Đưa linh

Chương 3: Đưa linh

Sáng ngày thứ ba, sáu giờ, bà Chín kêu bốn đứa con đứng trước bàn thờ, kêu tui đứng bên cạnh. Bà đưa tay, lật cái khung ảnh úp mặt trên bàn thờ lên.

Trong khung không có ảnh. Chỉ có một tờ giấy đỏ, viết bằng mực tàu, nét chữ nghiêng nghiêng của người học chữ muộn:

Út Sương. Sinh tháng Hai năm một chín bảy chín. Mất tháng Chín năm một chín bảy chín.

Bốn đứa con đứng nhìn tờ giấy. Không đứa nào hiểu.

– Út Sương là đứa thứ năm của má. – Bà Chín nói. Giọng bà đều, như đọc lại một chuyện đã thuộc lòng. – Năm đó tụi bây còn nhỏ. Long mười một tuổi, Phụng mới ba tuổi. Má sinh con Sương trong cái chòi tranh, mùa khô, trên rẫy ni. Nó sống được bảy tháng. Mùa mưa năm đó nó sốt, sốt ba ngày, nhà mình không có tiền, trạm xá cách mười hai cây số đường rừng, ba tụi bây cõng nó đi tới nửa đường thì nó đi.

Thằng Long đứng thẳng đơ. Tui thấy cái vai nó run.

– Con nhớ. – Nó nói, giọng lạ hoắc. – Con nhớ có một đứa nhỏ. Con tưởng... con tưởng con nằm mơ. Má nói với con là em đi theo bà ngoại về Quảng Nam.

– Má nói rứa đó. – Bà Chín gật. – Tụi bây còn nhỏ, má không biết nói răng.

Bà quay sang tui.

– Chú Tư. Chú còn nhớ không?

Tui đứng đó, cây kèn trong tay. Tui nhớ ra rồi. Tui mười tuổi, theo ba tui đi thổi kèn lần đầu tiên, ôm cái trống nhỏ. Không phải đi đám. Ba tui nói đi giúp người ta. Một cái chòi tranh trên đồi, mưa lâm thâm, một người đàn ông đào cái hố dưới gốc một cây cà phê non mới trồng, một cái hòm gỗ nhỏ xíu bằng cái thùng đựng trà, một người đàn bà ngồi bệt trên đất đỏ không khóc. Ba tui thổi một bài, không lấy tiền. Bài đưa linh. Tui đánh trống theo, tay run, đánh sai nhịp. Ba tui không la.

– Năm đó không có đám. – Bà Chín nói. – Không có rạp, không có khách, không có phúng điếu, không có ai canh đêm. Không có anh em đứng quanh. Chỉ có ba tụi bây, có má, có ba chú Tư với chú Tư. Má chôn con Sương dưới gốc cây cà phê đó, vì lúc đó không biết chôn ở đâu, đất chưa phải của mình. Rồi cây cà phê lớn lên. Bốn mươi bảy năm.

Bà quay mặt ra sân, nhìn về cái góc giáp rẫy, chỗ cây cà phê già.

– Má tám mươi sáu rồi. Má chết thì tụi bây làm đám cho má, má biết. Tụi bây có giận nhau cỡ mô thì cũng về, cũng làm. Còn con Sương thì không ai làm. Má mà chết, không ai biết dưới gốc cây đó có ai. Người ta chặt cây, cày đất, trồng giống mới. – Bà ngừng lại. – Nên má làm đám cho nó trước. Mà má nói làm đám cho con Sương thì tụi bây không về. Tụi bây không biết nó. Má nói má chết, thì tụi bây về.

Không ai nói gì. Ngoài sân, nắng sớm đã lên, sương còn đọng trên mấy luống chè.

– Còn cái chuyện tụi bây giận nhau. – Bà Chín nói tiếp, giọng nhỏ lại. – Má không biết đứa mô đúng đứa mô sai. Má chỉ biết con Sương có bốn anh chị mà chưa bao giờ được bốn anh chị đứng chung một chỗ. Hôm nay thì đứng chung đi.

Bà quay sang tui.

– Thổi đi chú Tư. Bài đưa linh. Bài ba chú thổi năm đó.

Tui đưa cây kèn lên môi. Tay tui run, run như năm mười tuổi đánh trống sai nhịp. Tui thổi.

Thằng Long là đứa đầu tiên bước tới bàn thờ. Nó cầm cái khung đựng tờ giấy đỏ lên, ôm trước ngực, như người con trưởng ôm di ảnh. Rồi nó quay lại nhìn ba đứa em. Thằng Lân bước lên, đứng bên trái nó. Con Phụng bước lên, đứng bên phải. Thằng Quy đứng sau, đặt một tay lên vai anh Hai, một tay lên vai chị.

Đám đưa linh đi đúng ba mươi bước. Từ cái bàn thờ giữa rạp, qua sân xi măng phơi cà phê, tới gốc cây cà phê già ở góc rẫy. Ban kèn tui đi trước, trống đi sau. Bà Chín đi sau cùng, chống cây gậy tre, đầu chít khăn tang trắng. Mấy bà hàng xóm đứng ngoài rào, không còn ai cười.

Tới gốc cây, thằng Long đặt cái khung giấy đỏ xuống cái rễ to nhất. Bốn anh em quỳ xuống. Tui thổi hết bài đưa linh. Rồi tui thổi lại một lần nữa, không ai bảo, cho đủ phần năm bảy chín.

Chiều hôm đó dỡ rạp. Cái quan tài gỗ sao được khiêng trở vô buồng, mở nắp ra, đổ gạo vô lại. Bốn đứa con bà Chín không về liền. Tui nghe nói tụi nó ở lại thêm hai ngày, cùng nhau xây một cái bệ đá ong nhỏ quanh gốc cây cà phê, khắc tên con Sương lên một tấm đá, rồi rủ nhau ra xã làm giấy tờ, ghi cái góc rẫy đó là đất mộ, không ai được chặt.

Tháng sau, bà Chín lại tới nhà tui, xách nửa ký chè khô, đặt lên bàn.

– Chú Tư, tui đặt ban kèn. – Bà nói.

Tui nhìn bà. Tui hỏi lần ni là đám của ai.

– Đám giỗ con Sương. – Bà nói. – Năm nào cũng làm. Mà tụi nhỏ nói lần ni tụi nó trả tiền, không cho tui trả. – Bà lấy trong túi áo ra cái điện thoại, mở cho tui coi một tấm ảnh chụp màn hình, cái nhóm chat bốn anh em, có tên bốn đứa, có tin nhắn của thằng Long: "Anh chuyển tiền kèn. Mấy đứa lo phần cỗ."

Bà để cái điện thoại xuống, nhìn tui.

– Chú thổi đúng bài đó nghe. Bài ba chú.

— Hết —