Gừng nhà trồng

Chương 3: Gừng nhà trồng

Tôi không cho ai theo lên tầng trên. Tôi pha một ấm trà, bưng lên, đóng cửa buồng lại, chỉ có tôi, ông Phiệt và chấp sự Tôn. Ở dưới, mẹ con Trúc ngồi bên con, thằng Sáo nằm ổ rơm. Thằng Đức thì nằm trong buồng bên, cách một tấm vách ván.

Ông Phiệt ngồi xuống ghế, hai tay để trên đầu gối, nhìn chén trà như nhìn cái giếng.

– Thằng anh nó lên núi năm mười ba tuổi. – Ông nói. – Linh căn tốt lắm. Đá thử sáng tới ba màu. Cả xóm ra bến đón, đốt pháo. Năm mười chín tuổi, tông môn gửi về một cái hộp gỗ. Trong hộp có cái áo đệ tử với một tờ giấy nói nó mất trong bí cảnh. Không có xác. Mẹ nó khóc ba năm thì đi theo nó.

Chấp sự Tôn không nói gì. Tôi rót trà.

– Thằng Đức thì từ nhỏ đã nói nó muốn lên núi. – Ông Phiệt nói tiếp. – Mẹ nó trước khi mất bắt tôi hứa, đủ tuổi thì cho nó đi thử, đừng cản. Tôi hứa. Tôi đưa nó đi. Tôi giữ lời. Tôi chỉ muốn đá đừng sáng.

Giọng ông vẫn từ tốn. Tới lúc đó tôi mới hiểu cái giọng từ tốn của ông không phải giọng người giàu. Đó là giọng của người đã nghĩ một chuyện rất lâu, lâu tới mức không còn sức để nói lớn.

– Ông có nghĩ là nó sẽ chia cho đứa khác không? – Tôi hỏi.

– Nó chưa bao giờ chia cái chi cho ai. – Ông nói. – Ở nhà nó là con một. Tôi không ngờ tới chỗ đó. Nửa đêm tôi nghe dưới bếp có tiếng cười, xuống tới nơi thì cái bát đã cạn, ba đứa ngủ gục ở bậu cửa. Tôi rửa cái bát, rồi bế từng đứa vô chỗ nằm. Tới lúc đó tôi vẫn còn nghĩ chắc tụi nó chỉ uống mỗi đứa một hớp.

Ông ngẩng lên, nhìn tôi.

– Bà định nói với nó?

– Tôi không nói. – Tôi đáp. – Ông nói.

Tôi đứng dậy, mở cái cửa thông sang buồng bên. Thằng Đức nằm trên giường, mặt quay vô vách ván. Tấm vách mỏng, quán tôi xây bằng gỗ thông, nói gì bên này bên kia cũng nghe hết. Nó không quay ra. Tôi thấy vai nó run.

Tôi để cửa mở, rồi đi xuống. Chấp sự Tôn đi theo tôi.

Ở chân cầu thang, ông hỏi nhỏ:

– Bà muốn tông môn xử thế nào?

– Tôi bán quán, tôi không xử ai. – Tôi nói. – Nhưng hai đứa kia không có lỗi chi. Luật tông môn có cách nào cho tụi nó không?

Ông nghĩ một lúc. Rồi ông nói, thong thả như người đọc lại một trang luật trong đầu.

– Đoàn thử linh căn sau hôm nay sẽ đi xuống phía nam, năm ngày nữa thử ở chân núi Ba Tơ. Luật không cấm đứa nhỏ ở đây đi theo thử ở đó. Chỉ là đường xa, phải có người lớn dẫn, có tiền ăn đường. Nhà con Trúc, nhà thằng Sáo, tôi đoán không có.

Tôi chưa kịp trả lời thì nghe tiếng bước chân trên cầu thang. Ông Phiệt đi xuống, chậm, tay vịn lan can. Thằng Đức đi sau, xanh mét, nhưng tự đi được. Ông Phiệt đi thẳng tới góc bếp, đứng trước ổ rơm của thằng Sáo. Rồi ông làm một việc mà cả gian dưới không ai ngờ. Ông quỳ xuống.

– Chú xin lỗi con. – Ông nói. – Chú nói sai cho con trước mặt mọi người. Thuốc là chú bỏ.

Gian dưới lặng như tờ. Ngoài trời, mưa núi đã tạnh, giọt nước trên tàu lá sung rơi lộp độp xuống mái.

Thằng Sáo nhìn ông, rồi nhìn thằng Đức, rồi nhìn tôi. Tôi không nói gì. Chuyện này không phải chuyện của tôi.

– Dạ. – Thằng Sáo nói. Chỉ một tiếng. Rồi nó hỏi: – Chú ơi, con Trúc có sao không?

Chấp sự Tôn ghi tên ông Phiệt vào sổ của tông môn, phạt ông năm trăm lượng bạc nộp cho quỹ thuốc men ngoại môn, và cấm nhà họ Lương đưa người lên núi thử trong chín năm. Tông môn không niêm phong bếp tôi. Trước khi đi, chấp sự Tôn đứng ở hiên, nhìn lên hai món đồ treo trên đinh.

– Luật quán bà hay. – Ông nói. – Kiếm treo vách, chuyện để ngoài cửa.

– Chuyện hôm nay thì lọt vô rồi đó. – Tôi nói.

– Lọt vô thì bà xử được. – Ông cười, lần đầu. – Tông môn chúng tôi thì chưa chắc.

Năm ngày sau, chân núi Ba Tơ có đoàn thử linh căn đi ngang. Sáng hôm sau đó, trước quán Gốc Sung có một chiếc xe ngựa thuê dừng lại. Ông Phiệt ngồi đằng trước với người đánh xe. Phía sau là thằng Đức, con Trúc với mẹ nó, và thằng Sáo. Ông Phiệt trả hết tiền xe, tiền trọ, tiền ăn đường cho cả bọn, không ai phải xin.

Con nhỏ Trúc xách theo một bọc bánh tráng nướng tôi gói cho. Thằng Đức mang hai cái gối. Thằng Sáo đi tới hiên, nhón chân lấy con rựa trên đinh xuống, giắt sau lưng. Rồi nó cúi xuống, xỏ đôi dép cao su vô chân.

– Con mang luôn hả? – Tôi hỏi. – Không sợ mòn sao?

– Dạ, lên núi thì phải đàng hoàng. – Nó nói. – Bữa đó bà dặn rồi.

Tôi có dặn bao giờ đâu. Nhưng tôi gật.

Trước khi xe đi, ông Phiệt xuống, đứng cạnh tôi một lúc. Ông không nói lời cảm ơn. Ông chỉ hỏi, mắt không nhìn tôi:

– Gừng sau hè nhà bà, bà bán không?

– Không bán. – Tôi nói. – Cho.

Tôi ra vườn sau, nhổ hai củ gừng, rũ đất, gói vô lá chuối. Củ gừng nhà tôi xấu xí, vỏ sần, đất còn bám. Cắt ra thì vàng đều từ ngoài vô trong, không có chút tím nào.

Ông Phiệt cầm gói gừng, gật đầu, rồi leo lên xe. Bánh xe lăn qua vũng nước dưới gốc sung, bắn lên mấy giọt bùn đỏ. Tôi đứng nhìn cho tới khi chiếc xe khuất sau khúc quanh, rồi vô bếp, nhóm lửa. Trưa đó có ba người hái thuốc ghé quán. Tôi nấu cho họ một nồi cháo hành.

— Hết —