Lần gõ cuối cùng

Chương 3: Lần gõ cuối cùng

Một tuần trước ngày ấy, bà Hai bảo Út Nhanh chèo ghe chở bà lên chợ. Bà không nói đi đâu. Tới chợ, bà chỉ tay về phía cái trại hòm của ông Sáu Hòm, nằm cuối dãy, sau tiệm bán vé số.

Ông Sáu đang bào gỗ, thấy bà Hai bước vô, đánh rơi cái bào.

– Trời đất, bà Hai. Bà tới… tới coi hòm?

– Tới coi gỗ. – Bà nói. – Cái hòm năm ngoái ông bán cho thằng rể tui là gỗ tạp. Tui gõ là biết.

Ông Sáu đỏ mặt, gãi đầu, nói hồi đó gấp quá. Bà Hai không nghe. Bà chống gậy đi một vòng trại hòm, gõ từng cái. Cốc cốc cốc. Cái này gỗ dầu. Cốc cốc. Cái này gỗ tràm, mau mục. Cốc cốc cốc. Bà dừng lại trước một cái hòm chưa sơn, màu gỗ vàng nâu, vân chạy đều.

– Cái này gỗ sao.

– Dạ gỗ sao. – Ông Sáu nói, giọng phục thiệt tình. – Bốn chục năm làm hòm, tui chưa gặp ai nghe tiếng là biết gỗ như bà.

– Bao nhiêu?

– Mười hai triệu.

Bà Hai gật đầu, không trả giá, cũng không đặt mua. Bà chỉ nói:

– Ông nhớ cái này. Mấy đứa nhỏ nhà tui tới thì đưa cái này. Đừng có lừa tụi nó nữa.

Trên đường về, ghe chạy giữa hai hàng đước, Út Nhanh không dám hỏi má gì hết. Bà Hai ngồi ở mũi ghe, nhìn nước, nhìn trời, rồi ngủ gật.

Bà Hai Mận mất vào một buổi trưa tháng Mười một, đúng một năm hai tháng sau cái ngày bác sĩ nói chuẩn bị tinh thần.

Bà mất nhẹ nhàng. Sáng đó bà còn ăn được nửa chén cháo cá lóc, bỏ nhiều tiêu. Trưa bà nằm võng, Út Nhanh ngồi bên đưa võng, quạt nan phe phẩy. Bà nói một câu, giọng nhỏ lắm, Út Nhanh phải cúi sát mới nghe:

– Út. Tao mệt rồi. Lần này thiệt.

Út Nhanh nắm tay má. Cô biết. Lần này cô không cần bác sĩ nói.

Cô cầm điện thoại, mở nhóm chat, gõ một tin. Lần này cô không xóa.

"Má đi rồi. Má đi nhẹ lắm. Mọi người về."

Mười tám người còn lại, trong vòng năm phút, đều đã đọc. Không ai thả biểu tượng nào. Từng người một, họ gửi lại đúng một chữ: "Về."

Chị Tư Thủy về tới sau hai mươi tiếng. Anh Ba Dũng về tới sau bốn tiếng. Cả xóm tới. Cái rạp bạt xanh của nhà ông Bảy được dựng lại, đúng chỗ cũ, cái góc bạt rách mà bà Hai từng dặn coi chừng, giờ đã được vá bằng một miếng bạt màu cam.

Rồi tới chuyện cái hòm.

Anh rể đã chèo ghe lên chợ đặt hòm của ông Sáu Hòm từ trưa. Ông Sáu Hòm không để anh nói hết câu, chỉ ra cái hòm gỗ sao bà Hai đã gõ tuần trước, mười hai triệu, cả nhà góp. Rồi ông đích thân chèo ghe chở hòm về, mặt buồn hiu.

Ông Sáu bước lên sân, nhìn xuống gầm nhà, thấy cái hòm gỗ tạp hai triệu tám của ông năm ngoái, vẫn nằm đó, nắp có mấy cái lỗ khoan, bên trong còn non nửa lúa.

– Hòm của tui đây mà. – Ông nói. – Bả xài làm thùng lúa thiệt hả?

– Dạ. – Út Nhanh nói. – Má con xài một năm.

Ông Sáu Hòm đi tới, cúi xuống, giơ ngón tay gõ gõ lên thành hòm, y như bà Hai năm ngoái. Cốc. Cốc. Cốc.

– Gỗ tạp thiệt. – Ông nói, giọng nghèn nghẹn. – Bả nghe tiếng là biết. Bốn chục năm nay chỉ có bả là gõ hòm của tui mà biết gỗ gì.

Rồi ông Sáu mở nắp cái hòm cũ, định xem lúa bên trong. Ông dừng lại.

Trên mặt lớp lúa, có một cái bọc vải điều, cột dây chuối. Út Nhanh chưa từng thấy nó. Cô mở ra.

Bên trong là một xấp giấy tiền, cột dây thun, xếp ngay ngắn, cùng một mẩu giấy học trò, chữ bà Hai Mận to, xiêu vẹo, viết bằng bút bi, đánh vần sai mấy chữ:

"Tiền bán lúa một năm. Để lo đám. Đừng bắt mấy đứa nhỏ góp. Lúa còn lại chia cho xóm. Hòm nầy đừng vứt. Gỗ tạp mà kín."

Út Nhanh đọc to lên. Anh Ba Dũng đứng bên cạnh, quay mặt đi. Chị Tư Thủy ngồi sụp xuống bậc thềm. Ông Sáu Hòm lấy cái khăn rằn trên vai xuống, chùi mặt.

Bà Tám bên cạnh đứng ở hàng rào, nói nhỏ:

– Năm ngoái bả nói với tui. Bả nói ông trời cho bả mượn thêm một năm, mà ông trời không cho không. Bả phải làm cho đáng.

Út Nhanh nhớ lại câu má nói: hòm là để cho đi. Cô đã tưởng má lẫn.

Đám tang bà Hai Mận ba ngày, đông nhất xóm từ trước tới giờ. Bà nằm trong cái hòm gỗ sao mười hai triệu mà tiền là của chính bà, tiền bán lúa đựng trong cái hòm gỗ tạp hai triệu tám. Ngày đưa bà ra đồng, Út Nhanh mở cái hòm cũ ra, đong lúa còn lại chia cho từng nhà trong xóm, mỗi nhà một bao nhỏ, đúng như bà dặn. Nhà nào nhận lúa cũng chắp tay vái về phía bàn thờ.

Cái hòm gỗ tạp thì Út Nhanh giữ lại, để dưới gầm nhà, chỗ cũ. Mùa sau gặt xong, cô đổ lúa mới vô.

Tối tối, cô chống tay xuống, mở nắp, bốc một nắm lúa, đưa lên mũi ngửi, như má từng làm. Rồi cô đậy nắp lại, giơ tay gõ gõ lên thành hòm. Cốc. Cốc. Cốc.

Cô vẫn chưa nghe ra được đó là gỗ gì. Nhưng cô vẫn gõ, mỗi tối, như gõ cửa một căn nhà quen.

— Hết —