Rừng dừa buổi sớm

Chương 1: Rừng dừa buổi sớm

– Anh bấm máy thì cho em nghe tiếng với nhé. Mỗi lần bấm, em đếm.

Cô dâu nói thế khi tôi còn đang lau ống kính. Cô ngồi trên mép chiếc thúng chai, hai tay đặt trên đùi, mặt hơi nghiêng về phía tiếng nước. Chú rể đứng bên cạnh, một tay giữ vai cô, tay kia giữ vạt áo dài trắng khỏi chấm nước. Năm giờ rưỡi sáng, rừng dừa Bảy Mẫu còn mù sương, mấy ông lái thúng đã hút xong điếu thuốc thứ hai.

– Máy em ồn lắm. – tôi nói. – Chị không phải lo không nghe.

Tôi chụp ảnh cưới ở Hội An mười một năm, bằng một cái máy cơ cũ mà cả studio của chị Mận gọi là cái cối giã gạo. Mấy đứa thợ trẻ dùng máy không gương lật, bấm không ra tiếng, một giây ba chục kiểu. Máy tôi bấm một cái là kêu cạch, rõ như người ta gõ mõ, và tôi phải lên phim xong mới bấm được cái tiếp. Chị Mận bảo tôi chậm. Khách thì thích, vì nghe tiếng máy là biết mình đang được chụp mà đứng cho ra dáng.

Cô dâu tên Tịnh Như, hai mươi chín tuổi, dạy đàn tranh ở một trường cho trẻ khiếm thị ngoài Đà Nẵng. Ba năm trước cô bị bong võng mạc cả hai bên, mổ hai lần không giữ được. Chú rể tên Đăng, kỹ sư cầu đường, cao, ít nói, có thói quen kể lại bằng lời mọi thứ ở xung quanh cho cô nghe, khẽ thôi, như người ta tường thuật một trận bóng.

Hai tuần trước buổi chụp, hai đứa tới studio xem gói. Chị Mận bày ra bàn ba quyển album mẫu, quyển nào cũng bìa da, mạ chữ vàng, và nói một mạch về các gói từ mười tám triệu tới ba mươi lăm triệu. Đăng lật từng trang, tả cho Như nghe từng tấm. Cô dâu kia mặc váy đỏ đứng trên cầu gỗ. Cô dâu kia ngồi trên xích lô, tay cầm bó sen. Tả được nửa quyển thì Như đặt tay lên trang giấy, sờ mặt giấy láng bóng, rồi hỏi một câu không ai ngờ:

– Ở đây ai chụp bằng cái máy kêu to nhất?

Chị Mận chỉ sang tôi, cười như chỉ một món đồ cũ trong tiệm. Như xin cầm thử cái máy. Tôi đặt nó vào hai bàn tay cô. Cô sờ thân máy bằng đầu ngón tay, sờ cái cần lên phim, tìm được cái nút bấm, rồi bấm thử một cái. Cạch. Cô giật mình, rồi cười.

– Như tiếng mõ chùa. – cô nói. – Em lấy anh này.

Chị Mận ghi tên tôi vào hợp đồng, mặt hơi tiếc, vì tôi chậm, mỗi buổi chụp của tôi tốn gấp rưỡi phim và thời gian.

Giờ thì tôi lội nước, và Đăng tả.

– Có ông lái thúng đội nón lá rách. Có hai con cò đậu trên cây dừa nước, bên trái em. Anh Vĩ đang lội xuống nước, quần xắn tới gối.

– Anh ấy lội xuống thật à? – Như cười.

– Thật. – tôi nói. – Nước lạnh lắm.

Cạch. Cô đếm: một.

Tôi chụp cô như chụp mọi cô dâu, mà cũng không như. Tôi không bảo cô nhìn vào máy. Tôi bảo cô quay mặt về phía mặt trời, vì cô cảm được hơi ấm trên má, và ánh sáng sớm từ phía ấy rọi qua lá dừa thành những vệt vàng trên vạt áo. Tôi nhờ Đăng nói nhỏ vào tai cô một chuyện gì đó, bất cứ chuyện gì, rồi tôi chụp lúc cô nghe.

Cạch. Bốn mươi ba.

Cạch. Bốn mươi bốn.

Ông lái thúng già ngồi ở đuôi thúng, chèo một mái, nhìn cảnh ấy mà không hiểu. Lúc tôi dừng lên phim, ông hỏi nhỏ bằng giọng Cẩm Thanh, sao không bảo cô dâu nhìn vô máy như mấy đám khác. Tôi bảo cô ấy không thấy. Ông im một lúc, rồi tự dưng chèo thúng xoay một vòng thật chậm cho cô dâu nghe tiếng nước chảy quanh mình, và Như reo lên như đứa nhỏ đi đu quay. Cạch. Tôi chụp được cả ông già trong kiểu ấy, cái nón rách nghiêng sau lưng cô dâu.

Chín giờ, chúng tôi ra bãi An Bàng. Gió biển mạnh, tà áo dài của Như bay ngang, quấn vào chân Đăng. Cô đứng trên cát ướt, để sóng liếm tới mắt cá, và lần đầu tiên trong buổi chụp cô hỏi tôi một câu về ánh sáng.

– Bây giờ nắng màu gì anh Vĩ?

– Trắng. Hơi chói. Nước biển xanh như ve chai.

– Vậy thì em nhắm mắt. Hồi trước em đi biển giờ này là em phải nhắm.

Tôi bấm. Cô đếm. Đăng đứng sau giữ vạt áo, miệng vẫn tả không ngừng, về một đứa nhỏ đang đắp lâu đài cát, về con chó đen chạy theo sóng.

Gần mười giờ, chúng tôi quay lại rừng dừa, vì nước lên, ông lái thúng bảo giờ này đi sâu vô được tới mấy lạch nhỏ. Tới gần trưa thì cô đếm qua ba trăm. Tôi chưa bao giờ biết mình bấm nhiều thế, vì chưa ai đếm cho tôi. Đến kiểu thứ ba trăm mười hai, Đăng ghé vào tai cô nói gì đó, và cô bật cười, cười to tới mức chiếc thúng chai lắc lư, hai mắt nhắm tịt lại, mũi nhăn lên như đứa trẻ bị cù. Tôi bấm đúng lúc ấy. Cạch.

– Ba trăm mười hai. – cô nói, vẫn còn cười. – Anh Vĩ, cái kiểu này anh giữ cho em nhé. Em biết mặt em lúc đó xấu lắm, nhưng em thích.

– Anh ấy nói gì mà chị cười dữ vậy?

– Bí mật. – Đăng nói, mặt đỏ lên.

Buổi chụp xong lúc mười một giờ. Cả đoàn về studio ở đường Phan Châu Trinh để thay đồ. Tôi đang tháo phim, ngồi trong cái buồng tối nhỏ phía sau, thì bà Thiều, mẹ của Đăng, gõ cửa.

Bà Thiều buôn vải ở chợ Hội An đã ba chục năm. Người nhỏ, tóc búi, nói giọng Quảng đặc, đi đâu cũng mang cái túi cói. Suốt buổi sáng bà đứng trên bờ, cầm cái ô che cho bà sui, không nói câu nào. Giờ bà đứng chắn ngay cửa buồng tối, đưa cho tôi một phong bì dày.

– Mười triệu. – bà nói khẽ. – Ngoài tiền gói của chị Mận. Con sửa ảnh cho bác. Sửa cái mắt nó. Cho nó mở ra, cho nó nhìn thẳng vô máy, cho có thần. Ai coi ảnh cũng không được biết. Con làm được không?

Tôi cầm cái phong bì. Nó nặng hơn tôi tưởng.

– Bác ơi, chị Như có biết không bác?

Bà Thiều nhìn tôi một cái rất lâu, rồi kéo cái túi cói lên vai.

– Con cứ làm đi. Chuyện nhà bác, bác lo.

— Hết chương 1 —