Đèn không tên

Chương 3: Đèn không tên

Trưởng lão Mục Thanh không trả lời Tiêu Bá Nhạc. Bà đi dọc các kệ đèn, chậm rãi, đọc từng tấm thẻ tên. Tới góc dưới cùng của kệ phía đông, bà dừng lại.

Ngọn đèn thứ một trăm hai mươi tám. Ngọn lửa xanh nhạt, cháy đều, không có dầu. Tấm thẻ gỗ không có tên, chỉ có một vết khắc nông dở dang.

Bà cúi xuống, nhìn vết khắc ấy rất lâu. Rồi bà gọi Thắm lại.

– Ngọn này của ai?

– Con không biết, thưa bà. Nó không cần dầu. Đêm Đan Các nổ, nó là ngọn duy nhất không tắt. Con nghĩ người ấy còn sống, ở đâu đó.

– Ngọn này cạnh ngọn của ai?

– Của bà Trầm. Bà nuôi con.

Trưởng lão Mục Thanh cầm tấm thẻ gỗ không tên lên, lật mặt sau. Mặt sau có một dòng chữ nhỏ, khắc vụng, nét run, như người khắc không quen cầm dao khắc. Thắm chưa bao giờ lật nó lên. Ba năm cô châm dầu cho người chết, cô không dám động vào đèn của người sống.

Bà đọc to:

– "Nhập môn năm Giáp Thìn. Thẻ tên chưa khắc, chờ con nó lớn tự chọn tên. Người thắp: Trầm Thị Mai, đệ tử ngoại môn, bếp trưởng."

Gian nhà gỗ im phăng phắc.

Năm Giáp Thìn là năm Thắm lên năm tuổi. Năm bà Trầm nhặt cô ở chân núi.

Thắm nhìn vết khắc nông dở dang ở mặt trước tấm thẻ. Một nét ngang, một nét xiên, rồi đứt, như con dao bị trượt. Cô nhớ vết sẹo dài trên ngón cái tay trái bà Trầm, nhớ câu "khắc dở rồi, để đấy, mai mốt khắc tiếp". Cô đưa tay sờ lên vết khắc ấy. Trong rãnh gỗ, sâu tận đáy, còn một vệt nâu sẫm đã ngấm vào thớ gỗ mười bốn năm.

– Đệ tử ngoại môn có quyền thắp hồn đăng cho một người, nếu nhận người ấy làm đồ đệ. – Trưởng lão Mục Thanh nói, chậm rãi, như đọc luật. – Luật cổ, ít ai dùng, vì đệ tử ngoại môn ít ai nhận đồ đệ. Người được thắp đèn là người của môn phái, có tên hay không có tên.

Bà quay sang Tiêu Bá Nhạc.

– Chấp sự Tiêu. Con bé này có hồn đăng. Hồn đăng của nó cháy trong Đăng Các Vân Hà Phái mười bốn năm nay. Nó là đệ tử. Mà là đệ tử duy nhất còn lại.

Tiêu Bá Nhạc không nói gì. Hắn nhìn ngọn đèn xanh nhạt, rồi nhìn Thắm, cái nhìn của người tính sổ vừa phát hiện mình cộng sai một dòng. Rồi hắn chậm rãi nói:

– Đệ tử thì đúng. Nhưng luật vẫn nói người mở trận. Một đệ tử tầng hai thì mở trận bằng gì?

Trưởng lão Mục Thanh nhìn Thắm.

– Con. Ba năm, đêm nào con cũng làm gì ở đây?

– Con châm dầu. Và con đọc tên.

– Thì làm đi. Giờ là giờ Ngọ. Làm như mọi đêm.

Thắm đứng giữa Đăng Các, nhìn một trăm hai mươi tám ngọn đèn. Cô không biết làm gì khác. Cô cầm cái chai dầu lạc, bắt đầu từ ngọn đầu tiên ở kệ phía bắc, như mọi đêm.

– Chưởng môn Lạc Vân Phong. – Cô đọc, châm dầu.

Ngọn lửa nhỏ bùng lên một chút, vàng hơn. Dưới chân cô, sàn gỗ rung khẽ.

– Trưởng lão Kiều Hữu Đạo. Trưởng lão Phan Thị Lựu. Trưởng lão Bế Văn Khang.

Mỗi tên một thìa dầu. Mỗi ngọn lửa bùng lên một chút. Ngoài trời, từ bốn phía núi Chè Mây, có những vệt sáng mờ xanh như sương chiều bắt đầu dâng lên từ rừng chè, từ vách đá, từ cổng núi.

– Sư huynh Đàm Tiến. Sư tỷ Ôn Thục. Sư đệ Lã Gia Bảo, mười hai tuổi, thích ăn cháy.

Cô đọc tên, và cô đọc luôn cả những thứ cô nhớ về họ, như mọi đêm. Người hay xin thêm cơm. Người không ăn được hành. Người bị bỏng tay ở lò đan, cô từng bôi mỡ trăn cho. Cô đọc không vấp, vì ba năm nay cô đọc mỗi đêm.

Tới ngọn thứ bốn mươi mốt, cô dừng lâu hơn.

– Bà Trầm Thị Mai. Bếp trưởng. Bà ơi, có khách.

Tới ngọn thứ một trăm hai mươi bảy, cả ngọn núi Chè Mây ngân lên như một cái chuông lớn. Từ Đăng Các nhìn ra, một vòm sáng xanh nhạt như mặt hồ úp ngược đã phủ kín ngọn núi, chạy từ đỉnh xuống tận chân vách phía tây, bao trọn cả cái mỏ thiết khoáng.

Vân Hà Trận đã mở.

Thắm đứng trước ngọn đèn thứ một trăm hai mươi tám, cái chai dầu đã cạn. Ngọn lửa xanh nhạt của chính cô cháy đều, như mười bốn năm nay.

Trưởng lão Mục Thanh lấy trong tay áo ra một tờ giấy, viết mấy dòng, điểm chỉ. Rồi bà đưa cho Tiêu Bá Nhạc xem.

Tiêu Bá Nhạc đọc xong, gấp tờ giấy lại, chắp tay cúi chào Thắm. Một cái cúi chào đúng lễ, không hơn không kém, như chào chưởng môn một tông môn khác.

– Huyền Thiết Môn đã sai. – Hắn nói. – Tại hạ xin cáo từ.

Ở bậc cửa, hắn dừng lại, ngoái nhìn những hàng đèn một lúc lâu. Rồi hắn nói, không rõ với ai:

– Ba năm. Mỗi đêm. Một trăm hai mươi bảy cái tên.

Hắn đi xuống núi. Gã đệ tử đeo kiếm lẽo đẽo theo sau, không nói được câu nào.

Chiều hôm ấy, người dưới chợ chân núi kể với nhau rằng đứng ở bến đò nhìn lên, thấy cả ngọn Chè Mây sáng xanh như một hòn ngọc, ba năm nay mới thấy lại. Có bà bán dầu lạc bảo, thảo nào con bé mua dầu của bà đều như vắt chanh.

Trưởng lão Mục Thanh ở lại ăn cơm. Thắm nấu một nồi cơm gạo nương, rang một đĩa lạc, luộc rau rừng, pha ấm chè mới sao sáng nay. Bà già ăn hai bát, khen chè ngon.

– Con biết bây giờ con là gì không? – Bà hỏi.

– Dạ, là đệ tử ạ.

– Là chưởng môn. – Bà nói. – Tông môn một người thì người ấy là chưởng môn. Tu Chân Minh sẽ ghi tên con vào sổ. Nhưng con phải có tên trên thẻ hồn đăng đã.

Tối hôm ấy, Thắm ngồi trước ngọn đèn thứ một trăm hai mươi tám với một con dao khắc. Cô chưa từng khắc chữ bao giờ. Cô ngồi rất lâu, rồi khắc, vụng về, nét run, ngay bên cạnh vết khắc nông dở dang mà bà Trầm để lại mười bốn năm trước.

Cô khắc hai chữ: "Trầm Thắm".

Rồi cô cầm chai dầu mới mua, bắt đầu từ ngọn đầu tiên ở kệ phía bắc, như mọi đêm.

— Hết —