Cái thùng xốp

Chương 1: Cái thùng xốp

– Mạ bảy mươi mốt tuổi rồi, mạ ra sông học bơi với lũ trẻ con, người ta cười cho thối mặt! – Thằng Lĩnh nói trong điện thoại, giọng nó to tới mức bà Sắn phải cầm cái máy ra xa tai. – Mạ chết đuối thì con biết ăn nói răng với bọ?

– Chết đuối răng được. Có thầy giáo đứng đó. – Bà nói. – Thôi, tau đi đây, bốn giờ rồi.

Bà cúp máy, cột lại cái khăn trên đầu, ôm cái thùng xốp trắng đi ra cửa. Cái thùng xốp bà xin của o Thắm bán cá ở chợ Hương Khê, loại thùng người ta ướp đá chở cá biển lên, rộng bằng hai gang tay, nắp còn dính vảy cá khô. Bà lau sạch, lấy dây ni lông quấn ba vòng quanh thân cho chắc, chừa ra một cái quai.

Ông Tiệp nằm trên cái giường tre kê sát cửa sổ, nhìn theo bà. Hai năm nay ông nằm đó, từ ngày tai biến. Bên phải liệt hẳn, tay phải co quắp trên ngực, chân phải không nhúc nhích. Bên trái còn cử động được chút ít, ông cầm được cái cốc, gãi được đầu. Nói thì ngọng, chữ ra khỏi miệng như qua một lớp bông.

– Bà... đi... cẩn thận. – Ông nói.

– Ừ. Ông nằm đó. Tau về nấu cơm.

Bến sông Ngàn Sâu cách nhà chừng năm trăm mét, đi qua mấy thửa ruộng ngô, qua bờ tre. Mùa hè, nước trong, chảy chậm, chỗ bến có một bãi cát thoai thoải. Thầy Quyết dạy thể dục ở trường cấp hai trong xã, hè nào cũng mở lớp dạy bơi không lấy tiền cho con nít trong xóm, từ năm năm trước, cái năm hai đứa nhỏ xóm trên chết đuối khi đi tắm sông.

Lũ trẻ con thấy bà Sắn ôm cái thùng xốp đi xuống thì reo lên.

– Bà Sắn tới rồi! Bà Sắn ôm thùng cá!

Bà không cười. Bà đặt cái thùng xuống cát, cởi dép, xắn ống quần lên tới gối, rồi lội xuống nước, mặc nguyên bộ quần áo vải nâu. Nước mát lạnh. Bà đứng tới ngang bụng thì dừng, quay lại nhìn thầy Quyết.

– Hôm ni tập chi thầy?

Thầy Quyết hai mươi tám tuổi, người đen nhẻm, cười thì lộ cái răng khểnh. Hôm đầu tiên bà tới xin học, cách đây ba tuần, thầy tưởng bà nói đùa. Rồi thầy nghe bà kể chuyện lũ năm ngoái. Thầy không cười nữa.

Lũ năm ngoái về lúc nửa đêm, tháng Mười. Nước sông Ngàn Sâu lên nhanh như có ai đổ từ trên trời xuống. Mười giờ tối nước còn ở ngoài ngõ, một giờ sáng nước đã ngập tới bàn thờ. Hàng xóm đi sơ tán hết lên trường tiểu học trên đồi từ chiều. Bà không đi được, vì ông Tiệp không đi được. Bà với ông Hiển nhà bên, ông ấy quay lại giúp, hai người khiêng ông Tiệp lên cái gác xép bằng ván, chỗ chứa lúa. Rồi ông Hiển phải về lo nhà ông. Nước lên tới gác. Bà ngồi trên gác, ôm ông Tiệp trong lòng, kê đầu ông lên bao lúa cho mũi ông khỏi chạm nước. Nước tới ngực bà. Bà ngồi như vậy tới sáng, mười chín tiếng đồng hồ, cho tới khi chiếc thuyền cứu hộ của xã chèo tới chỗ mái nhà.

Nước rút, thằng Lĩnh về, muốn đưa bọ mạ về Vinh ở với nó, căn chung cư hai phòng ngủ. Ông Tiệp lắc đầu. Ông nói được đúng một câu, rõ ràng tới mức ai cũng nghe: chết thì chết ở nhà.

Bà không cãi ông. Bà nghĩ cả mùa đông. Tới mùa hè, bà ra sông.

– Hôm ni bác tập nổi ngửa. – Thầy Quyết nói. – Bác nằm ngửa ra, con đỡ lưng. Thả lỏng hết. Hít một hơi vô, giữ trong ngực. Người có hơi trong ngực thì nổi.

Bà nằm ngửa. Nước tràn vô tai, ồ ồ. Bà sợ, người cứng lại như khúc gỗ, chân chìm xuống, thầy Quyết phải đỡ. Lần thứ hai cũng vậy. Lần thứ năm, bà nhắm mắt, nghĩ tới cái gác xép, nghĩ tới đầu ông Tiệp kê trên bao lúa. Bà buông lỏng. Bà thấy tay thầy Quyết rời khỏi lưng mình. Bà nổi.

Mười giây. Rồi bà chìm, sặc nước, ho sù sụ. Lũ trẻ con vỗ tay ầm ầm.

Bà đứng dậy, chùi mặt, cười lần đầu tiên trong buổi chiều.

– Thầy ơi. – Bà hỏi. – Rứa tau nổi được rồi, tau kéo ông nhà tau theo được không? Tau buộc ông lên cái thùng xốp ni.

Thầy Quyết không trả lời liền. Thầy nhìn cái thùng xốp, nhìn bà.

– Bác ơi, con nói thật. – Thầy nói chậm rãi. – Thùng xốp đỡ được người ta, nhưng chỉ đỡ được người còn tự giữ mình. Người nằm im, không cử động, không giữ hơi được, thì nặng lắm, người ta chìm như cục đá. Bác kéo không nổi đâu. Bác kéo thì bác chìm theo.

Bà Sắn đứng giữa nước, cái thùng xốp nổi bập bềnh bên cạnh. Nước sông Ngàn Sâu chảy qua chân bà, mát lạnh.

Ông Tiệp không cử động được. Ông Tiệp là cục đá.

— Hết chương 1 —