Rễ đẹp

Chương 3: Rễ đẹp

Má Út Ri không trả lời tin nhắn đó suốt ba ngày.

Má vẫn dậy lúc ba giờ rưỡi, vẫn ủ bột, vẫn nhóm bếp than, vẫn gánh xửng bánh ra chợ. Má không nhắc tới ông Khương. Thy cũng không dám nhắc. Cái điện thoại của Thy nằm trên bàn thờ, cạnh bát nhang ông bà ngoại, chỗ mà má bảo để đó cho khỏi đứa nào đụng vô.

Đêm thứ ba, Thy thức dậy lúc hai giờ sáng vì nghe tiếng động dưới bếp. Cô đi xuống, thấy má ngồi trên cái ghế đẩu, trước cái chậu bột lớn, hai tay đang nhồi bột, đèn bếp vàng hắt lên mái tóc đã điểm bạc của má.

– Má làm gì sớm vậy má?

– Ủ bột.

– Bình thường má ủ lúc ba giờ rưỡi.

– Bữa nay má ủ sớm. – Má nói, tay không ngừng. – Ủ lâu cho bột nở đều. Bột nở đều thì rễ mới đẹp.

Thy ngồi xuống bậc cửa bếp, ôm đầu gối nhìn má. Cô nhớ ra từ hồi còn nhỏ, cô đã thấy cảnh này hàng nghìn lần mà chưa bao giờ ngồi xem cho đàng hoàng. Má nhồi bột bằng gốc bàn tay, đều đặn như nhịp thở. Má thử độ dẻo bằng cách kéo bột lên, nhìn cái sợi bột kéo dài ra mà không đứt. Má pha nước đường thốt nốt, nếm bằng đầu ngón tay. Má làm không vội, mà không thừa một động tác nào.

– Má ơi. – Thy hỏi. – Hồi ba bỏ đi, sao má không đi bước nữa?

Má dừng tay một chút.

– Hồi đó mày ba tuổi. – Má nói. – Đàn ông người ta tới, người ta thương má, chớ không ai thương mày. Má không muốn mày ở trong nhà mà phải dòm mặt người lớn.

– Giờ con hai mươi sáu tuổi rồi.

– Thì giờ má bốn mươi chín. – Má cười. – Già rồi, ai thèm.

– Có người thèm mà má. Ổng chạy từ Cao Lãnh qua đây mua bánh, đứng bẻ bánh coi rễ.

Má không trả lời. Má phủ cái khăn lên chậu bột, đậy nắp, đứng dậy rửa tay. Rồi má đi lên nhà trên, tới bàn thờ, cầm cái điện thoại của con gái lên.

Thy không biết đêm đó má nhắn gì. Cô chỉ thấy má ngồi ở đầu giường, gõ bằng một ngón tay, rất lâu, gần nửa tiếng. Rồi má đặt điện thoại xuống, tắt đèn, nằm xuống, quay mặt vô vách.

Sáng ra, Thy gọi cho công ty mới, xin lùi ngày vào làm thêm một tuần, viện cớ nhà có việc. Chị trưởng phòng hỏi việc gì. Thy ngập ngừng một hồi rồi nói thật: má em sắp đi xem mắt. Đầu dây bên kia im lặng mấy giây, rồi chị trưởng phòng cười phá lên, bảo vậy thì em ở lại đi, ở lại cho tới khi chắc ăn.

Sáng thứ Năm, Thy ra chợ với má từ sớm. Trước khi ra khỏi nhà, má đứng trước tấm gương nhỏ treo ở cột hiên lâu hơn mọi bữa. Má thay cái áo bà ba màu nâu bạc thường mặc đi chợ bằng cái áo màu tím hoa cà, cái áo má chỉ mặc đi đám giỗ. Má hỏi con gái áo má có dính bột không. Thy nói không. Má hỏi lại lần nữa. Thy phủi vai áo cho má, dù trên vai không có hạt bột nào. Mẻ bánh bò hôm đó, lúc má mở nắp xửng, Thy đứng bên cạnh, nghe một tiếng xèo nhẹ, rồi một luồng hơi trắng bốc lên thơm lừng mùi lá dứa và đường thốt nốt. Những cái bánh bò nở tròn, mặt bánh nứt mấy đường như miệng cười, trắng ngà như ngà voi. Má lấy một cái, bẻ đôi.

Trong ruột bánh, những sợi rễ dài, xốp, chạy thẳng từ đáy lên mặt, đều tăm tắp, như ai lấy lược chải.

Má không nói gì. Nhưng Thy thấy má đặt cái bánh bẻ đôi đó vào một cái dĩa sứ nhỏ, để riêng ở góc sạp, đậy lại bằng một miếng lá chuối.

Bảy giờ sáng, người đàn ông đội mũ vải xuất hiện ở đầu dãy hàng bánh. Lần này ông mặc một cái áo sơ mi trắng còn nếp gấp, mới ủi, quần tây đen, đôi dép quai hậu đã được rửa sạch bùn. Ông đi chậm, ngập ngừng, như người đi tới chỗ hẹn mà sợ trễ giờ cũng sợ tới sớm.

Ông dừng trước sạp. Ông nhìn má Út Ri. Má Út Ri nhìn ông. Thy ngồi giữa hai người, thấy mình thừa thãi, như cái ghế dư trong đám cưới.

– Chị bán cho tui hai chục cái bánh bò. – Ông nói. Giọng ông trầm, chậm, đặc giọng Đồng Tháp.

– Hai chục cái, tám chục nghìn. – Má nói.

Ông đưa tiền. Má gói bánh vào túi giấy, đưa cho ông. Rồi má lấy cái dĩa sứ ở góc sạp, giở miếng lá chuối ra, đưa luôn cho ông cái bánh đã bẻ đôi.

Ông Khương cầm cái bánh, đưa lên sát mắt, nhìn vào ruột bánh. Ông nhìn rất lâu. Người đi chợ đi qua đi lại, có bà dừng lại tò mò. Ông không để ý ai.

Rồi ông ngẩng lên.

– Rễ đẹp. – Ông nói.

Má Út Ri cúi xuống, giả bộ sắp lại mấy cái bánh da lợn. Nhưng Thy ngồi sát bên, thấy rõ hai vành tai của má đỏ như ớt chín.

– Chị nhắn tui hôm qua, chị nói chị không biết nói chuyện. – Ông Khương nói, mắt vẫn nhìn cái bánh. – Tui cũng không biết nói chuyện. Tui nhắn cho chị một tin, tui mất bốn chục phút. Mỗi tin con gái chị nhắn cho tui, tui đọc ba lần mới hiểu. Mà tui thấy, không biết nói chuyện thì mình làm việc. Chị làm bánh, tui ăn bánh. Vậy được không chị?

Má Út Ri không ngẩng lên. Má cầm sợi chỉ, cắt một đường thẳng tắp trên tấm bánh da lợn.

– Ông ăn ở đây hay đem về?

– Tui ăn ở đây.

– Vậy ông ngồi xuống cái ghế đó. – Má hất cằm chỉ cái ghế đẩu nhựa đỏ, cái ghế mà Thy đang ngồi. – Đừng đứng chắn khách của tui.

Thy đứng bật dậy, nhường ghế. Ông Khương ngồi xuống, cái ghế thấp lè tè, hai đầu gối ông co lên gần tới ngực, trông như một đứa học trò lớn xác. Ông mở túi bánh, ăn một cái, nhai chậm.

Thy đi ra phía sau sạp, đứng dựa vào cột chợ, lấy điện thoại ra. Cô mở ứng dụng hẹn hò, bấm vào hồ sơ của má. Cô sửa dòng nghề nghiệp. Cô xóa chữ "kinh doanh ẩm thực truyền thống", gõ vào bốn chữ: bán bánh bò, có rễ.

Rồi cô nghĩ lại, xóa luôn cả hồ sơ.

Má cô không cần cái hồ sơ đó nữa.

— Hết —