chỗ đó là chỗ làm ăn, không phải chỗ chơi. Bà nói, lúc tưởng Bo không nghe, với bà Năm nhà bên, rằng nhà thùng là của ông bà để lại cho cháu nội, người ngoài vô làm chi.

Bo hiểu người ngoài là nó.

Nhưng ông Chín Ruộng thì cho. Ông Chín làm thợ nhà thùng từ hồi ông Tám còn sống, bảy mươi mấy tuổi, lưng còng, tay chân to, nói tiếng Phan Thiết nặng như cá cơm ướp muối. Buổi chiều, lúc bà Tám ngủ trưa, ông Chín ngoắc Bo vô, cho nó đứng dưới chân thang, nhìn ông leo lên kiểm thùng.

– Con nhìn đây. Cá cơm than, ba phần cá, một phần muối. Ướp vô thùng, nén đá lên, để đó. Không đụng. Mười hai tháng, có khi mười tám tháng. Nước mắm ngon là nước mắm biết chờ.

Ông chỉ cho nó cách coi màu nước mắm qua cái ống nhựa ở chân thùng, màu cánh gián là được, màu đục là hư. Ông chỉ cho nó cái thùng số bảy, thùng cũ nhất, gỗ bời lời đen bóng, ông Tám đóng từ năm bảy mươi sáu. Ông nói thùng số bảy là thùng ông Tám thương nhất, mẻ nào trong thùng đó cũng ra nước nhỉ ngon nhất nhà.

Bo lấy cuốn tập cũ, ghi lại hết. Ngày nào ướp thùng nào, ngày nào kéo rút, màu ra sao. Nó vẽ cái dãy thùng, đánh số. Nó không biết vì sao nó ghi. Có lẽ vì ở trường cô dạy, cái gì muốn nhớ thì ghi lại.

Một bữa, bà Tám dậy sớm hơn mọi khi, ra nhà thùng, thấy Bo đứng dưới chân thang thùng số bảy, ngước lên nhìn ông Chín.

Bà không la. Bà đứng ở cửa nhà thùng, nhìn nó. Rồi bà nói với ông Chín, giọng lạnh:

– Ông cho nó vô chi? Té xuống ai chịu?

Ông Chín leo xuống, phủi tay vô quần.

– Thằng nhỏ nó đứng dưới, có leo đâu. Mà bà coi, nó ghi sổ còn kỹ hơn thằng Vĩnh hồi nhỏ.

Bà Tám không nói gì. Bà quay về nhà. Tối đó, Bo nghe bà nói chuyện với chú Vĩnh ở nhà trước, giọng nhỏ, nó chỉ nghe được mấy chữ. Không phải máu mủ. Mai mốt nó lớn, nó giành. Chú Vĩnh trả lời gì, Bo không nghe rõ.

Bo chỉ nghe được một câu cuối, vì câu đó chú nói to hơn, giọng run:

– Má, hồi ba mất, ông Chín đâu phải máu mủ gì nhà mình. Vậy mà ổng ở lại giữ thùng cho má ba chục năm. Má có kêu ổng là người ngoài đâu.

Rồi nhà trước im re. Bo nằm trên gác, nghe tiếng sóng ngoài bến cá vọng vô, nghe tiếng bà Tám đi qua đi lại trên nền gạch, rất lâu.

Bữa cơm sau, Bo nhìn thấy trước chỗ chú Vĩnh ngồi có một cái tô nhựa xanh nữa. Cùng màu với cái của má.

Chú Vĩnh ăn bằng cái tô đó, không nói gì, như má. Bà Tám nhìn con trai, rồi nhìn hai cái tô nhựa xanh trên mâm, rồi nhìn năm cái chén sứ, trong đó có một cái đặt trước mặt Bo.

Bà ăn hết chén cơm, đứng dậy đi rửa chén, không ăn chén thứ hai.

— Hết chương 2 —