Cái chiếu nhà ông Khản

Chương 2: Cái chiếu nhà ông Khản

Tối đầu tiên, thằng Mỡ khóc từ lúc cơm nước xong đến tám giờ. Nó khóc không ra tiếng, chỉ nấc, mặt úp vào gối mẹ. Đoạt ngồi cạnh nó, không biết làm gì với hai bàn tay mình. Hai mươi hai năm trước, giờ này anh đã đi rồi. Anh không biết con anh khóc thế này.

Anh lắp cuộn băng vào đài, bấm nút. Tiếng rè rè. Rồi tiếng cái Lim, gần như thì thầm, như sợ đánh thức ai:

"Mỡ ơi, mẹ đây. Hôm nay mẹ đọc truyện Cây khế cho con nghe nhé. Ngày xửa ngày xưa, có hai anh em..."

Thằng Mỡ ngừng nấc. Nó quay đầu lại, nhìn cái đài như nhìn một con vật lạ, rồi nhích người lại gần, áp má vào cái loa tròn. Giọng cái Lim đọc chậm, chỗ nào con chim phượng hoàng nói thì chị giả giọng ồm ồm, chỗ người anh tham lam thì chị kéo dài giọng ra. Đọc hết truyện, chị nói:

"Giờ con nhắm mắt nhé. Mẹ đếm đến ba thì con ngủ. Một... hai... ba."

Đến "ba" thì thằng Mỡ đã ngủ. Đoạt ngồi đó, nghe tiếng rè rè của cuộn băng chạy tiếp, chạy đến hết mặt A, đến khi cái đài kêu cạch một tiếng rồi tự dừng. Anh không biết từ bao giờ nước mắt mình đã chảy xuống cằm.

Ông anh họ Khản sang chơi vào tối thứ ba. Ông bằng tuổi anh, béo tròn, áo sơ mi cài khuy đến cổ, làm cò mua bán chè búp, nhà xây hai tầng sơn màu hồng đầu xóm. Tối nào nhà ông cũng có chiếu, xóc đĩa, ba cây, đèn sáng đến khuya, thanh niên trong xóm ra vào như đi chợ.

– Chú Đoạt, – ông vỗ vai anh. – Vợ đi rồi, ở nhà buồn chết. Sang bên anh làm vài ván cho vui. Có thằng Tình ở Lâm Thao sang, nó mang cả túi tiền đi bán chè.

Anh nhìn ông Khản. Anh nhớ ông. Ông không phải người xấu theo cái kiểu người ta nghĩ. Ông cho vay không lấy giấy, ông đi đám ma đám cưới ai cũng góp phong bì dày nhất, ông đỡ đầu cho thằng Mỡ lúc nó vào lớp một. Ông chỉ có một cái chiếu. Và trên cái chiếu ấy, trong ba năm, anh đã để lại ba mươi hai triệu tiền vợ gửi về, rồi cái sổ đỏ mảnh ao. Ông chưa bao giờ ép anh. Anh tự đến.

– Thôi anh, em ở nhà với thằng Mỡ.

– Thằng Mỡ ngủ rồi cơ mà. Thì đi một lúc.

Anh lắc đầu. Ông Khản nhìn anh, nhún vai, cười cái cười của người biết rằng thế nào rồi cũng có tối khác.

Có tối khác thật.

Rằm tháng Tư, nhà ông Khản làm giỗ bố. Cả họ đến đông đủ, Đoạt không đi không được. Ăn uống xong, mâm bát dọn đi, cái chiếu được trải ra giữa nhà như mọi năm, cái đĩa sứ, cái bát úp, bốn đồng xu cắt từ vỏ hộp sữa. Anh em trong họ ngồi vòng quanh, tiền đặt ra trước mặt.

Ông Khản đẩy cho anh một chỗ ngồi.

– Ngồi đi chú. Ngày giỗ ông, chơi lấy hên.

Đoạt ngồi xuống. Anh nhìn cái bát úp, nghe tiếng xóc lóc cóc, tim đập nhanh như hồi hai mươi tuổi. Tay anh đặt trên túi quần, nơi có tờ năm chục nghìn tiền chợ. Ván đầu tiên mở ra chẵn. Ván thứ hai lẻ. Anh không đặt. Ván thứ ba, người ngồi cạnh huých anh: "Chẵn đi, chẵn ba ván rồi." Anh rút tờ năm chục ra, cầm trên tay.

Anh nghe trong đầu giọng cái Lim. Một... hai...

Anh nhét tờ tiền vào lại túi, đứng dậy.

– Em về, thằng Mỡ ở nhà một mình.

Cả chiếu nhìn anh. Ông Khản tiễn anh ra cửa, đứng ở hiên, châm điếu thuốc.

– Chú bỏ thật đấy à?

– Em bỏ. – Anh ngừng một chút. – Mười triệu tiền chị Lim đóng phí công ty, em vay anh. Tháng nào chị gửi về, em trả anh năm trăm. Anh đừng tính lãi.

Ông Khản nhìn anh rất lâu, như nhìn một người lạ mặc áo của em họ mình. Rồi ông phẩy tay.

– Lãi gì. Anh em cả.

Hai mươi hai năm trước, mười triệu ấy thành ba mươi triệu, rồi thành cái sổ đỏ mảnh ao. Ông Khản chưa bao giờ đòi lãi bằng miệng. Ông chỉ để cho anh tự ngồi xuống chiếu.

Đầu tháng Năm, tiền gửi về lần đầu. Bốn triệu. Anh đạp xe ra ngân hàng ngoài phố, xếp hàng từ bảy giờ sáng, ký tên, nhận tiền, đếm hai lần, nhét vào túi quần trong. Trên đường về, đi ngang qua nhà ông Khản, anh nghe tiếng xóc đĩa lóc cóc vọng ra, tiếng cười, tiếng người hô "chẵn". Chân anh tự nhiên đạp chậm lại.

Anh không vào. Anh về nhà, cất tiền vào cái hộp bánh quy sắt, cái hộp mà hai mươi hai năm sau sẽ chứa cuộn băng. Tối ấy anh không ngủ được. Anh nằm nghe tiếng xóc đĩa từ đầu xóm, rõ như tiếng gõ cửa. Bốn triệu. Một ván chẵn lẻ, nhân đôi thành tám. Hai ván thành mười sáu. Anh biết cái tính nhẩm ấy. Anh đã tính nó cả nghìn lần trong ba năm, và lần nào cũng sai.

Đêm thứ tư như thế, anh dậy. Ba giờ sáng, nhà ông Khản vẫn sáng đèn. Anh mở hộp bánh quy, cầm cọc tiền, đứng ở cửa.

Thằng Mỡ trở mình trên giường, mơ ngủ gọi "mẹ ơi".

Anh đứng đó rất lâu. Rồi anh quay vào, ngồi xuống đầu giường, bật đài, vặn nhỏ hết cỡ. Mặt A hết từ lâu. Anh lật cuộn băng sang mặt B, mặt mà hai mươi hai năm trước, ở một đời khác, anh chưa từng biết là có tiếng.

Tiếng rè rè chạy rất lâu. Anh tưởng mặt B trống. Rồi giọng cái Lim, không thì thầm nữa, rõ ràng, chậm rãi, như người đọc một bản hợp đồng:

"Anh Đoạt. Em thu mặt này cho anh. Anh mà lật sang mặt này nghĩa là anh ngồi một mình lúc đêm. Em biết. Tiền trong hộp anh đừng đếm lại nữa, em gửi về để xây nhà, mỗi tháng anh tiêu cho hai bố con năm trăm nghìn là đủ, còn lại anh gửi ngân hàng hộ em. Anh đừng sang nhà anh Khản. Anh mà sang, em không trách anh đâu, nhưng em không về. Em nói thật. Giờ anh nhắm mắt đi. Em đếm. Một... hai... ba."

Đến "ba" thì Đoạt khóc thành tiếng. Thằng Mỡ cựa mình, mở mắt, nhìn bố, rồi bò lại, tựa đầu vào lưng bố, ngủ tiếp.

Sáng hôm sau, anh đạp xe ra ngân hàng, gửi ba triệu rưỡi vào sổ tiết kiệm đứng tên cái Lim. Tờ sổ, anh mang sang nhờ bà ngoại thằng Mỡ cất giữ, dặn bà: "Con có đến xin thì u đừng đưa."

— Hết chương 2 —