Nút ghế đơn

Chương 3: Nút ghế đơn

Chú Năm không chối. Tui tưởng chú sẽ chối, sẽ chửi, sẽ đuổi tui xuống khoang. Chú chỉ ngồi phịch xuống cái thùng nhựa, hai tay buông thõng giữa hai đầu gối, nhìn cái thúng trên sàn tàu.

Mười hai người còn lại đứng quanh. Không ai bỏ đi.

– Đêm đó gió giật cấp bảy. – Chú nói, giọng khàn đặc. – Tau cho gom thúng từ chín giờ. Năm thúng về. Thúng thằng Phiêu ở xa nhất, nó ham, nó câu đuổi theo một đàn mực xà. Tau quăng dây ra, nó chụp được, nó buộc dây vô quai thúng, tau với thằng Hiệu kéo.

Chú dừng lại. Thằng Hiệu đứng ở cửa hầm máy, cúi gằm mặt.

– Kéo được nửa đường thì sóng đánh ngang. Tàu nghiêng. Cái dây quấn vô bánh lái. Mi hiểu không, Trọn? Dây quấn vô bánh lái là tàu mất lái. Sóng cỡ đó mà mất lái, tàu nằm ngang sóng, một con sóng nữa là lật. Mười bốn người. Tau kêu thằng Phiêu nhảy xuống bơi vô, nó không nhảy, nó ôm cái thúng. Tau đếm tới ba.

Chú giơ bàn tay phải lên, nhìn nó như nhìn tay người khác.

– Tau cắt.

Gió đêm đó thổi lạnh. Đèn trên đầu kêu rè rè. Tui nghe tiếng mực ống quẫy trong khay, lách tách, như tiếng mưa lắc rắc.

– Về bờ, tau nói với má mi là dây đứt. – Chú nói tiếp. – Tau nói với biên phòng là dây đứt. Tau không nói ai là tau cắt. Tau sợ. Không phải sợ tù. Tau sợ má mi.

– Rồi cả xóm nói anh con buộc ẩu. – Tui nói. Tiếng tui run, mà không phải vì sợ.

Chú Năm nhắm mắt.

– Tau biết.

Tui đứng đó, cầm đầu dây. Trong đầu tui có một cái gì nóng như than, muốn bật ra thành tiếng la, thành một cú đấm. Tui mười chín tuổi. Chú Năm năm mươi tám. Chú ngồi trên thùng nhựa, hai vai rũ xuống, nhỏ thó như một ông già bán vé số.

Tui nghĩ tới mười ba người còn lại trên tàu đêm đó. Chú Bảy có đứa cháu nội mới đầy tháng. Thằng Hiệu mới cưới vợ. Tui nghĩ tới cái nút ghế đơn trên cọc sau lái, cái nút ai đó đã thắt lại cho tui trong đêm. Anh Phiêu không xô ai xuống biển. Anh chỉ sửa lại nút dây cho thằng em vụng về.

– Chú cắt là đúng. – Tui nói. – Mà chú nói láo là sai.

Chú Năm mở mắt, nhìn tui.

– Về bờ, chú qua nhà con. Chú nói với má con. Rồi chú ra đồn biên phòng, chú khai lại cho đúng. Anh con không buộc ẩu. Anh con buộc nút ghế đơn, chỉ có dao mới đứt.

Cả tàu im. Chú Bảy là người đầu tiên gật đầu. Rồi thằng Hiệu. Rồi từng người một.

Chú Năm đứng dậy. Chú không nói gì với tui. Chú đi tới bên cái thúng, cúi xuống, sờ vô cái vành quấn cước xanh. Rồi chú làm một chuyện cả tàu không ngờ. Chú kêu hai đứa phụ thả cái thúng xuống nước, buộc vô dây dài, và chú leo xuống ngồi trong đó.

– Chú Năm!

– Thả dây ra. – Chú nói. – Ba chục sải.

Tui nhìn chú Bảy. Chú Bảy gật. Tui cầm cuộn dây, thả ra từ từ. Cái thúng trôi ra xa dần, ra tới mép vùng sáng, đúng chỗ đêm nào người ngồi quay lưng cũng đứng đó. Chú Năm ngồi trong thúng, quay lưng về phía tàu.

Chú ngồi ở đó tới gần sáng. Từ trên tàu không ai nghe chú nói gì. Chỉ thấy cái lưng chú thỉnh thoảng rung lên, rồi đứng im, rồi lại rung. Tui cầm đầu dây suốt mấy tiếng đồng hồ, tay tê cứng mà không dám buông.

Có một lúc, chừng ba giờ, dây trong tay tui giật nhẹ hai cái. Không phải kiểu sóng giật. Hai cái liền nhau, rồi nghỉ, đúng như người ta giật dây ra hiệu cho người trên tàu: tui ổn, cứ để đó. Lúc đó chú Năm đang ngồi im, hai tay chống trên đầu gối. Tui thấy rõ mà.

Tui không nói với ai chuyện đó.

Mười tám ngày còn lại của chuyến biển, đêm nào dàn đèn cũng sáng trắng tới năm chục sải, và mép vùng sáng đêm nào cũng trống trơn. Mực xà về nhiều, chuyến đó tàu đầy hầm sớm ba ngày. Cái thúng quấn cước xanh nằm úp trên nóc ca bin, chú Năm buộc nó bằng ba vòng dây, không cho ai đụng.

Về tới cửa Sa Kỳ là một buổi chiều có nắng. Má đứng trên bờ kè như mọi lần có tàu về, tay che mắt. Chú Năm xuống trước tui. Chú vác cái thúng trên vai, đi thẳng tới chỗ má, đặt nó xuống dưới chân má, rồi chú quỳ xuống trên nền xi măng nóng.

Tui không nghe chú nói gì với má. Tui đứng xa. Tui chỉ thấy má cúi xuống, cầm cái đầu dây cụt lên, lật qua lật lại, rất lâu. Rồi má đưa tay đặt lên vai chú Năm, như người ta đặt tay lên đầu một đứa nhỏ.

Tuần sau, chú Năm lên đồn biên phòng làm việc ba buổi. Người ta làm lại biên bản. Ở chợ cá Sa Kỳ, người ta thôi nói câu thằng Phiêu buộc ẩu. Người ta nói chuyện khác, chuyện chú Năm, mà tui không muốn nghe.

Cái thúng của anh Phiêu, má không cho bán, không cho đốt. Má để nó dưới gốc dương sau nhà, buộc vô gốc cây bằng một sợi dây thừng.

Tui là người buộc. Tui ngồi xổm dưới gốc dương, thắt cái nút ghế đơn, tháo ra, thắt lại, cả chục lần. Lần cuối cùng thì vòng tròn đều, đuôi dây xếp gọn vô trong, sợi dây thít lại vừa tay.

Đêm đó tui ngủ một mạch tới sáng, lần đầu tiên từ năm ngoái. Sáng ra, tui đi ra gốc dương trước khi đánh răng.

Cái nút vẫn y nguyên như tui thắt. Không ai sửa lại.

— Hết —