Đám giỗ ông nội

Chương 3: Đám giỗ ông nội

Chị Hai Duyên lớn hơn anh Nhân sáu tuổi, bán quần áo ở chợ Bà Chiểu. Năm đó chị thua hụi, nợ ba chục triệu, chủ hụi dí tới nhà trọ. Chị về quê đúng đám giỗ ông nội, mùng tám tháng Hai âm lịch, cả họ ngồi kín hai bộ ván và năm cái bàn nhựa kê ngoài sân.

Đêm trước giỗ, chị Hai về tới nhà lúc mười giờ, mặt mày bơ phờ, đi thẳng vô buồng ngủ không ăn cơm. Một lúc sau, má chồng tui gõ cửa phòng tui. Bà không vô, chỉ đứng ở ngạch cửa, nói nhỏ:

– My. Tờ giấy bữa đó con còn giữ không?

– Dạ còn.

Má chồng tui gật đầu, mắt nhìn xuống đất.

– Con Duyên nó thua hụi. Má biết nó sẽ hỏi vàng. – Bà ngừng một chút. – Mai nó hỏi thì để má nói. Con đừng đưa giấy ra trước mặt cả họ. Má xin con.

Tui hiểu bà xin cái gì. Bà xin được tự nói, thay vì bị một tờ giấy nói thay. Tui gật đầu. Bà đi rồi, tui ngồi một mình, mở hộp thiếc ra nhìn tờ biên nhận dưới ánh đèn ngủ, bảy sợi chỉ đỏ đã bạc màu một chút. Tui không biết sáng mai bà có đủ sức nói không. Lần trước bà không đủ.

Lần trước, chị không hỏi nhỏ. Chị hỏi lớn, ngay trong bữa giỗ. Lần này cũng vậy.

– My, chị mượn đỡ hai cây vàng cưới của em, tháng sau chị trả. – Chị nói, gắp miếng gà luộc bỏ vô chén. – Em còn để trong tủ hay gửi ngân hàng?

Cả mâm im. Tui thấy má chồng tui ngồi ở bộ ván trên, đặt đũa xuống.

Lần trước, câu tiếp theo là của má chồng: "Vàng đó nó đem về bên ngoại hết rồi, con hỏi nó làm chi". Tui đã nghe câu đó suốt mấy năm, trong mơ.

Má chồng tui mở miệng. Tui nhìn bà. Bà nhìn tui. Tui thấy bà nhớ tới cái hộp thiếc.

– Vàng đó... – Má chồng tui nói, rồi dừng lại.

– Vàng đó em không giữ, chị Hai. – Tui nói thay. – Vàng đó không phải của em.

Chị Hai Duyên bật cười.

– Không của em thì của ai? Cả họ thấy má trao trên khay. Ông chú Tư đọc micro năm cây. Em đem về bên ngoại thì nói đại đi, chị đâu có giành.

Mấy bà dì bên nội nhìn nhau. Tui nghe có tiếng ai đó xì xào: "Hèn chi bữa trước thấy bên ngoại sửa nhà". Lần trước cũng có câu đó. Nhà ngoại tui sửa cái mái tôn bằng tiền má tui nuôi heo.

Má chồng tui vẫn ngồi im, hai tay đặt trên đùi. Tui nhớ lời bà xin đêm qua. Tui đứng dậy, đi vô buồng. Khi tui trở ra, tay tui cầm cái hộp thiếc. Tui không mở. Tui đi lên bộ ván trên, đặt cái hộp xuống trước mặt má chồng, rồi lui về chỗ ngồi.

– Hộp kim chỉ thì làm gì? – Chị Hai hỏi, nửa cười.

Má chồng tui nhìn cái hộp, hai tay vẫn để yên trên đùi. Rồi bà mở nắp, lấy tờ biên nhận ra, mở nếp gấp, đưa cho ông chú Tư. Ông chú Tư đeo kính đọc. Rồi cả mâm chuyền tay nhau. Tờ giấy đi qua bảy tám người, tới tay ai cũng dừng lại lâu ở góc trên, chỗ bảy sợi chỉ đỏ bấm kim.

– Giấy này ai viết cũng được. – Chị Hai nói khi tới lượt mình, nhưng giọng đã chùng xuống.

– Chị đem qua chợ hỏi dì Tám. – Tui nói. – Dì nói chỉ của dì, dì nhìn là biết.

– Khỏi hỏi.

Người nói là má chồng tui. Bà đứng dậy khỏi bộ ván, đi xuống, cầm tờ biên nhận từ tay chị Hai, gấp lại, bỏ vô hộp thiếc, đậy nắp, trả cho tui.

– Vàng đó má mượn. – Bà nói to, đủ cho hai bộ ván và năm cái bàn nghe. – Nhà mình hồi đó nợ tiền mổ của ba, không có một chỉ. Má sợ bên sui coi thường nên đi mướn của chị Tám đeo cho đẹp mặt. Sáng hôm sau con My nó biết, nó đi trả với má, nó bắt chị Tám viết giấy. Hồi đó má giận nó lắm. Giờ má mới hiểu nó bắt viết là để giữ cho má.

Sân nhà im tới mức nghe được tiếng con gà trống gáy bên kia sông.

Chị Hai ngồi xuống. Chị không ăn nữa. Một lúc sau, chị nói nhỏ, không nhìn ai:

– Con xin lỗi má. Con tưởng...

Má chồng tui không nói gì thêm. Bà quay lên bộ ván, rót trà cho ông chú Tư, tay vẫn còn run nhưng không làm đổ nước.

Tối hôm đó, sau khi họ hàng về hết, anh Nhân ngồi với chị Hai ngoài bến, tính chuyện ba chục triệu. Anh bán chiếc ghe máy cũ đang sửa dở, chị Hai làm giấy hẹn trả góp với chủ hụi, có anh đứng ra làm chứng, ký đàng hoàng. Tui nghe hai chị em nói chuyện qua vách lá, lâu lâu chị Hai cười, rồi lại khóc.

Ba năm sau, tui sinh con gái. Ngày đầy tháng, má chồng tui đưa cho tui một cái hộp nhung nhỏ. Bên trong là một sợi dây chuyền vàng mảnh, chỉ một chỉ, mặt hình con cá.

– Của thiệt nghen. – Bà nói. – Má mua bằng tiền bán chuối, góp ba năm. Hóa đơn má để trong hộp.

Tui lật sợi dây lại. Ở móc khóa có một sợi chỉ đỏ quấn ba vòng.

– Cái này là sao má?

Má chồng tui cười, lần đầu tui thấy bà cười không giấu hàm răng bịt bạc.

– Chị Tám nói hàng bán đứt thì dì không cột chỉ. Má năn nỉ dì cột cho một sợi, để con nhớ.

— Hết —